Yrysty yntymaqtyń uıytqysy

Alyp báıterekteı tereń tamyry qurlyq­tarǵa jaıylǵan túrki álemin ǵasyrlar toǵy­synda túrlendirip túletken, osylaısha baýyr­las­tyq­qa jańasha baı mazmun bergen, túrki ın­te­­gra­sııasynyń arhıtektory Elbasy Nursul­tan Nazarbaev ekeni jalpaq jahanǵa belgili.

Kóp túriktiń atajurtynda jańa memleket­tiń irgesin qalaǵan Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti túrki áleminiń yntymaqtastyǵy­na áý bastan aıryqsha mán berip, týys jurt­ty túgendep, úzilip qalǵan altyn arqaýdy qaıta jalǵady. Áýeli irgedegi aǵaıyn eldermen dostyq baılanystardy arttyrýǵa nazar aýdaryp, Ortalyq Azııa yntymaqtastyǵyn qurý jóninde bastama kóterdi. Eýrazııanyń kúretamyry bolǵan Uly Jibek jolyn qaıta jandandyryp, Altaı men Anadolynyń arasyn jalǵaǵan túbi bir týys elderdiń asyl muratyna jol ashty. Sonaý toqsanynshy jyldardan beri Túrkitildes memleketterdiń alqaly basqosýlaryna uıytqy bolyp, Túrki Keńesi, TúrkPA, TÚRKSOI, Túrki Aqsaqaldar keńesi, Halyqaralyq Túrki akademııasy syndy irgeli uıymdardyń negizin qalap, mańyzdy ıdeıalarǵa bastamashy boldy. Osylaısha, ótken ǵasyrda Mustafa Kemal Atatúrik «túrik» ataýyn memleketke berý arqyly saqtap qalsa, Nursultan Nazarbaev HHI ǵasyrda bul uǵymdy halyqaralyq brendke aınaldyrdy. Búginde barsha jurttyń túrki dúnıesi degen ataý-uǵymdy jatsynbaı qabyldaýy, bótensinbeı baǵalaýy sonyń aıǵaǵy.

Túgel túrkiniń túpqazyǵy, áziret qonǵan áz qala, kıeli Túrkistandy túletti. Sondyqtan Túrkistanda Túrkııa Prezıdenti Elbasynyń ıyǵyna aq shapan jaýyp, qolyna asa taıaq us­tatyp, ony «Túrki áleminiń lıderi» dep baǵa­lady. Sol sııaqty Bakýde ótken Túrki keńe­si­niń sammıtinde baýyrlas elderdiń bas­shy­lary biraýyzdan Elbasyn «Túrki keńesi­niń qur­metti tóraǵasy» saılap, uıym­nyń már­tebeli ordenimen marapattaýy Nursul­tan Nazar­­baevtyń túrki álemine sińir­gen eńbegi­niń jemisi ekeni anyq. Taıaýda Ystan­bulda ótken Sammıtte Túrki keńesiniń «Túrki mem­le­ket­teriniń uıymy» bolyp qaıta qury­lýy da, al­qaly jıynda «Túrki dúnıesiniń kele­shegi – 2040» strategııalyq qujatynyń qabyl­danýy da Elbasy bastamasymen júzege asqany belgili. 

Elbasynyń túrli halyqaralyq uıymdar­dyń qurylýyna bastamashy bolýmen qatar túrki álemin biriktirýde jáne halyqaralyq bitim­gerlik saıasatta da eńbegi ushan-teńiz. Bú­gin­de túrki jurtynyń kez kelgen kúrmeýi qıyn shıryqqan shıelenisti sheshimderde Elba­sy­nyń bitimgerligine arqa súıeıtini belgili. Kúni keshe soǵys órti basylǵan Qarabaq máse­lesinde de Elbasy áýelden bitimgerlik ádil ba­ǵyt­ty usynyp, túıtkildi jaıtty BUU zań-qara­ry talaptaryna saı beıbit jolmen sheshýge sha­qyrǵan edi. Túrkııa men Reseıdiń qyrǵıqabaq salqyndyǵyna araaǵaıyndyq etken eńbegin de jurtshylyq túgel moıyndaıdy.

Elbasy tamyrly tarıhymyzdy túgendeýge erekshe ekpin berip, ótkenimiz sanamyzda sáýlelendi. Halqymyzdyń tarıhı jadysyna qan júgirip, el shejiresiniń ekinshi tynysy ashyldy. «Mádenı mura», «Rýhanı jańǵyrý», «Uly dalanyń jeti qyry» sekildi keshendi baǵdarlamalary júzege asyrylyp, shyn máninde rýhanı jańǵyrýǵa berik negiz qalandy. Shyntýaıtynda bul bastamalar qazaq halqynyń ǵana emes, tamyry bir, tarıhy ortaq túrki jurtynyń ulttyq jadysyn oıatyp,  túrki áleminiń oıanýyna alyp keldi. Baıqal men Balqannyń, Altaı men Anadolynyń ara­syndaǵy Uly dalada baıyrǵy babalardyń óne­geli izi men ómirsheń sózi bútin bitimimen jú­ıeli qazynaǵa aınaldy. Osylaısha, qalǵyp ket­ken tarıhı sanany oıatý, ulttyq kodtary­myz­­dy anyqtaý hám halqymyzdy jarqyn bo­la­shaq­qa yntalandyrý baǵdarlamalary tutas túrki dúnıesi úshin mańyzdy bastamaǵa balandy.

Tuǵyrly tulǵa ǵumyrly tarıhty jasasa, kerisinshe, tarıh ta tegeýrindi tulǵany týdyrady. Zamana kóshi órkenıetke bet burǵan saıyn kemeńger tulǵalardyń kerýen joly alasarmaı, ýaqyt ótken saıyn asqaqtaı bereri aqıqat. Sebebi adamzat tarıhynda artyna óshpes mura qaldyryp, órkenıet kókjıegin keńeıtýge zor úles qosqan tuǵyrly tulǵalarymyz búgin men keleshek urpaq úshin rýhanı azyq, jol bastar temirqazyq bolary aıqyn. Biz búgin barymyzdy qasterlep, birlikti baıraq etip, Alash arystaryna ańsar-arman bolǵan baýyrlastyǵymyzdy bekemdeı tússek, ol – Elba­synyń eren eńbegi, bolat jigeri, asyl mura­tynyń júzege asqanynyń shynaıy da aıqyn kórinisi. Sondyqtan tarıhy ortaq, tamyry bir, taǵdyry uqsas, týyrlyǵy tutas, týystyǵy  óristi, yntymaǵy yrysty túgel túrkiniń tuǵyrly tulǵasy, álbette, Elbasy Nursultan Nazarbaev ekeni anyq.