Koronavırýs • 24 Qarasha, 2021

Pandemııa kezinde álemde 9 myń bala shetinedi

83 ret kórsetildi

«Jasyl aımaqqa» aýysqan Almatyda 22 qarashada 127 adamnan indet tabyldy. Bir táýlikte 14 adam aıyǵyp úıine oralsa, esesine olardyń ornyn 38 naýqas basty. Qazir elimizde indetke qarsy ekpe qaıtara salynyp jatqany belgili. Halyqtyń bir bóligi koronavırýsqa qarsy ekpeniń alǵashqy dozalaryn alýǵa áli kúnge deıin júregi daýalamaı otyrǵanda, endi biri ony qaıtalap saldyryp jatyr.

S.Asfendııarov atyndaǵy QazUMÝ juqpaly jáne tropıkalyq aýrýlar kafed­rasynyń professory Ravılıa Egemberdıeva: «Vaksına jasaý­shylar men ınfeksıonısterdiń baqylaýyna sáıkes, alty aıdan keıin vaksı­na­­lanǵan antıdenelerdiń deńgeıi tó­men­­­dep, indetti qaıta juqtyrý yq­tı­­maldylyǵy artady. Qazir koro­na­vırýstyń jedel juǵatyn «delta» nus­qasy bar kezde, vaksınalaý men re­vaksınalaýdan ótý óte mańyzdy», dedi.

Alaıda maman vaksınalardyń tıim­diligi 80-90% ekenin ataı kele: «Bul vaksınalar aýrýdan birjola qor­ǵaıdy degendi bildirmeıdi. Álemde eshqandaı vaksına mundaı qorǵanys deńgeıin qamtamasyz etpeıdi», degendi qosty.

– Biraq ekpeden keıin aýyryp qal­sa­ńyz, aýrý egilmegenderge qara­ǵanda jeńil ótedi. Vaksınanyń tolyq kýrsy­nan keıin adam juqty­ratyn sırek jaǵ­daıda, onyń vırýstyq júktemesi álde­­qaıda az. Sondyqtan basqalar juq­­tyrǵan kezde odan ınfeksııanyń álde­­qaıda az «dozasyn» alady, – dep tú­sindirdi R.Egemberdıeva.

Sondyqtan revaksınalaý qajet. Koronavırýs jaǵdaıynda revaksınalaý kelesi aralyqtardy saqtaı otyryp vektorlyq vaksınalardy alǵannan keıin 9 aıdan keıin, belsendi emes vaksınalar men m-RNQ vaksınalarynan keıin 6 aıdan keıin júzege asyrylady.

Professor alǵash ret jappaı qaı­ta egýdi qolǵa alǵan Izraıldi my­sal­ǵa keltire otyryp, bul shara osy eldegi koro­navırýstyń tórtinshi tol­­qy­nyn toq­tatýǵa kómektesti dep esep­­­teıdi. R.Egem­b­erdıeva qazir re­vak­sı­­na­laý­dyń qansha ret qajet eke­nin eshkim de a­ıta almaıtynyn, de­gen­men onyń qorǵanys quraly eke­nin atap ótti. О́z kezeginde balalar, júkti jáne bala emizetin áıel­derdi vak­sı­n­alaýǵa qatysty de­rek­­ter jetki­likti jınaqtaldy dep esep­­­teıtin S.Asfendııarov atyndaǵy QazUMÝ juqpaly jáne tropıkalyq aýrý­­lar kafedrasynyń professory Kú­lásh Qurmanova: «SARS-CoV-2 jańa juqpaly shtamdarynyń paıda bolýyna baılanysty qala tur­ǵyn­dary barynsha, sonyń ishinde kámeletke tolmaǵandar egilýi kerek. Pfizer kompanııasynyń «Komırnatı» preparatynyń qaýipsizdigine alańdaýǵa nemese kúmándanýǵa negiz joq», deıdi. Ol koronavırýs pandemııasy bas­qa­ry­la­tyn kezde aıaqtalatynyna senimdi. Bul tek ujymdyq vaksınalaý men ke­ıin­gi revaksınalaý barynsha júzege asqanda ornyǵatyn jaǵdaı.

Almaty qalasy №15 emhanasynyń pedıatr-dárigeri Móldir Ákimjan da ýaqyt óte kele antıdenelerdiń deńgeıi tómendeıtinin alǵa tarta otyryp: «Izraıl – ekpe alyp, epıdemııalyq ahýaldy turaqtandyrǵan alǵashqy elderdiń biri. Alaıda jazda «delta» nusqasy paıda bolyp, el indetke qaıta shaldyǵa bastady. Sodan keıin ǵalymdar men dárigerler vaksınanyń ekinshi dozasynan keıin 6 aıdan keıin ımmýnıtet anaǵurlym juqpaly «delta» nusqasynyń paıda bolýy aıasynda aıtarlyqtaı tómendegenin anyqtady. Nátıjesinde, Izraıl revaksınalaý týraly sheshim qabyldady», deıdi.

Pedıatr revaksınalaý aıasyndaǵy aýqymdy zertteý derekteri týraly «Zert­teýge 60 jastan asqan 1 mln 144 myń­nan astam turǵyn qatysty. Olar­­­dyń barlyǵy vaksınanyń eki kom­po­nentin 2021 jyldyń 1 naýryzyna deıin aldy. Keıin olardyń barlyǵy qaıta vaksınalandy. Úshinshi ekpe KVI qaıta juqtyrý yqtımaldylyǵyn 11 esege, al aýyr aǵymdy 15 esege tó­men­­­detkeni anyqtaldy», dedi.

Pedıatr dáriger bıyl balalar mýta­sııa­lanǵan «delta» nusqa­sy­nyń paıda bolýyna baılanysty koronavırýspen jıi aýyra bastaǵanyna toqtaldy. Sanıtarlyq-epıdemıologııalyq baqylaý departamentiniń málimetinshe, ótken jyly Almatyda 281 oqýshy indet juqtyrsa, bul kórsetkish bıyl 15 039-ǵa jetti. Kóptegen jaǵdaıda ın­fek­sııa úıden juǵady, otbasylarynda juqtyrý – 22%.

– Tynym tappaıtyn, baryp keletin jeri kóp balalar eresekterge vırýs juqtyrady, qart adamdar úshin vırýs óte qaýipti. Sondaı-aq kez kelgen ın­feksııa bir jasqa deıingi sábı­ler­ge qaýipti. Sondyqtan eger otbasynda kishkentaı bala bolsa, ony aı­na­ladaǵylardyń bári COVID-19-ǵa qar­sy egilgeni jón. Koronavırýs balalarda jıi aýyr bolatynyn túsiný kerek. Pandemııa bastalǵaly beri álemde 9 myń bala qaıtys boldy, – dedi dáriger.

Pedıatr balalarda da postkovıdtik sındrom eresekterdegi sııaqty júredi deıdi. Qoryta aıtqanda, mamandar vak­sınalanǵan adamdardyń sany ne­ǵurlym kóp bolsa, vırýstyń taralýy men mýtasııa yqtımaldylyǵy az bolatynyna senimdi. Máselen, dárigerler sozylmaly aýrýlary bar balalardy vaksınalaý óte mańyzdy ekenin qaıta-qaıta aıtyp otyr.

 ALMATY

 

Sońǵy jańalyqtar

Shabyt shaqyratyn shahar

Elorda • Keshe

Aqjaınaq astana

Elorda • Keshe

Ozyq óndiris ornynda boldy

Aımaqtar • Keshe

Dımash pen Djekson

О́ner • Keshe

Uqsas jańalyqtar