– Monıka, týǵan qalańyzda ózińizben qaýyshyp otyrǵanymyzǵa qýanyshtymyz! Qaladan óte jas kezińizde kettińiz, qazir sizdi Almatymen ne baılanystyrady?
– О́kinishke qaraı, týǵan qalam Almatyda ózim qalaǵandaı jıi bola almaımyn, oǵan sebep – jumysbastylyq. Degenmen, Almatyǵa bes jylda bir ret kelip-ketýge tyrysamyn. Munda áke-sheshemniń dostary bar, balalary bar. Barlyǵymen jaqsy aralasyp turamyz. Joldasym Anton Pampýshnyı da akter, astanada týyp-ósken. Men Almatyǵa bul joly «Shaman» kartınasyndaǵy rólime baılanysty keldim. Fılmde baqsynyń rólin somdaımyn. Bul – segiz serııaly reseılik joba. Al Almatyda kún raıy keremet eken, aınala gúldengen, kóńil kúıim birden kóterildi.
– Aktrısa retinde aýqymdy fılmografııańyz, jaqsy rejısserlik tájirıbeńiz bar. Oǵan qaramastan, siz prodıýsersiz, oqytýshysyz, ıaǵnı teatr jáne kıno salasynda jumys isteıtin ámbebap adam dep aıtýǵa ábden bolady. Janyńyzǵa jaqyny qaısysy?
– Bul turǵyda meniń oıym amerıkalyqtardyń pikirimen úndes. Eýropa men Reseıde adam tek bir mamandyqty tańdap, sol salada jumys isteýi kerek degen uǵym qalyptasqan. Amerıkada kerisinshe, eger sen ártis bolsań, basqa da baǵyttarda ózińdi synap kórý qajet degen túsinik bar. Bul kez kelgen iste daryndysyń degendi bildirmeıdi, biraq ózińe shekteý qoıýdyń da qajeti joq. Men úshin múlde jańa sala bolsa da ssenarıı jazamyn, óıtkeni qolymnan kelip tur. Jazý arqyly dramatýrgııanyń qalaı jumys isteıtinin bilip otyramyn, óıtkeni ózim de eńbek jolyn aktrısa retinde bastadym. Rejıssýra da dál solaı, akterlik jáne rejısserlik tildi túsinip otyramyn. Ekeýi bir-birine qaıshy kelmeıdi. Shynymdy aıtsam, eseıgen saıyn qyzyǵýshylyǵym zoraıyp keledi. Mysaly, men oqytýshy retinde jastarmen aralasa júrip árqashan sońǵy jańalyqtan qalmaımyn. Amerıkalyq erekshelik osy, jastardy tyńdaı biledi. Jastardyń bizge tıgizetin áseri mol.
– Oqytý týraly taqyrypty qozǵaǵan ekenbiz, onda koých, jattyqtyrýshy retindegi Monıka týraly aıtyńyzshy. LucidBody jobasynyń maqsaty ne? Siz ýáde etkendeı, úsh kúnde kásibı akterdi daıyndap shyǵarýǵa bola ma?
– Iá, qolymnan keledi. Árıne, bul akterdiń ózine de baılanysty, dese de rólge qysqa ýaqyt ishinde daıyndalýǵa bolady. Bul jaǵynan sátti jasaǵan jumystarym bar. Máselen, Paýla Ber esimdi aktrısa sońǵy róli úshin Berlınaleda úzdik aktrısa retinde syılyq aldy. Osy rólge ony men daıyndadym, óziniń de talpynysy myqty boldy. Al koých ne úshin qajet? Rólge jaqsylap daıyndalyp, keıin kez kelgen jaǵdaıda rejısserdiń qalaǵanyn iske asyrý úshin. Bul ózińiz kóre almaıtyn nárselerdi sizge jetkizetin syrt kóz dese de bolady. TMD men Reseıde mundaı koýchtarǵa senimsizdikpen qaraıdy, ózgeler «rólge óziń daıyndala almaısyń ba?» degen suraqtardy qoıady. Bul turǵyda Amerıka men Germanııadaǵy kózqaras ózgeshe. Oqytý jaıly aıtsaq, men Florıda ýnıverıstetiniń professorymyn, oǵan deıin Nıý-Iork ýnıversıtetinde istedim, biraq Florıda meni jaýlap aldy deýge bolady.
