Aıtys ónerine keshteý kelse de oblystyq, respýblıkalyq, halyqaralyq aıtystarda atoı salǵan Táýshen (Táýirkóz) Jorabekqyzy 1932 jyly 2 naýryzda Ońtústik Qazaqstan oblysynyń (qazirgi Túrkistan oblysy) Sháýildir aýdanyna qarasty (qazirgi Otyrar aýdany) Qosterek aýylynda dúnıege kelip, 2004 jyly osy aýdannyń Baltakól aýylynda 72 jasynda qaıtys bolǵan.
Táýshen apa aıtysqa tabıǵatyndaǵy daryn talantynyń arqasynda aýyl arasynda bolatyn túrli toı-tomalaq, óner keshterinde, aıtta kezdesetin qyz ben bozbalanyń óleń aıtyp ázildesýi men qaıymdasýynda, sóz qaǵysýlarynda ysylyp, tájirıbe jınap, kórkemsóz qupııasyn tereń uǵynyp, óz zamanynyń áleýmettik ómiriniń zertteýshisi, aıtys áleminiń ozyq oıshyly deńgeıinde keldi. Sondyqtan da ol aıtys ónerin kórkemdigi men mazmuny jaǵynan baıytyp, ony belgili bir beleske kóterip ketti. Aqynnyń aıtystaǵy aqyndyq tásili qarsylasyn qysqa, utqyr da ushqyr, oıly, dáleldi jaýaptarmen qyspaqqa alyp, tuqyrtyp tastaıtyn.
Jasynan óleńqumar bolǵan ol kóptegen qıynshylyqty kóre júrip, aqyry óziniń armanyna jetip, aıtystyń qaınaǵan ortasyna tústi. 1986 jyly Almatydaǵy respýblıkalyq aıtysta birinshi oryndy ıelendi. Qazaqstannyń halyq aqyny, qyzylordalyq Manap Kókenovpen, Qyrǵyzstannyń halyq aqyny Áshiráli Aıtaevpen, kókshetaýlyq halyq aqyny Kóken Shákeevpen de aıtysqa túsken Táýshen apamyz óziniń ońaı shaǵyla qoıatyn jańǵaq emes ekenin anyq ańǵartty. Táýshen aqyn shynynda da sharshy topta shashasyna shań juqtyrmaıtyn shaıyr, «Otyrardyń Aqbereni», «Aq anasy» degen atpen el esinde qala bermek.
Sábıra AITBAI,
Mádenıet salasynyń úzdigi Túrkistan oblysy
