Aqtóbe oblysy – ekonomıkasy qarqyndy damyp kele jatqan, ınvestısııa salýǵa qolaıly óńir. Oblys aýmaǵynda jer asty paıdaly qazba baılyqtary da jetkilikti. Sondyqtan da sheteldik ınvestorlar osynda qarjy salyp, jumys isteýge yntaly. Munyń ózi óńir ekonomıkasynyń burynǵydan da góri ilgerileýine yqpal etýde.
Biz «Aqtóbe oblysynyń kásipkerlik jáne ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý basqarmasy» memlekettik mekemesi basshysynyń orynbasary Baǵjan TILEGENOVKE jolyǵyp, oblystyń ótken jylǵy qol jetken ekonomıkalyq kórsetkishterin, ıntegrasııalyq izdenisterin áńgimelep berýin ótingen edik.
– Baǵjan Nuryllauly, eń aldymen óńir ekonomıkasyna serpin beretin údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasyn júzege asyrýdyń barysyna toqtala ketseńiz.
– Údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy júzege asyryla bastaǵan tórt jylda oń nátıjelerge qol jetkizildi. Ishki óńirlik ónim qurylymynda óńdeý ónerkásibiniń úlesi turaqty ósip kele jatyr. Bul kórsetkish 7,1 paıyzdan 9,4 paıyzǵa kóterildi. О́ńdeý ónerkásibindegi eńbek ónimdiligi bir adamǵa eseptegende 34,9 myń AQSh dollaryn qurady. Negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııa ótken jyly 496,2 mıllıard teńgege jetti.
Oblys ekonomıkasyn damytýda kásiporyndardyń ınnovasııalyq belsendiligi asa mańyzdy bolyp tabylady. 2010 jyldan beri ǵylymı-tehnıkalyq jumystar kóleminiń oryndalýyn 28,4 paıyzǵa ósirý kózdelip, ol 14,7 mıllıard teńge qurady. Kásiporyndardyń tehnologııalyq ınnovasııalyq shyǵyndary shamamen eki ese artty. Qazirgi tańda ındýstrııalandyrý kartasyna kezekti naqtylaýdyń esebimen jalpy somasy 574,9 mıllıard teńge bolatyn 76 ınvestısııalyq joba engizilgen. Bul jobalardy júzege asyrý barysynda qurylys jumystarynda 8 myń jumys oryndary ashylady. Al olar paıdalanýǵa berilgende 10 myń adam eńbekpen qamtamasyz etiledi.
Tórt jylda ındýstrııalandyrý kartasy aıasynda jalpy somasy 301,8 mıllıard teńge bolatyn 70 nysan iske qosylyp, 6 myń jumys orny ashyldy. Tek ótken jyly ǵana 115,1 mıllıarda teńge turatyn 8 joba paıdalanýǵa berilip, 700-den astam jańa jumys orny ashyldy.
Jańa nysandar paıdalanýǵa berilýimen qosymsha 236,4 mıllıard teńgeniń ónimderi óndirildi. Bul jalpy óndirilgen ónim kóleminiń 17,5 paıyzy bolyp tabylady. Indýstrııalandyrý kartasyna engizilgen jobalardy iske qosý arqyly óńdeý sektorynda 14,0 mıllıard teńgeniń ónimi óndirilip, ol jalpy óńdeý ónerkásibinde óndirilgen ónimniń 5 paıyzyn qurady.
– Bul baǵytta ústimizdegi jyly qandaı jobalar júzege asyrylady dep kútilýde?
– Ústimizdegi jyly jalpy somasy 200 mıllıard teńgeden astam qarjyǵa 10 ınvestısııalyq joba júzege asyrylady. Sonyń ishinde ınnovasııalyq ónimder óndiretin iri jobalar bar. Mysaly, jylyna 430 myń tonna ónim shyǵaratyn rels arqalyqtary zaýyty qurylysyn «Aqtóbe rels arqalyqtary zaýyty» JShS «Qazaqstan temir joly» UK» AQ-pen birlesip júzege asyrýda. Bul kásiporynnyń ónimderi О́zbekstan, Túrikmenstan jáne Ázerbaıjan elderiniń rynogyna shyǵarylatyn bolady. Bul – osy eldermen ıntegrasııalyq baılanystardyń arqasynda qol jetkizilgen sharýalar. Qytaılyq ınvestorlar da iri jobany júzege asyrýdy aıaqtap keledi. Bıyl «SNPS-Aqtóbemunaıgaz» AQ №3 Jańajol gaz óńdeý zaýytynyń ekinshi jáne úshinshi kezegin iske qosady. Bul nysandardyń jyldyq qýaty 6 mıllıard tekshe metr gaz óńdeýge múmkindik beredi. Munda qýaty 160 MVt. gaz-týrbınaly elektr stansasynyń qurylysy júrgizilýde. Kompanııa 2015 jyly «Mortyq» ken ornynan qýaty jylyna 500 myń tonna bıtým óndiretin zaýyt qurylysyn bastamaqshy. Onyń quny 65 mıllıon AQSh dollaryn quraıdy.