– Sáttilik árqashan shabyt syılaıdy emes pe. О́mir jolyńyzdaǵy jetistikter jolyńyz bolǵyshtyqtan ba, álde erekshe eńbektiń nátıjesi me?
– Meniń jaǵdaıymda, jetken jetistikterim tabandy eńbegimniń nátıjesi der edim. О́ıtkeni, meni kóp jerde ish tartyp qabyldamaıtyn. Qazir oılasam, eń úlken artyqshylyǵym osynda eken. Buryn qoǵamnyń meni jaqyn tartpaǵanyna renjıtinmin. Almatyda týdym, Germanııada óstim, keıin Reseıde bilim aldym. Monıkaǵa jeńil bolatyndaı eshkim qoldaý kórsetpedi, ata-anam da óner adamdary emes. Úmitimdi úzbedim, toqtamadym. Kerisinshe, budan úlken kúsh taptym. О́zimniń jalǵyz emes ekenimdi túsindim. Qazir álem jahandana bastady. Mysaly, áke-sheshemniń Qazaqstanǵa alǵysy sheksiz, óıtkeni Keńes Odaǵy kezinde nemister dál osy jerde jaqsy ómir súre bastady. Búginde AQSh-ta. Al qazir Eýropada bári aralasyp ketken, endi men azshylyq qatarynda emespin. Meni ornymnan turǵyzǵan da osy dúnıe bolatyn.
– Sol kúsh salýyńyzdyń beker bolmaǵanyn búgin dáleldedińiz. Kúni keshe «Oskar» syılyǵynyń nátıjeleri belgili boldy. Áıgili rejısser Devıd Fıncherdiń «Mank» kartınasynyń qorjynynda eki syılyq bar. Siz onda meıirbıke Frıdanyń rólin somdadyńyz. Áserińiz qandaı?
– Árıne, qýanyshymyzda shek joq. Kartına «Oskardyń» eki júldesine ıe boldy. Ásirese operatorymyz úshin óte qýandym. Biraq Fıncher rejısser retinde syılyq almaǵanyna kóńilim ortaıyp qaldy. Menińshe, amerıka kınosyna qanshama úles qosqan adamǵa áli kúnge deıin «Oskar» berilmeýi – ádiletsizdik. Bálkim, ýaqyty kelmegen bolar. Kelesi joly sáti túser dep úmittenemin. Sondaı-aq, «Borat» kartınasyna syılyqtyń berilmegenine qýanyshtymyn. Sebebi, Qazaqstanmen baılanysty saıası erekshelikter aıasynda bul kartınaǵa qatysty saýal kóp.
– Qazaqstandyq kınematografty baqylaısyz ba? Bizdiń kınoındýstrııaǵa qandaı baǵa bere alasyz?
– Barlyǵyn birdeı qamtı almaspyn, biraq men biletin jaqsy sátter kóp. Eýropada qazaqstandyq kartınalar festıvalderden sátti ótip jatqanynan habarym bar. Buǵan tek qana qýanamyn.
– Qazaqstandyq áriptesterińizben jumys isteý josparyńyzda bar ma?
– Jańa ortamen, jańa jobalarmen jumys isteýge árdaıym daıarmyn. Qazaqstanmen dıalog júrgizý men úshin óte mańyzdy, qudaı qalasa, birlese jumys isteımiz degen oıdamyn. Bul kezdesýdiń jemisin kóreıik, budan eshkim utylmaıdy, tek jeńemiz.
– Áńgimeńizge rahmet.
Áńgimelesken
Aıa О́MIRTAI,
«Egemen Qazaqstan»
