«Jańa Qazaqstan» degen uǵymdy sózbuıdaǵa sala bermeý kerek. Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev osy máseleni de durys meńzedi. Ol uǵymdy jıi qaıtalaı bergennen qoǵam da, memleket te, basqa da ózgermeıdi. Ol úshin árqaısymyz ózgeristi ózimizden bastaýymyz kerek. Árbir azamat, árbir mekeme, uıymdar, saıası partııalar bizdiń qoǵamdy, adamdardyń ishki álemin jańartý, jańǵyrtý jolynda talmaı ter tógýi, aıanbaı eńbektenýi kerek. Sondaı-aq bul iste kez kelgenimiz jaýapkershilik júgin qaıyspaı kótere bilgenimiz abzal. Sonda ǵana nátıje bolady.
Birinshi kezekte qaı-qaısymyz da «bul ózgerister bizdiń memleketimizdiń, jas urpaǵymyzdyń bolashaǵy», degen sózdi sana tórinen shyǵarmaýymyz qajet. Osy turǵydan alǵan kezde Konstıtýsııamyzǵa engiziletin barlyq ózgeristerdi búkilhalyqtyq referendýmǵa shyǵarý óte bir mańyzdy qadam dep esepteımin. Ony barshamyz jaqsy túsinip otyrmyz. О́ıtkeni referendýmǵa Qazaqstannyń barlyq azamaty qatysady. Elimizdiń barlyq qıyrynda daýys berý prosesi júrgiziledi. Demokratııalyq úrdistiń ózegi de osynda tur.
Qysqasy, árbir qazaqstandyq osy referendýmǵa qatysa otyryp, Ata Zańǵa engiziletin ózgerister men tolyqtyrýlarǵa óz oılaryn bildiredi. Bul iske barynsha jaýapkershilikpen qaraıdy. Bir anyǵy, halyqtyń ózi qabyldaǵannan keıin sol ózgerister arqyly sananyń jańǵyrýyna barlyǵymyz bir kisideı jaýapty bolamyz. Másele Memleket basshysy, Úkimet nemese bir mekemeniń ǵana basshysyna júktelmeıdi. Sondyqtan da halyqtyq referendým memleket úshin mańyzdy ári tarıhı oqıǵaǵa aınalyp otyr. Osyny bárimiz jan júregimizben uǵynǵanymyz jón.
Jalpy, Konstıtýsııamyzǵa óte aýqymdy ózgerister engizilgeli jatyr. Birden 33 bap jan-jaqty tolyqtyrylatyn bolady. Bul – Ata Zańnyń úshten bir bóligi. Sondyqtan da bul reformany qandaı da bir zańnyń nemese Parlamenttiń sheńberinde qaldyryp qoımaı, jalpyhalyqtyq referendýmǵa shyǵarý óte durys ári mańyzdy tarıhı qadam.
Ekinshi aıtylatyn másele, sol referendým oıdaǵydaı ótip jatsa, árbir qazaqstandyq oǵan jumylǵan judyryqtaı birlikpen qatysýǵa tıis. Eldiń erteńi úshin jasalyp jatqan jumystan shet qalýǵa bolmaıtynyn árbir qazaqstandyq túsinýi kerek. Bir belgilisi, daýys berý arqyly elimizdiń erteńi úshin árqaısymyz belgili bir deńgeıde mindetteme alamyz. Ol mindetteme – memlekettiń erteńi úshin árqaısymyzǵa artylǵan jaýapkershilik júgi. Al jaýapkershilik júgi eshqashan jeńil bolǵan emes. Sonda ǵana biz memleketten balalarymyzǵa, bolashaǵymyzǵa qajetti dúnıelerdi suraı alamyz.
Túıip aıtar bolsam, referendým – eń birinshi kezekte halyqtyń oıy men pikiri. Ekinshiden, barshamyzdyń ortaq mindetimiz. Úshinshiden, elimizdegi óte úlken aýqymdaǵy demokratııalyq úrdis. Onyń tarıhı mańyzdylyǵy da osynda jatyr deýge bolady.
Álı BEKTAEV,
«Aýyl» HDP partııasynyń tóraǵasy