Mundaı jobalar hımııa ónerkisibinde de qolǵa alynýda. «ChilisaiChemicals» kompanııasy anaǵurlym kúrdeli mıneraldy tyńaıtqysh óndiretin zaýyt qurylysyn bastaýdy josparlaýda. Onyń jyldyq qýaty 830 myń tonnadan bastalyp, 1,7 mıllıon tonnaǵa deıin jetkiziledi dep kútilýde. Zaýytqa salynatyn ınvestısııanyń jalpy kólemi 600 mıllıon AQSh dollaryn quraıdy. «Batys Kalıı» JShS jylyna 1,5 mıllıon tonna kalıı tyńaıtqyshyn óndiretin zaýyt qurylysyn bastaıdy, ınvestısııa kólemi 1,3 mıllıard AQSh dollary bolady. Bolashaqta oblysta nıkel, bıtým zaýyttary, altyn óndirý fabrıkasy jáne basqa iri nysandar iske qosylmaqshy. Oblysty elektr qýatymen qamtamasyz etý maqsatynda gaz-týrbınaly elektr stansalaryn, Qarǵaly aýdanynda qýaty 96 MVt. bolatyn jel elektr satansasyn paıdalanýǵa berý kózdelýde.
– Bul arada Aqtóbeniń aglomerasııalyq damý múmkindigi de eskeriletin bolar, sirá.
– Aqtóbeniń Almaty, Astana jáne Shymkent qalalarymen birge ýrbandyq ortalyqtar qataryna jatqyzylýy óńir úshin asa mańyzdy. Bul bizdiń múmkindigimizdiń kókjıegin keńeıte túsedi, ekonomıkalyq damýda jańa jetistikterge jetýdiń alǵysharttaryn jasaıdy. Básekelestik artyqshylyqtaryn paıdalana otyryp, álemdik standarttarǵa jaýap beretin osy zamanǵy ónerkásiptik-óndiristik keshender qurý úshin ústimizdegi jyly ındýstrııalyq aımaq qurylysyn bastaý josparlanýda. Indýstrııalyq aımaqtyń mamandaný baǵyty anyqtaldy. Munda qurylys ındýstrııasy salasynda birqatar ınvestısııalyq jobalardy – ydystyq áınek zaýytyn, mármár óńdeý, metall qurylǵylary óndirisin, sendvıch panelder óndirisin jáne basqalaryn ornalastyrý kózdelýde. Sondaı-aq, ınfraqurylymdyq nysandar qurylysyn salý josparlanýda. Bul joba júzege asqanda ishki óńirlik ónimdegi óńdeý ónerkásibi ónimderiniń úlesi 10 paıyzǵa, óńdeý ónerkásibi ónimderiniń kólemi 15 paıyzǵa, ınvestısııa kólemi 13 paıyzǵa, eńbek ónimdiligi 20 paıyzǵa artatyn bolady
– Elbasy N.Nazarbaev «Qazaqstan joly – 2050: bir maqsat, bir múdde, bir bolashaq» atty Qazaqstan halqyna bıylǵy Joldaýynda otandyq bıznesti Keden odaǵy men Birtutas ekonomıkalyq keńistik aıasynda damytý óziniń tıimdiligin dáleldegenin atap ótti. Kórshi eldermen, olardyń shekaralas óńirlerimen ıntegrasııalyq baılanysty damytý baǵytynda oblysta qandaı izdenister bar?
