Komıssııa el boıynsha janarmaıdyń jetispeýshiligine áser etken faktorlardy anyqtaýmen aınalysady. Máselen, negizgi sebepterdiń biri - otyn tutynýdyń, birinshi kezekte tranzıttik sheteldik kóliktiń aıtarlyqtaı ósýi. Ekinshi sebep - baǵanyń aıtarlyqtaı aıyrmashylyǵyna baılanysty Qazaqstannan tys kórshiles elderge dızel otynynyń aǵyny. Qazaqstandaǵy dızeldiń quny lıtrine 230-260 teńgeni quraıdy, al О́zbekstan, Qyrǵyzstan jáne Reseı janar-jaǵarmaı beketterinde baǵa 440 teńgege deıin jetedi.
Otandyq munaı bazalary dızel otynyn bólshek saýda qunynan joǵary baǵamen satqan, bul óńirlerde otyn satý kóleminiń qysqarýyna ákeldi, óıtkeni ony satyp alý janarmaı beketteri úshin tıimsiz boldy.
Komıssııa otyrysy barysynda «QazMunaıGaz», Petrosun kompanııalary, sondaı-aq munaı óńdeý zaýyttary tarapynan óndirý, marketıng jáne logıstıkada júıeli kemshilikter men olqylyqtar anyqtalǵany aıtyldy.
Ýaqytyly sharalar qabyldamaǵany úshin «Qazmunaıgaz» UK» AQ Basqarma Tóraǵasy Maǵzum Myrzaǵalıev pen Energetıka vıse-mınıstri Áset Maǵaýovqa qatań sógis jarııalandy. Sondaı-aq Energetıka mınıstrligi men QMG jaýapty qyzmetkerlerimen tártiptik jazalaý sharalary qabyldanyp, eńbek qatynastary buzyldy.
«Jaǵdaıdy qalypqa keltirý jáne janar-jaǵarmaı materıaldarynyń ishki naryǵyn tolyq qamtamasyz etý úshin birqatar jedel jáne uzaq merzimdi shara qabyldandy:
- dızel otyny óndirisiniń kólemi bıyl 5,2 mln tonnaǵa deıin ulǵaıdy, bul 2021 jylǵa qaraǵanda 340 myń tonnaǵa joǵary;
- munaı óńdeý zaýyttarynan dızel otynyn jóneltý kólemi ulǵaıtyldy;
- «Samuryq-Qazyna» qory jáne «QazMunaıGaz» UK AQ-men dızel otynynyń qosymsha kólemin jetkizý týraly kelisimge qol jetkizildi;
- Shymkent MО́Z-diń óndiristik qýatyn keńeıtý josparlanǵan;
- 2023 jyldan bastap MО́Z jumysynyń jańa shemasyna kezeń-kezeńmen kóshý josparlanyp jatyr, onyń aıasynda munaıdy zaýyttarǵa tikeleı jer qoınaýyn paıdalanýshylardyń ózi jetkizedi nemese munaı MО́Z-di tikeleı satyp alý jolymen jetkiziledi», delingen habarlamada.
Komıssııa jumysynyń aıasynda Energetıka mınıstrliginde jáne JMQS-nyń iri jelilerinde qazaqstandyqtar baǵany negizsiz kóterý jáne JJM ótkizýden bas tartý faktileri týraly habarlaı alatyn call-ortalyqtar ashylǵanyn aıta ketý kerek.
