Dóńgelek ústelge qatysýshylar Prezıdent Joldaýynyń basymdyqtary men mindetterin, olardy júzege asyrýǵa QHA-nyń atsalysýyn, sondaı-aq qoǵamdyq kelisim men ulttyq birlikti nyǵaıtý boıynsha Assambleıanyń aldaǵy jumysyna toqtaldy. Otyrysty ashqan QHA Tóraǵasynyń orynbasary – Hatshylyq meńgerýshisi Marat Ázilhanov qatysýshylar nazaryn Joldaýdyń «Ulttyń uıysýy – odan ári damýdyń basty faktory» dep atalatyn jetinshi bólimine aýdardy.
– Memleket basshysy 2021 jylǵy Joldaýdy óziniń jańa mártebesi – Qazaqstan halqy Assambleıasynyń Tóraǵasy retinde jarııalaǵanyn atap ótý qajet. Joldaýdyń negizgi tezısterin zerdeleı otyryp, birinshiden, Memleket basshysynyń etnosaralyq qatynastar máselelerindegi strategııalyq sabaqtastyqty qamtamasyz etý jónindegi saıası erik-jigeriniń tabandylyǵyn tereń túsinemiz. Bulardyń barlyǵy Assambleıanyń 29-sessııasynda Elbasy Nursultan Nazarbaev aıqyndap bergen etnosaralyq qatynastar jáne ıntegrasııa salasyndaǵy memlekettik saıasatty júrgizý, sondaı-aq ulttyń jańa biregeıligin nyǵaıtý qaǵıdattary men ıdeologııalyq tásilderinen tikeleı týyndaıdy, – dedi M.Ázilhanov. Ol sondaı-aq Memleket basshysynyń Assambleıaǵa órkenıetti dıalog pen ózara qurmet mádenıetin damytýdy, azamattyq belsendilikti jandandyrýdy tapsyrǵanyn atap ótti.
Aqparat jáne qoǵamdyq damý vıse-mınıstri Serik Egizbaev elimizdegi etnosaralyq qatynastyń mańyzdylyǵy jóninde aıta kele, qazaq tilin damytý baǵytynda atqarylǵan jumysqa toqtaldy.
– Mınıstrlik qazaq tilin damytýǵa, jetildirýge jáne onyń qoldanys aıasyn keńeıtýge, sondaı-aq Qazaqstan etnostary arasynda memlekettik tildi úırenýge aıryqsha kóńil bóledi. Elimizdiń barlyq óńirlerindegi Dostyq úılerinde etnomádenı birlestikter janyndaǵy jeksenbilik mektepter jumys isteıdi. Onda kelýshiler memlekettik tildi jáne etnostardyń ana tilderin oqyp, qazaq halqynyń baı mádenıeti men ejelgi dástúrlerimen tanysady. Elimiz boıynsha barlyǵy 174 jeksenbilik mektep jumys isteıdi, onyń ishinde 124 top qazaq tili kýrstaryn ótkizedi. Oǵan 1 200-ge jýyq adam qatysady. Sonymen qatar Dostyq úıleriniń bazasynda turaqty negizde qazaq tilin oqytý boıynsha 18 «Mámile» pikirtalas klýby uıymdastyryldy, «Qazaqtaný» respýblıkalyq mádenı-aǵartýshylyq jobasy iske asyrylady, – dedi S.Egizbaev.
Otyrysta sóz alǵan «Dýstlık» ózbek etnomádenı birlestikteri qaýymdastyǵynyń tóraǵasy Ikramjan Hashımjanov 30 jyl boıy jınaqtaǵan mol tájirıbemizdiń arqasynda bizdiń qoǵamdyq kelisim men jalpyulttyq birlik salasyndaǵy memlekettik saıasatymyz álemdik qoǵamdastyq tarapynan oń baǵalanatynyn basa aıtty.