– Bul baǵyttyń tıimdiligin ómirdiń ózi alǵa tartyp otyr. Biz ózara yntymaqtastyqty, ıntegrasııalyq baılanysty nyǵaıtýǵa múddelimiz. Odan eshkim de utylmaıtyny belgili. Eýrazııalyq ıntegrasııalyq keńistiktiń qurylýymen syrtqy ekonomıkalyq qyzmet belsendirek bola tústi. О́tken jyldyń 11 aıynda oblystyń Keden odaǵy elderimen taýar aınalymy 1,4 mıllıard AQSh dollaryn qurady. Iаǵnı 2012 jylmen salystyrǵanda 100,1 paıyz boldy. Oblystyń syrtqy saýda saıasaty álemdik saýda júıesine ıntegrasııalaný jolymen ekonomıkalyq múddelerdi ilgeriletý jáne qorǵaý júıesin qurýǵa baǵyttaldy. Memleket basshysynyń otandyq jáne sheteldik ınvestısııalar kólemin ekonomıkanyń shıkizattyq emes sektoryna salý jáne eksporttyq áleýetin arttyrý boıynsha alǵa qoıǵan mindetterine sáıkes iskerlik orta ókilderi Reseıdiń Kalýga, Orynbor jáne Samara qalalaryndaǵy saýda-ekonomıkalyq kórmelerine qatysty.
Baǵdarlamaǵa sáıkes oblys ákimi A.Muhambetov Kalýga, Orynbor jáne Samara oblystarynyń gýbernatorlary D.Artomonovpen, Iý.Bergpen jáne N.Merkýshkınmen kezdesti. Kalýga qalasynda ótkizilgen forýmda aqtóbelikter olardyń ózderine sheteldik ınvestorlar tartý tájirıbesimen tanysty. Oblys delegasııasy «Rosva», «Grabsevo» ındýstrııalyq parkterinde, «Angýs» genetıkalyq ortalyǵynda, kedendik termınalda, mýltımodeldik logıstıkalyq keshende, «Folksvagen» avtomobıl zaýyty men «Bentler Aýtomotıv» kásipornynda bolyp, tájirıbe almasty. Kalýga oblysynda jumys isteıtin «Pejo», «Reno», «Mıtsýbısı» jáne «Volvo» avtomobıl zaýyttary úshin kadrlar daıarlaıtyn jáne qaıta daıarlaıtyn oqý ortalyǵynda bizdiń delegasııa úshin osy zamanǵy oqytý ádisteri men tásilderi kórsetildi. Sapar barysynda Aqtóbe jáne Kalýga oblystarynyń saýda-ekonomıkalyq palatalary arasynda ózara yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıyldy.
Orynbor oblysyna sapar barysynda eki eldiń shekaralas oblystary arasynda ekonomıkalyq jáne mádenı yntymaqtastyq máseleleri keńinen sóz boldy. Eki oblys kásipkerleriniń ınvestısııalyq múmkindikteriniń tusaýkeseri uıymdastyryldy. Samara oblysyna sapar kezinde eki oblystyń saýda-ónerkásip palatalary, sondaı-aq, Qazaqstannyń «Aqtóbe» óńirlik ındýstrııalyq tehnoparki» JShS men Reseıdiń «Jıgýlıevskaıa dolına» tehnoparki» JAQ arasynda ózara yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıyldy. Eki eldiń kórshiles óńirleri arasyndaǵy iskerlik jáne saýda qatynastaryn keńeıtýge, úzdik ónimderimen jáne qyzmetterimen tanysýǵa jyl saıyn ótetin «Eýropa-Azııa. Shekarasyz yntymaqtastyq» halyqaralyq ónerkásiptik kórmesi de oń yqpal etýde. О́tken jyly bul kórmege 156 kásiporyn óz ónimderin shyǵardy. Onyń 68-i qazaqstandyq, 67-i reseılik kásiporyndar. Kórmeniń jumys qorytyndysy boıynsha 20 myń dana aqparattyq materıal taratyldy, 600-den astam iskerlik kelissózder jasaldy, yntymaqtasa jumys isteýge múmkindik beretin 210 kelisim jasaldy.
Oblystyq ákimdik otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý sharasy retinde joǵary tehnologııaly kásiporyndar qyzmetin tanystyrýdy jalǵastyrady. Sheteldermen saýda-ekonomıkalyq qarym-qatynasty nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan josparly jumystar aıasynda forýmdar, kásipkerlik kezdesýler uıymdastyrý da jalǵastyrylady. Integrasııalyq yntymaqtastyq eki jaqty tıimdi.
Mundaı ekonomıkalyq ózara baılanystyń qaıtarymdylyǵyn ómirdiń ózi dáleldep otyr. Sondyqtan ıntegrasııalyq izdenister arqyly ilgerileýge irgetas qalanatyny sózsiz.
