Suhbat • 21 Mamyr, 2021

Taǵdyr toǵystyrǵan mamandyq

594 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin

21 mamyr – elimizdegi Mádenıet jáne óner qyzmetkerleriniń kásibı merekesi.

Taǵdyr toǵystyrǵan mamandyq

Shynyn aıtqanda, osy salada kúndiz-túni jan salyp, qyzmet istep júrgen  mamandardyń eńbegi kóp elene de, aıtyla da bermeıdi. Áıtpese, olardyń jurtshylyqty ıbaly izgilikke úndep, rýhanı-mádenı ómirimizdi baıytyp júrgen eńbekteri aıtýǵa turarlyq. Sonyń ishinde «baǵa jetpes baılyq» sanalǵan kitappen tyǵyz baılanystaǵy kitaphanashylardy bóle-jara aıtsaq deımiz. Osy maqsatta elordadaǵy Ortalyqtandyrylǵan kitaphanalar júıesine qarasty zaǵıptar men kózi nashar kóretin azamattarǵa arnalǵan kitaphana men ony basqaryp otyrǵan, 2018 jylǵy «Júz jańa esim» jobasy ekinshi kezeńiniń jeńimpazy Ǵalym Nurlanov jaıynda sóz qozǵaýdy jón kórip otyrmyz.

Jalpy, keıipkerimiz bala kúninen kitapqa jaqyn bolyp ósse de kitap­hanashy bolamyn dep esh oılamapty.

– Bul mamandyqpen taǵdyrym toǵys­tyrdy, − deıdi ol. − Aldymen oqyrman retinde Almatydaǵy za­ǵıptarǵa arnalǵan respýblıkalyq kitaphanaǵa baryp, sodan túrli kitaptar alyp oqyp júrdim. Sóıtip, birte-birte osy mamandyqqa degen qyzyǵýshylyǵym oıanyp, qurmetim artty. Sosyn kitaphanada jumys istesem dep oıladym. О́ıtkeni ózim sekildi taǵdyrlastaryma qolushyn sozǵym keldi. Sol maqsatpen Shoqan Ýálı­hanov atyndaǵy Kókshetaý mem­lekettik ýnıversıtetiniń kitaphana isi mamandyǵynda oqyp, ony oıda­ǵydaı aıaqtap, 2014 jyly astanadaǵy osy arnaıy kitaphanaǵa jas maman bolyp ornalastym. Alǵash kel­­genimde oqyrmandarǵa Braıl júıe­­sindegi qazaqsha kitaptardyń jetis­­peıtindigin kórdim. Tipti ana tilimizde jazylǵan aýdıo jınaqtar qory da óte az. Osy másele meni qat­ty oılandyrdy.

Elimizde zaǵıptar men kózi nashar kóretin azamattarǵa arnalǵan kitaphana sanaýly. Bas shahardyń ózinde bireý, ol 1970 jyly ashylǵan, sodan beri jumys istep keledi. Qazir jarty ǵasyrdan asa tarıhy bar kitap ordasynyń myńnan asa oqyrmany bar, onyń 29-y – balalar. Ondaǵy kitap qory 19 248 bolsa, qazaqsha kitap sany – 3 031 ǵana. Al Ǵalym sóz etken Braıl júıesindegi releftik-núktelik qariptegi ádebıet 2095 danany qamtysa, sonyń 30-y ǵana qazaqsha eken. «Dybystalǵan ádebıet» boıynsha taspaǵa túsken jınaq 8 806 bolsa, sonyń 1 213 danasy ana tilimizde jazylǵan. Búginde kitaphana ýaqyt talabyna saı tıflokompıýterlermen jabdyqtalǵan, ǵalamtor jelisine qosylǵan, ony oqyrmandarǵa keńinen paıdalanýǵa múmkindik berilgen.

Ǵalym Nurlanov – jaı qarap otyrmaıtyn, únemi izdenisti jaq­sy kóretin maman. Ol 2015 jyly «Álemdi saýsaq ushymen sezinemin» atty alǵashqy jobasymen kózi kór­meıtin nemese nashar kóretin eresekter men balalar úshin Braıl júıesimen oqý men jazýdy qolǵa aldy. Sonymen birge kompıýterge ornatylǵan arnaıy sıntezator arqyly óz oqyrmandaryna kompıý­terdiń qyr-syryn úıretip, kóńili qaıaý­ly bolyp júrgen biraz janǵa úmit otyn jaqty.

