Bul – demokratııalandyrýdyń joly, sýperprezıdenttikten kúshti Parlamenti bar prezıdenttik basqarý nysanyna kóshý, saılaý júıesin jetildirý, aralas proporsıonaldy-majorıtarlyq modelge kóshý, máslıhattardyń ókilettikterin kúsheıtý arqyly jergilikti ózin-ózi basqarýdy nyǵaıtý. Bul – memlekettik basqarýdaǵy jańa kezeń.
Saıası reformalar sýperprezıdenttik kezdegi olqylyqtardy joıýǵa baǵyttalǵan. Prezıdenttiń jaqyn týystaryna saıası memlekettik qyzmetter men kvazımemlekettik qurylymdardy basqarýǵa tyıym salý aldaǵy ýaqytta Prezıdent aıtqan nepotızmdi joıý jáne qandaı da bir olıgarhattyń paıda bolýynyń aldyn alý maqsatynda júrgizilip otyr. Buǵan deıin Prezıdent bıznesmendermen kezdesý kezinde elimizdegi bar baılyqtyń qomaqty úlesi 162 adamnyń ǵana enshisinde ekenin aıtyp ótken bolatyn. Bul elimizdegi qarjy resýrstarynyń, baılyqtyń tepe-teń úlestirilmegenin kórsetedi. Munyń barlyǵy sýperprezıdenttik kezde bolǵan olqylyqtardy joıý maqsatynda júrgizilip otyr.
Májilis endigi kúni zańdy qabyldaýshy organ bolady, buǵan deıin bul Senattyń quzyretinde bolǵan. Nátıjesinde, Májilistiń quzyreti kúsheıeıin dep tur. Odan keıin máslıhattardyń rólin kúsheıtý, saıası partııalardy tirkeýdi kúsheıtýge baılanysty normalarǵa ózgerister enetin bolady. Jalpy, prezıdenttik ókilettikti shekteý, birinshiden, ol ókilettikti Parlamentke kóbirek berý, ıaǵnı Parlamentti jáne jergilikti ózin-ózi basqarýdy nyǵaıtý maqsatynda jasalyp otyr.
Shyn máninde, Konstıtýsııa kez kelgen azamattyń quqyǵynyń saqtalýyn bildiredi. Sondaı-aq Adam quqyqtary jónindegi ýákildiń laýazymy konstıtýsııalyq deńgeıde bekitiletinin atap ótken jón. Bul – ýákiletti organnyń quqyqtary naqty belgilengen jańa norma. Ol esep bermeıdi, kerisinshe barlyq memlekettik organdar men laýazymdy tulǵalardan táýelsiz bolady.
Konstıtýsııadaǵy ózgeristerdi zor optımızmmen qabyldaımyn jáne olardan Qazaqstan qoǵamy úshin aıtarlyqtaı oń nátıje kútemin.
Qazbek MAIGELDINOV,
Qazaqstandyq qoǵamdyq damý ınstıtýtynyń basqarma tóraǵasy