Áńgimelesken
Satybaldy SÁÝIRBAI,
«Egemen Qazaqstan».
Aqtóbe oblysy.
Biz «Aqtóbe oblysynyń kásipkerlik jáne ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý basqarmasy» memlekettik mekemesi basshysynyń orynbasary Baǵjan TILEGENOVKE jolyǵyp, oblystyń ótken jylǵy qol jetken ekonomıkalyq kórsetkishterin, ıntegrasııalyq izdenisterin áńgimelep berýin ótingen edik.
– Baǵjan Nuryllauly, eń aldymen óńir ekonomıkasyna serpin beretin údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasyn júzege asyrýdyń barysyna toqtala ketseńiz.
– Údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy júzege asyryla bastaǵan tórt jylda oń nátıjelerge qol jetkizildi. Ishki óńirlik ónim qurylymynda óńdeý ónerkásibiniń úlesi turaqty ósip kele jatyr. Bul kórsetkish 7,1 paıyzdan 9,4 paıyzǵa kóterildi. О́ńdeý ónerkásibindegi eńbek ónimdiligi bir adamǵa eseptegende 34,9 myń AQSh dollaryn qurady. Negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııa ótken jyly 496,2 mıllıard teńgege jetti.
Oblys ekonomıkasyn damytýda kásiporyndardyń ınnovasııalyq belsendiligi asa mańyzdy bolyp tabylady. 2010 jyldan beri ǵylymı-tehnıkalyq jumystar kóleminiń oryndalýyn 28,4 paıyzǵa ósirý kózdelip, ol 14,7 mıllıard teńge qurady. Kásiporyndardyń tehnologııalyq ınnovasııalyq shyǵyndary shamamen eki ese artty. Qazirgi tańda ındýstrııalandyrý kartasyna kezekti naqtylaýdyń esebimen jalpy somasy 574,9 mıllıard teńge bolatyn 76 ınvestısııalyq joba engizilgen. Bul jobalardy júzege asyrý barysynda qurylys jumystarynda 8 myń jumys oryndary ashylady. Al olar paıdalanýǵa berilgende 10 myń adam eńbekpen qamtamasyz etiledi.
Tórt jylda ındýstrııalandyrý kartasy aıasynda jalpy somasy 301,8 mıllıard teńge bolatyn 70 nysan iske qosylyp, 6 myń jumys orny ashyldy. Tek ótken jyly ǵana 115,1 mıllıarda teńge turatyn 8 joba paıdalanýǵa berilip, 700-den astam jańa jumys orny ashyldy.
Jańa nysandar paıdalanýǵa berilýimen qosymsha 236,4 mıllıard teńgeniń ónimderi óndirildi. Bul jalpy óndirilgen ónim kóleminiń 17,5 paıyzy bolyp tabylady. Indýstrııalandyrý kartasyna engizilgen jobalardy iske qosý arqyly óńdeý sektorynda 14,0 mıllıard teńgeniń ónimi óndirilip, ol jalpy óńdeý ónerkásibinde óndirilgen ónimniń 5 paıyzyn qurady.
– Bul baǵytta ústimizdegi jyly qandaı jobalar júzege asyrylady dep kútilýde?
– Ústimizdegi jyly jalpy somasy 200 mıllıard teńgeden astam qarjyǵa 10 ınvestısııalyq joba júzege asyrylady. Sonyń ishinde ınnovasııalyq ónimder óndiretin iri jobalar bar. Mysaly, jylyna 430 myń tonna ónim shyǵaratyn rels arqalyqtary zaýyty qurylysyn «Aqtóbe rels arqalyqtary zaýyty» JShS «Qazaqstan temir joly» UK» AQ-pen birlesip júzege asyrýda. Bul kásiporynnyń ónimderi О́zbekstan, Túrikmenstan jáne Ázerbaıjan elderiniń rynogyna shyǵarylatyn bolady. Bul – osy eldermen ıntegrasııalyq baılanystardyń arqasynda qol jetkizilgen sharýalar. Qytaılyq ınvestorlar da iri jobany júzege asyrýdy aıaqtap keledi. Bıyl «SNPS-Aqtóbemunaıgaz» AQ №3 Jańajol gaz óńdeý zaýytynyń ekinshi jáne úshinshi kezegin iske qosady. Bul nysandardyń jyldyq qýaty 6 mıllıard tekshe metr gaz óńdeýge múmkindik beredi. Munda qýaty 160 MVt. gaz-týrbınaly elektr stansasynyń qurylysy júrgizilýde. Kompanııa 2015 jyly «Mortyq» ken ornynan qýaty jylyna 500 myń tonna bıtým óndiretin zaýyt qurylysyn bastamaqshy. Onyń quny 65 mıllıon AQSh dollaryn quraıdy.
