Týrızm: Memleket pen naryqtyń «komandalyq jumysy» mańyzdy

Almaty – Qazaq­stan­daǵy týrıster eń kóp keletin, álem jıhankezderin tartýǵa áleý­eti jetetin ásem qala. Máselen, jýyr­da osy shaharda ótken týrızm sala­syn­daǵy Ortalyq Azııadaǵy eń iri «Týrızm jáne saıahat» – «KITF» kórmesine shartaraptan 211 týrıstik kompanııa, 18 el resmı túrde qatysqan bolatyn.

Atalǵan salanyń mamandary Qa­zaqstanǵa kelgen árbir ekinshi sheteldik týrıst mindetti túrde Almatyda bolatynyn atap ótken edi. О́tken jyly týrıster sany 65%-ǵa ósip, 1,2 mln-ǵa jetken, bul res­pýb­lıkalyq kórsetkishtiń besten bir bóligi – 5,4 mln adam. Degenmen 2025 jylǵa qaraı Almatyǵa kemi 2,3 mln týrıst tartý josparlanyp otyrǵan jaıy bar.

Týrızm salasyndaǵy qyzmetter kólemi ótken jyly 27,9 mlrd teń­geni qurady, bul 2020 jyldyń kór­set­kishimen salystyrǵanda 66%-ǵa artyq. Salaǵa 46,3% ósimmen 100,7 mlrd teńge ınvestısııalandy.

Mınıstrdiń Almaty qalasyndaǵy týroperatorlar, bıznesmender, Kazakh Tourism ulttyq kompanııasy AQ, Almaty qalasy men Almaty oblysy ákimdikteriniń ókilderimen kezdesýi osy maqsatqa serpin berýi tıis.

«Biz shetelderdegi grand týrlardyń kóptegen mysaldaryn bilemiz. Mysaly, Shveısarııada búkil el aýmaǵyn qamtıtyn úlken týr ótedi, ony týrıs­ter bólip-bólip nemese tolyǵymen ótkize alady. Osylaısha, bir saıahatta búkil baǵytty bile alasyz. Marshrýt boıynda túrli taqyryptarǵa arnalǵan, kóliktiń ár túrinde is-sharalardy usynatyn týrlar qurylýy múmkin», deıdi mınıstr.

Sonymen qatar D.Abaev tý­rıs­terdi tartatyn marshrýttar taqyr jer­den paıda bola salmaıtynyn atady. «Taptaýryn soqpaq» qaǵıdaty bo­ıynsha týrısterge qyzyqty ári sura­nysqa ıe marshrýttar birinshi kezekte jaqsartylady jáne damytylady.

Elimizdiń bes óńirinde baǵyttar anyq­talǵan. Olardyń ishindegi eń ta­nymaldary – ońtústik-shyǵystaǵy «Al­maty: 4 maýsym» men Qazaqstannyń oń­tústigindegi «Uly Jibek joly». Bul rette «Jibek joly» baǵyty qolda­nystaǵy transshekaralyq baǵyt­tyń bir bóligi sanalady jáne Qy­taı­men shekarada bastalyp, О́zbek­standa jalǵastyrylýy múmkin. Odan ári elimizdiń ońtústik-batysyndaǵy Mań­ǵystaýdyń kózdiń jaýyn alar peızajy, shyǵysynda Altaıdyń tumsa tabı­ǵat kórinisi jáne «Saryarqa» baǵy­ty­nyń eki bóligi: soltústik jáne shyǵys – bul Býrabaı, Imantaý-Shal­qar, Baıanaýyl jáne Qarqaraly dala­laryndaǵy injý-marjandarymyz.

Mınıstrlik osy baǵyttardy jos­parly túrde damytýdy usynady: aldymen – tańdalǵan marshrýttardy abattandyrý, ekinshi kezeńde – «jum­saq» ınfraqurylymdy jáne marshrýttardy sapaly turǵyda damytý. Kelesi kezeń – týroperatorlarmen birge maq­satty túrde týrlardy belsendi jyljytý.

D.Abaevtyń aıtýynsha, bul máselede memleket pen naryqtyń bir­les­ken «komandalyq jumysy» asa mańyzdy.

О́z kezeginde «Kazakh Tourism» Ulttyq kompanııasynyń basqarýshy dırektory Danıel Serjanuly «Kazakh Tourism» negizgi kúsh-jigerin mamandardy oqytýǵa, standarttaý jáne marketıng jónindegi is-sharalardy qosa alǵanda, grand marshrýttar aına­lasyndaǵy týrıstik ónimderdi damytýǵa baǵyttap otyrǵanyn atady.

Alaıda ishki týrızm boıynsha otandyq týroperatorlardyń basshylary marshrýttardy júıeli ári naqty damytýdyń mańyzdylyǵyna, sonymen birge týrısterdiń jaılylyǵyn arttyrýǵa kómektesetin keıbir prob­lemalardy sheshý kerektigin atap ótti.

Sondaı-aq kezdesý aıasynda NeoNomad aksııasy týraly aıtyldy. Jobanyń máni Qazaqstan ishinde týrısterdiń kelýine usynylatyn oryndar tizimin qalyptastyrý. Aksııa bıylǵy mamyr aıyna josparlanǵan. Aksııanyń negizgi ıdeıasy – týrısterdi arnaıy fotospottarda sýretke túsirý. Jobaǵa barlyq óńir boıynsha 20 oryn qamtylǵan, nysandardyń bir bóligi grand marshrýttar boıynda ornalasqan.

Buǵan deıin de Mádenıet jáne sport mınıstri D.Abaev:  «Biz 2025 jylǵa qaraı týrızm salasynda 60 myńǵa jýyq jańa jumys ornyn ashýdy kózdep otyrmyz. Investısııalyq jáne ınfraqurylymdyq jobalar­dy iske asyrý da, sondaı-aq ekonomıkanyń túrli salasynda halyqtyń ju­mys­pen qamtylýyna jol ashatyn týrbıznes qyzmetin jandandyrý da osyǵan yqpal etedi. Bul bilikti kadrlarǵa degen suranysty arttyrady», degen bolatyn.

Qalaı desek te, otandyq týrızmdi damytýda kadrlar daıyndaýdan bólek, burynnan sheshimin tappaı kele jatqan birqatar másele bar, onyń barlyǵy da burynnan aıtylyp, qozǵalyp keledi. Mınıstr týroperatorlarmen kezdesý barysynda týrızmdi damytýdyń túıtkilderin de tyńdap, isti ilgeriletýdiń joldaryn  saralady.