Ekologııa • 09 Tamyz, 2021

Almatynyń kólderin aralady

72 ret kórsetildi

Qala qaýipsizdigi úshin Ile Alataýynyń quzar bıiktikterindegi muzdan paıda bolǵan kólderdi ara-tura tekserip tu­rýǵa týra keledi. Sel qaýip­sizdigin qamtamasyz etý maq­satyndaǵy mundaı tir­lik­terge quzyrly mekemelerden bólek, qala bıligi de múddeli.

Sonymen taıaýda Almaty qalasynyń ákimi Baqytjan Saǵyntaev tikushaqpen qasyna «Qazseldenqorǵaý» MM-niń tór­aǵasy K.Kókirekbaev pen qalanyń Tótenshe jaǵdaılar departamentiniń basshylyǵy men mamandaryn alyp, qu­zar bıiktikterde jatqan kól­­derdiń jaǵdaıyn baryp kórdi. Morendi kólderdiń, son­daı-aq Aqsaı, Qarǵaly jáne Úlken Almaty ózenderi bas­seınderiniń jaǵ­daıyna baǵa berildi. Jalpy, Almaty mańynda 45 muzdy kól bar, onyń jeteýinde bıyl pre­ven­tıvti jumystar júrip jatyr.

Sebebi, aýa raıynyń ózge­rýine baılanysty muzdyqtar erip jatyr. Qaýipti jeti kóldegi sýdyń jalpy kólemi 1 mıllıon tekshe metrdi quraıdy, ıaǵnı qaýipsiz deńgeıge sáıkes. Sel qaýpi kezeńi bastalǵaly beri 1,6 mln tekshe metr aǵyzyldy.

Morendi kólderdiń jaǵdaıy 9 turaqty qonystanǵan jáne 10 maýsymdyq gıdrobeketterden baqylanady. Almaty ákimdiginiń qoldaýymen olar turǵyn modýldermen, tirshi­lik­ke qajet jabdyqtarmen jáne baılanys quraldarymen qam­tamasyz etilgen.

Tikushaqpen tekserý ná­tı­jesinde kólderdegi sý­dyń qaýipti deńgeıge jet­peı­tini anyqtaldy. Morendi kól­der men taýly ózenderdegi jaǵ­daı turaqty. Qalanyń jaýap­ty mekemeleri shahar tur­ǵyn­darynyń sel qaýipsizdigin qam­tamasyz etý maqsatyndaǵy ju­mystaryn jalǵastyra beredi.

Osy arada qalanyń sel qaýipsizdigin qamtamasyz etý máselesi júıeli túrde she­shilip jatqanyn da aıta ketý kerek. Máselen, Aqsaı men Úl­ken Almaty ózenderiniń bas­seın­derinde eki sel bóge­tiniń qu­rylysy bastaldy. Bul gıdro­teh­nıkalyq qury­lystar 3 myńǵa jýyq nysan­dy jáne 40 myń­nan astam qala tur­ǵyndaryn qorǵaýdy qam­tamasyz etedi.

Sonymen qatar qalalyq TJD sel qaýpin baqylaýdyń avtomattandyrylǵan júıesin engizý jobasyn júzege asyryp jatyr. Birinshi kezeńde Úlken jáne Kishi Almaty ózenderine 10 stansa ornatyldy. Taǵy 21 stansa ekinshi kezeńde qo­ıylady. Júıe taýly ózen­derdegi jaǵdaıǵa 10 parametrge deıin avtomatty túrde monıtorıng júrgizedi, onyń ishinde sý deńgeıi, aýa men sý temperatýrasy, topyraqtyń ylǵal­dylyǵy, jaýyn-shashyn­nyń qarqyndylyǵy jáne seldi anyqtaý da tekseriledi.

Taýlardyń tóbesine tik­ushaq­pen jetken Almatynyń ákimi taýdyń qaýipsizdigin, taý la­shyq­taryn, baqylaý-qut­qarý pýnkt­terin, Tuıyq-Sý al­pınıs­tik lagerinde tikushaq ala­ńyn jasaý jobalaryn tekserip shyqty.

 

ALMATY

 

Sońǵy jańalyqtar

TúrkPA-nyń ataýy ózgeredi

Parlament • Keshe

Almaty joldaryn sý basty

Aımaqtar • Keshe

Uqsas jańalyqtar