Mundaı jobalar hımııa ónerkisibinde de qolǵa alynýda. «ChilisaiChemicals» kompanııasy anaǵurlym kúrdeli mıneraldy tyńaıtqysh óndiretin zaýyt qurylysyn bastaýdy josparlaýda. Onyń jyldyq qýaty 830 myń tonnadan bastalyp, 1,7 mıllıon tonnaǵa deıin jetkiziledi dep kútilýde. Zaýytqa salynatyn ınvestısııanyń jalpy kólemi 600 mıllıon AQSh dollaryn quraıdy. «Batys Kalıı» JShS jylyna 1,5 mıllıon tonna kalıı tyńaıtqyshyn óndiretin zaýyt qurylysyn bastaıdy, ınvestısııa kólemi 1,3 mıllıard AQSh dollary bolady. Bolashaqta oblysta nıkel, bıtým zaýyttary, altyn óndirý fabrıkasy jáne basqa iri nysandar iske qosylmaqshy. Oblysty elektr qýatymen qamtamasyz etý maqsatynda gaz-týrbınaly elektr stansalaryn, Qarǵaly aýdanynda qýaty 96 MVt. bolatyn jel elektr satansasyn paıdalanýǵa berý kózdelýde.
– Bul arada Aqtóbeniń aglomerasııalyq damý múmkindigi de eskeriletin bolar, sirá.
– Aqtóbeniń Almaty, Astana jáne Shymkent qalalarymen birge ýrbandyq ortalyqtar qataryna jatqyzylýy óńir úshin asa mańyzdy. Bul bizdiń múmkindigimizdiń kókjıegin keńeıte túsedi, ekonomıkalyq damýda jańa jetistikterge jetýdiń alǵysharttaryn jasaıdy. Básekelestik artyqshylyqtaryn paıdalana otyryp, álemdik standarttarǵa jaýap beretin osy zamanǵy ónerkásiptik-óndiristik keshender qurý úshin ústimizdegi jyly ındýstrııalyq aımaq qurylysyn bastaý josparlanýda. Indýstrııalyq aımaqtyń mamandaný baǵyty anyqtaldy. Munda qurylys ındýstrııasy salasynda birqatar ınvestısııalyq jobalardy – ydystyq áınek zaýytyn, mármár óńdeý, metall qurylǵylary óndirisin, sendvıch panelder óndirisin jáne basqalaryn ornalastyrý kózdelýde. Sondaı-aq, ınfraqurylymdyq nysandar qurylysyn salý josparlanýda. Bul joba júzege asqanda ishki óńirlik ónimdegi óńdeý ónerkásibi ónimderiniń úlesi 10 paıyzǵa, óńdeý ónerkásibi ónimderiniń kólemi 15 paıyzǵa, ınvestısııa kólemi 13 paıyzǵa, eńbek ónimdiligi 20 paıyzǵa artatyn bolady
– Elbasy N.Nazarbaev «Qazaqstan joly – 2050: bir maqsat, bir múdde, bir bolashaq» atty Qazaqstan halqyna bıylǵy Joldaýynda otandyq bıznesti Keden odaǵy men Birtutas ekonomıkalyq keńistik aıasynda damytý óziniń tıimdiligin dáleldegenin atap ótti. Kórshi eldermen, olardyń shekaralas óńirlerimen ıntegrasııalyq baılanysty damytý baǵytynda oblysta qandaı izdenister bar?