– Búginde Shymkent qalasy turǵyndarynyń 30 paıyzdan astamyn túrli etnos ókilderi quraıdy. Qalamyzda etnostardyń tili men mádenıetin, salt-dástúrin ustanýǵa, dáripteýge, saqtaýǵa laıyqty jaǵdaı jasalǵan. Bul turǵyda elimiz órkenıetti elderden ozyq turatyn parasatty saıasat ustanyp otyr. О́z kezeginde barsha etnos Assambleıanyń berekeli shańyraǵynyń astyna jıylyp, el birligine baǵyttalǵan aýqymdy joba-josparlardy utymdy iske asyrýǵa jáne eń bastysy – memleket quraýshy qazaq halqynyń mańaıyna toptasyp otyr, – dedi I.Hashımjanov. Ol sondaı-aq Joldaýǵa qoldaý kórsetý jáne ony naqty ári sapaly oryndaý barshamyzǵa ortaq mindet ekenine, sondyqtan Táýelsizdik toıy qarsańyndaǵy Memleket basshysy aıtqan barlyq tapsyrmalardy ár sala mamandary sapaly ári nátıjeli oryndaǵanda ǵana biz el jaǵdaıynyń is júzinde jaqsarǵanynyń kýási bolatynymyzǵa senim bildirdi.
Jazýshy, Mádenıet salasynyń úzdigi Málik Otarbaev Joldaýdyń qoǵamda oryn alyp otyrǵan kúrmeýi kúrdeli máselelerdiń sheshilýine úmit bolǵanyn atap ótti.
– Joldaýda kókeıdegi kóptegen túıtkildi máselelerdiń túıini tarqady. Máselen, azyq-túliktiń baǵasy sharyqtap óse bastaǵan shaqta naqty sheshim joldaryn usynyp, qoǵamdaǵy alańdaýshylyqty basty. Sondaı-aq kókeıimizde júrgen eń bir mańyzdy másele – til men ádebıet, óner men mádenıet salasyn odan ári damytý, mádenıet qyzmetkerleriniń jalaqysyn kóterý jáne jas talanttardy qoldaý jáne olarǵa qamqorlyq kórsetý boldy. Bul shyn mánisinde zııalylarymyzdyń kóńilinen shyqqan jaǵymdy jańalyq, – dedi Málik Otarbaev.
Odan bólek jıynda sóz sóılegen Qazaqstan nemisteriniń «Vozrojdenıe» birlestigi qamqorshylyq keńesi tóraǵasynyń orynbasary Evgenıı Bolgert bul Joldaýdyń «Vozrojdenıe» qazaqstandyq nemister birlestigi úshin taıaý bolashaqqa baǵyttalǵan baǵdarlamalyq qujaty bolatynyn atap ótti.
Assambleıanyń «Jańǵyrý joly» respýblıkalyq jastar qozǵalysynyń múshesi, «Jastar» ǵylymı-zertteý ortalyǵy dırektorynyń orynbasary Elına Paýlı qazaq tiliniń qoldanysyn keńeıtý Assambleıa mindetteriniń biri ekenine toqtaldy.
– Biz urpaq bolashaǵyn oılaı otyryp, olardyń qazaq tilin bilýine jaǵdaı jasaýymyz jáne qoldaýymyz kerek. Memleket tarapynan barlyq jaǵdaı jasalǵan. Mysal retinde respýblıkalyq barlyq Dostyq úılerinde qurylǵan qazaq tilin meńgerýge arnalǵan «Mámile» klýbtaryn aıtýǵa bolady. Osyndaı bastamalardy qoldaı otyryp zamanaýı formatta júrgizgen jumysty damytý qajet, – dedi Assambleıa jastar qozǵalysynyń ókili.
Osylaısha, is-shara barysynda Joldaýdy júzege asyrýda Qazaqstan halqy Assambleıasynyń basty mindeti aıqyndalyp, atqarylatyn jumystyń baǵyty belgilendi.