Saıasat • 25 Tamyz, 2021

Aıtylǵan usynystar qaraýsyz qalmaıdy

62 ret kórsetildi

Senatorlar Murat Baqtııaruly jáne Aqmaral Álnazarova jumys saparymen Qyzylorda oblysynyń Jańaqorǵan jáne Shıeli aýdandarynda boldy. Is-sapar barysynda olar aýdandardyń tynys tirshiligimen, jergilikti sharýa qojalyqtaryn jáne qurylys jumystary júrgizilip jatqan nysandardy aralap kórdi. Senatorlar, aýdandardyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýynda oń nátıjeler bar ekenine toqtalyp jáne osy maqsatta birqatar jumys atqarylyp jatqanyn atap ótti.

Degenmen, kezdesý barysynda óńirlerdiń birqatar ózekti máseleleri aıtyldy. Máselen, sý jetispeýshiligi. Búginde Jańa­qorǵan aýdany aýmaǵyna Syr­darııa ózeninen sekýndyna 50 tekshe metr sý kelip jatyr. Ob­lystaǵy ýaq maldyń (qoı) 50 paıyzyna jýyǵy osy aýdan­da ósiriledi. Qazir mal qyrda jaılaýda, kúzde qyrdan qystaqqa túsedi. Osy kezeńde mal­dy sýmen qamtamasyz etýde sý tap­shylyǵy týyndaý jáne mal shyǵynyna ushyraý táýekelderi óte joǵary. Máseleni sheshý úshin joǵarydan sekýndyna 200 tekshe metr kóleminde sý bólinýi qajet. Sonymen birge, aýdandaǵy Shalqııa ken ornynda polımetall rýdasyn ónerkásiptik ıgerýde óndiristik kásiporyn jobalyq-smetalyq qujattamalarda negiz­del­gendeı Syrdarııa ózeniniń sýyn paıdalaný ornyna, jer­asty sýlaryn paıdalanýda. Osy sebep­terden aýmaqtaǵy jerasty sýla­ry tartylyp, jergilikti tur­ǵyndarǵa aýyz sý jáne basqadaı qajettilikterge sý jetispeýshiligi oryn alýda.

Túgisken alqabyn sýarmaly sýmen qamtamasyz etý maq­satynda Syrdarııa ózeniniń bo­ıyna 1,5 mlrd teńge qarajat bólinip qalqyma tospa salynǵan. Qazirgi ýaqytta, qalqyma tospany salý barysynda atqarylǵan ju­mystardyń sapasyzdyǵy se­bepti ol isten shyqqan. Osyǵan baılanysty Túgisken alqabyna beriletin sý kólemi kúrt tómen­degen. Qazirgi kúni alqapta orna­lasqan eldi mekender men sharýa­shy­lyqtardyń baý-baqsha, egistik­terine jáne basqalaryna sý je­tispeýshiligi oryn alyp otyr. Atalǵan máseleni sheshý úshin, mem­­leket tarapynan qarajat qaras­­tyrylyp,  qalqyma tospa­ny jedel qalpyna keltirý jumys­tary júrgizilýi tıis.

Kelesi másele, Jańaqorǵan aýdanyndaǵy 2018 jyly iske qosylǵan «Premıým Klass-Stroı» JShS zaýyty jylyna 100 myń tonnaǵa deıin áktas óndiredi. Áktas zaýyty búgingi kúnge de­ıin gaz qubyryna qosylmaǵan. Qu­byrǵa qosylý shyǵyndarynyń joǵary bolý sebebinen zaýyttyń óz kúshimen qosylý múmkindigi joq. Osy máseleni sheshýge mem­le­ket­tik qoldaý qajet. Zaýyt gazǵa qo­sylǵan jaǵdaıda, ondaǵy óndiris kólemi artyp, jylyna 500 myń tonnaǵa deıin áktas óndi­retin bolady.

О́zekti máseleniń biri – óńir­lerdegi shaǵyn qus sharýashy­lyǵyna qoldaý kórsetý. Mysaly, «Shıeli qus» JShS-i kúnine 15 myńǵa jýyq jumyrtqa óndi­redi. Búgingi kúni qus sharýa­shy­lyqtaryna belgilegen tártipke sáıkes taǵamdyq jumyrtqa óndirý qunyn arzandatý maq­satynda sýbsıdııa bólinedi. Biraq atalǵan sýbsıdııa iri qus fabrı­kalaryna qarastyrylǵan (ótki­zilgen jumyrtqa keminde 20 mln danadan bastalatyn óndiriske beriledi). Osy sebepti óńirlerdegi shaǵyn jáne kishi qus sharýashylyqtarynyń órken­deýine memleket tarapynan qol­daý kórsetýdi, ıaǵnı sýbsıdııa be­rýdi qarastyrý kerek. Bul óz keze­ginde jergilikti halyqty arzan ta­ǵamdyq jumyrtqamen tolyq qam­tamasyz etýge múmkindik beredi.

Sonymen qatar aýdan ákim­dikteriniń májilis zalynda aýdan ardagerleri, máslıhat depý­tattary, mekeme-bólim basshylary, mektep dırektorlary jáne BAQ ókilderimen kezdesý ótkizdi. Kez­desý barysynda senatorlar aıtylǵan máseleler men usy­nys­tardy sheshýge atsalysatyndaryn jetkizdi.

 

Daıyndaǵan

Joldybaı BAZAR,

«Egemen Qazaqstan»

 

Sońǵy jańalyqtar

Elorda «jasyl» aımaqqa ótti

Koronavırýs • Keshe

Uqsas jańalyqtar