Altyn quımanyń upaıy túgel

Qundy metaldardyń ishinde eń tanymaly – altyn. Bul metall túri qaı zamanda da qundy bolǵan. Baǵzy zamanda da altyn úshin talasqandar da, adamnyń qunyn altynmen baǵalaǵandar da az bolmaǵan.  Qazaq óte qymbat turatyn, kólemdi zattyń mólsherin «at basyndaı altyn» dep beıneleýi de tegin emes.

Qazir de altyn baǵaly bıigi­nen túsken joq. Keı­bireý­ler bankke salǵan depozıti­niń bir bóligin altynǵa aıyrbas­tap qoıa­tyny da sondyqtan. Eli­miz­de de osy qundy metalǵa su­ranys bar. Osyny eskergen Ult­tyq bank 2017 jyldan bas­tap, halyq úshin tazartylǵan altyn quımalaryn satý jáne satyp alý baǵdarlamasyn iske qosty. Baǵdarlama iske qosyl­ǵannan beri jalpy salmaǵy 2,4 tonnalyq 65 416 altyn quıma satylypty.

Búginde Qazaqstanda altyn quıma­lardyń bes túri satylady: 5, 10, 20, 50 jáne 100 g sal­maqtaǵy quımalar. Al satyp alýshylar arasynda eń ta­ny­maly 10 gramdyq quıma eken. Onyń jalpy satylym kóle­mindegi úlesi shamamen 29%-dy nemese 18 672 danany quraıdy.

О́tken aıda qazaqstandyqtar qansha altyn quıma satyp al­ǵany jóninde esepti jarııa­laǵan Ulttyq bank 2021 jyl­dyń qańtar-qyrkúıek aılary aralyǵynda ekinshi deńgeıli bank­ter men banktik emes aıyr­bastaý pýnktterinen jalpy sal­maǵy 822,9 kg bolatyn 22 837 quıma satylǵanyn aıtady. Tek qyrkúıek aıynda ótken 2 578 quımanyń jalpy salmaǵy – 108,3 kg. Odan keıin halyq kóp suraıtyn quıma túri – salmaǵy 100 gramdyq quıma.

«Baǵdarlama bastalǵaly beri 100 gramdyq 15 001 dana (23%) quıma satyldy, keıin 20 gramdyq quımadan – 12 750 dana (19%), 5 gramdyq quımadan – 10 933 dana (17%), 50 gramdyq quımadan – 8 000 (12%) dana satyldy. Kóbinese, altyn quımalar Almaty, Nur-Sultan jáne Atyraý qalalary­nyń turǵyndary arasynda su­ra­nysqa ıe», delingen Ulttyq bank taratqan habarlamada.

Jalpy, altyn quımalar ınves­tısııanyń senimdi quraly bola alady. Aıtalyq, teńge­men, basqa valıýtamen salyn­ǵan depozıtterge álemdik ekono­mı­kadaǵy ózgerister, ınflıa­sııa áser etedi. Osyǵan saı saly­­myńyz ne ósip, ne qul­dy­­rap, ózgerip otyrady. Al altyn­men salynǵan depozıt olar­ǵa qaraǵanda áldeqaıda turaq­ty ári senimdi. Ashyq derek­kózderge júginsek, eger siz 2001 jyly 1000 dollarǵa altyn alyp qoısańyz, qazir salymy­ńyz kemi 5 600 dollar bolar edi. Osy aktıvtiń kiristiligi sońǵy jıyrma jylda 550%-ǵa ósken.

Bizdegi altyn tek quıma kúıinde eksportqa shyǵary­la­dy. Quıma satyp alý arqyly onyń bırjadaǵy baǵasyn da qarap otyrýǵa bolady. Qym­bat­taǵan sátte satyp, tabys tabýǵa bolady. Biraq bul baǵaly metaldy ınvestorlar tabys tabý úshin ǵana satyp almaıdy. Altyn olar úshin qorǵanys ak­tıvi de ispetti. Naryqtyq eko­no­mıka salasy daǵdarysqa ushy­rap, qubylǵan sátte altyn­men saqtalǵan aktıvter qu­nyn onsha joǵalta qoımaıdy. Belgili ınvestorlar jınaq aqsha­nyń 10%-yn altynmen saqtaý kerek dep keńes beretini sondyqtan.

Altyn quımalar naryǵyn­daǵy joǵary satylymdy qam­ta­masyz etetin taǵy bir faktor – ekinshi deńgeıli bank­ter men banktik emes uıymdar tutyný­shyǵa aqshany tapsyrǵan kúni tólep, altyn quımany keri satyp ala alady.

Ulttyq banktiń málimetin­she, altyn quımany satý baǵ­dar­lamasy júzege asqaly aýmaqtyq fılıaldar jalpy salmaǵy 21,9 kg ólshengen 229 quı­many keri satyp alýǵa qabyldaǵan. Al ekinshi deńgeıli bankter men jekelegen banktik emes aıyrbastaý pýnktteri jal­py salmaǵy 236,9 kg ólshengen 9 484 quı­many keri satyp alǵan, bul jalpy quımalardyń 14%-yn quraıdy. Qabyl­danǵan quı­malardyń barlyǵy derlik Ult­tyq banktiń aýmaqtyń fılıal­daryna jetpeı-aq, halyqqa sa­ty­lypty. Demek aqshasyn al­tyn quımamen saqtaǵysy kele­tinder barshylyq degen sóz.

Aqshańyzdy altyn quıma­men saq­taǵyńyz kelse, ony qalaı kútip-baptaý­dy da bil­genińiz jón. О́ıtkeni taýarlyq, este­tı­kalyq túr-álpeti búlin­gen metaldy ótkizý de qıyn bolady.

Ulttyq bank mamandary árbir altyn quıma ony qorǵap turatyn elementtermen jáne arnaıy qorapqa salynyp jasalatynyn aıtady. Qorap quı­many mehanıkalyq turǵyda qorǵaıdy ári qorap ashylǵan-ashylmaǵanyn ońaı tekserýge bolady. Qorap, sondaı-aq sapa sertıfıkatyna da jaýap beredi. «Quımalardyń beti aınadaı jyltyraq keledi, mıkrojazba beınelenip, arnaıy bederlenedi. Altyn quımasy satylarda osynyń bári tekseriledi, sapa sertıfıkatyna saı bolýy eskeriledi. Sondyqtan quımamen qosa, onyń qaptamasyn da buzbaı, yjdahatty saqtaǵan durys», deıdi bank mamandary.

Al altyn quıma alǵysy keletinder­ge aıtarymyz, kózdiń jaýyn alar­daı jyltyraǵan quımany Halyk Bank, Eýra­zııa­lyq bank, Jusan Bank, BankSentrKredıt jáne banktik emes aıyrbastaý pýnktterinen satyp alýǵa jáne keri satýǵa bolady.