2018 jyly ózi bas bolyp, «Bolashaq» korporatıvtik qory qol­daýymen kitaphanada dybys jazý stýdııasyn ashty. Bul onyń kópten júzege asyrsam degen maqsatynyń biri edi. Jańa stýdııa ashylysymen bir­den jumysqa kiristi. Buǵan deıin shań basyp jat­qan eski kassetalardy aýdıofor­matqa kóshirdi. Sosyn qazaq aqyn-jazýshylarynyń shyǵarmalary jazylǵan aýdıo-kitaptar shyǵarýdy bastady. Búginge deıin osyndaı júzden asa týyndy jaryq kórdi.

− Biz «Kitap jáne meıirimdilik» baǵytynda jumys isteımiz. Oqyr­mandardyń qatysýymen túrli mádenı is-sharalar ótkizemiz. Halyqaralyq Zaǵıptar kúnine oraı Braıl júıesi boıynsha dástúrli mánerlep oqý jáne jazý saıysy ótip turady. Jyl saıyn kitaphanada «Aq taıaqsha» aptalyǵyn uıymdastyramyz. Bul aptalyqta «Jabyq kózben saıahat», «Tarıhty saýsaqpen oqımyn», «Túnekte de ja­ryqty taba alamyn» atty taqy­ryptar aıasynda oqyrmandarmen kez­desip, ashyq-jarqyn áńgimelesip, olardyń ishki qorqynysh sezimin jeńýge, qoǵamǵa, ortaǵa tezirek be­ıim­delýge kómektesemiz. Byltyr Abaı atamyzdyń mereıtoıyna oraı «Abaı álemi» oqýlaryn ótkizdik. Qazaq radıosynyń 100 jyldyǵyna oraı kitaphanamyzdyń stýdııasynan Or­talyqtandyrylǵan kitaphanalar jú­ıe­­siniń Kitap _kala radıosy ashyldy.

Ol ózi basqaryp otyrǵan kitap­hanada bes jylǵa jýyq qatardaǵy kitaphanashy bolyp, osy qadirli ma­mandyqtyń qyr-syryn meńgerdi. Qazir kitaphanada ózinen basqa ta­ǵy úsh maman isteıdi. Kitaphana kes­tesiniń ár kúni bos emes. Oqyr­mandar bul jerge kitap oqýǵa nemese alýǵa ǵana kelmeıdi, sonymen birge dom­byra, shahmat, toǵyzqumalaq úıir­melerine qatysyp, kóńilderin kóteredi.

Ǵalym 2018 jyly «Qazaqstannyń 100 jańa esimi» jobasynda kil júırikter jınalǵan báıgede qara úzip, jeńimpaz atandy. Ol ózi «men sondaımyn» dep kóp maqtana qoı­maıdy, áıtpese, talaı baıqaýda top jarǵan azamat. Máselen, 2015 jy­ly elordada ótken halyqaralyq «Aq taıaq» festıvalinde Braıl júıesindegi «Oqý men jazý» atalymynda bas júldeni ıelense, jeńil atletıkadan múmkindigi shekteýli jandar arasynda bolǵan «Úmit» spartakıadasynyń kúmis júldesin qanjyǵasyna bóktergen. Sondaı-aq ol – úzdik maman ǵana emes, bir shańyraqtyń qamqory, qyz­ǵaldaqtaı eki qyz ósirip otyrǵan ar­daqty áke.

Onyń kópten bergi armany – Braıl júıesindegi baspahana ashý, mundaı bas­pa bizdiń elimizde ázirshe joq. «Men osy máseleni 5-6 jyldan beri kóterip kelemin. Soǵan qol jetkizý úshin biraz dúnıeni zerdeledim. Demeýshi de taptym. Endi osy baspahanany ashýǵa yn­talanyp otyrmyn. Amandyq bolsa, bıyl bizdiń kitaphananyń bazasynda Qazaqstanda alǵashqy Braıl júıesindegi baspahana ashylady dep jobalap qoıdyq. Qazir kelisim qu­jattary qaldy. Sol kúndi asyǵa tosyp júrmin», dedi ol.

Biz de sol qýanyshqa toly kún te­zi­­rek kelse deımiz!