– Bul baǵyttyń tıimdiligin ómirdiń ózi alǵa tartyp otyr. Biz ózara yntymaqtastyqty, ıntegrasııalyq baılanysty nyǵaıtýǵa múddelimiz. Odan eshkim de utylmaıtyny belgili. Eýrazııalyq ıntegrasııalyq keńistiktiń qurylýymen syrtqy ekonomıkalyq qyzmet belsendirek bola tústi. О́tken jyldyń 11 aıynda oblystyń Keden odaǵy elderimen taýar aınalymy 1,4 mıllıard AQSh dollaryn qurady. Iаǵnı 2012 jylmen salystyrǵanda 100,1 paıyz boldy. Oblystyń syrtqy saýda saıasaty álemdik saýda júıesine ıntegrasııalaný jolymen ekonomıkalyq múddelerdi ilgeriletý jáne qorǵaý júıesin qurýǵa baǵyttaldy. Memleket basshysynyń otandyq jáne sheteldik ınvestısııalar kólemin ekonomıkanyń shıkizattyq emes sektoryna salý jáne eksporttyq áleýetin arttyrý boıynsha alǵa qoıǵan mindetterine sáıkes iskerlik orta ókilderi Reseıdiń Kalýga, Orynbor jáne Samara qalalaryndaǵy saýda-ekonomıkalyq kórmelerine qatysty.
Baǵdarlamaǵa sáıkes oblys ákimi A.Muhambetov Kalýga, Orynbor jáne Samara oblystarynyń gýbernatorlary D.Artomonovpen, Iý.Bergpen jáne N.Merkýshkınmen kezdesti. Kalýga qalasynda ótkizilgen forýmda aqtóbelikter olardyń ózderine sheteldik ınvestorlar tartý tájirıbesimen tanysty. Oblys delegasııasy «Rosva», «Grabsevo» ındýstrııalyq parkterinde, «Angýs» genetıkalyq ortalyǵynda, kedendik termınalda, mýltımodeldik logıstıkalyq keshende, «Folksvagen» avtomobıl zaýyty men «Bentler Aýtomotıv» kásipornynda bolyp, tájirıbe almasty. Kalýga oblysynda jumys isteıtin «Pejo», «Reno», «Mıtsýbısı» jáne «Volvo» avtomobıl zaýyttary úshin kadrlar daıarlaıtyn jáne qaıta daıarlaıtyn oqý ortalyǵynda bizdiń delegasııa úshin osy zamanǵy oqytý ádisteri men tásilderi kórsetildi. Sapar barysynda Aqtóbe jáne Kalýga oblystarynyń saýda-ekonomıkalyq palatalary arasynda ózara yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıyldy.
Orynbor oblysyna sapar barysynda eki eldiń shekaralas oblystary arasynda ekonomıkalyq jáne mádenı yntymaqtastyq máseleleri keńinen sóz boldy. Eki oblys kásipkerleriniń ınvestısııalyq múmkindikteriniń tusaýkeseri uıymdastyryldy. Samara oblysyna sapar kezinde eki oblystyń saýda-ónerkásip palatalary, sondaı-aq, Qazaqstannyń «Aqtóbe» óńirlik ındýstrııalyq tehnoparki» JShS men Reseıdiń «Jıgýlıevskaıa dolına» tehnoparki» JAQ arasynda ózara yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıyldy. Eki eldiń kórshiles óńirleri arasyndaǵy iskerlik jáne saýda qatynastaryn keńeıtýge, úzdik ónimderimen jáne qyzmetterimen tanysýǵa jyl saıyn ótetin «Eýropa-Azııa. Shekarasyz yntymaqtastyq» halyqaralyq ónerkásiptik kórmesi de oń yqpal etýde. О́tken jyly bul kórmege 156 kásiporyn óz ónimderin shyǵardy. Onyń 68-i qazaqstandyq, 67-i reseılik kásiporyndar. Kórmeniń jumys qorytyndysy boıynsha 20 myń dana aqparattyq materıal taratyldy, 600-den astam iskerlik kelissózder jasaldy, yntymaqtasa jumys isteýge múmkindik beretin 210 kelisim jasaldy.
Oblystyq ákimdik otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý sharasy retinde joǵary tehnologııaly kásiporyndar qyzmetin tanystyrýdy jalǵastyrady. Sheteldermen saýda-ekonomıkalyq qarym-qatynasty nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan josparly jumystar aıasynda forýmdar, kásipkerlik kezdesýler uıymdastyrý da jalǵastyrylady. Integrasııalyq yntymaqtastyq eki jaqty tıimdi.
Mundaı ekonomıkalyq ózara baılanystyń qaıtarymdylyǵyn ómirdiń ózi dáleldep otyr. Sondyqtan ıntegrasııalyq izdenister arqyly ilgerileýge irgetas qalanatyny sózsiz.
Áńgimelesken
Satybaldy SÁÝIRBAI,
«Egemen Qazaqstan».
Aqtóbe oblysy.
