Quldyraǵan ındekster qatarynda Dow Jones Industrial Average ónerkásip ındeksi de bar. Ol 16,1 paıyzǵa tómendegen. Al Germanııanyń qor ındeksi DAX birden 20,9 paıyzyn joǵaltqan.
Ranking sarapshylarynyń jazýynsha, atalǵan ındekske ekonomıkanyń ár salasynda jumys isteıtin álemdegi asa iri júzdegen kompanııanyń aksııalary enedi. Negizinen, birinshi jartyjyldyqta Norvegııa táýelsiz qorynyń shyǵyny 174 mlrd dollardy quraǵan. Al Shveısarııa ulttyq banki 100 mlrd dollarlyq shyǵynǵa batqan. Norvegııa qorynyń aktıvi jyl basynan beri 5,5 paıyzǵa azaıypty. Bul qordyń qarjysy sheteldik aksııalarǵa, oblıgasııalarǵa, jyljymaıtyn múlik pen balamaly energııa kózderine baılanysty jobalarǵa salynǵan. Euronews.com deregi boıynsha, álemge áıgili qordyń basshysy Nıkolaı Tangen Norvegııa parlamentiniń otyrysynda sóılegen sózinde sońǵy 30 jyl kólemindegi asa kúrdeli ózgeristermen betpe-bet kelip otyrǵandaryn atap ótip, aktıvterdiń 40 paıyzyna deıingi deńgeıde joǵaltý bolýy múmkin ekenin eskertken.
«Eger uzaq merzimdi dınamıkaǵa qaraıtyn bolsaq, dál osy Norvegııa táýelsiz qory álemdegi eń tabysty qorlardyń biregeıi bolyp sanalady. Tabys úlken táýekeldermen keledi. О́ıtkeni naryq zańdary erejelerdi belgileıdi: táýekel joǵary bolǵan saıyn, kiris te sonshalyqty kóp bolady. Norvegııa qory qor naryǵyndaǵy túzetý kezeńderinde eń úlken shyǵynǵa ushyrady. Degenmen damyǵan elderdegi halyqtyń, onyń ishinde Norvegııa halqynyń da qarjylyq turǵydan joǵary deńgeıli saýatty bolýyna oraı azamattardyń kóbi qor naryǵynda ózderi de belsendi ınvestısııa jasaıdy jáne onyń qandaı erejemen jumys isteıtinin jaqsy túsinedi. Mundaı elderde táýekelge degen úlken deńgeıde tózimdilik qalyptasqan. Bul basqarýshy ulttyq qorlarǵa qıyn kezeńderden aman-esen ótýge, qoǵamdyq qysymdy anaý aıtarlyqtaı sezinbeýge kómek beredi», dep jazady Ranking.
Dál osyndaı Ulttyq qor bizde de bar. Qordyń áýelgi túpki maqsaty – keleshek urpaqtyń qajetine jaraıtyn qarajat jınaý. Alaıda el basynan ótip jatqan túrli ekonomıkalyq-áleýmettik qıyndyqtarǵa baılanysty sońǵy jyldary Úkimetke transfert jıi jasalatyn boldy. Bul óz kezeginde qoǵam tarapynan da, sarapshylar tarapynan da qatań synǵa ushyrap jatyr.
Tamyz aıynyń qorytyndysy boıynsha bizdiń Ulttyq qordyń da ınvestısııalyq tabysy (basqa elderdegideı) kóńil qýantarlyqtaı bolǵan joq. Ulttyq qor aktıvi bir aıda 1 paıyzǵa artty, biraq jyl basynan beri 2,7 paıyzǵa tómendeý baıqalady.
«Mundaı kórsetkishterdiń qalyptasatyny belgili bolyp edi. О́tken aıdyń qorytyndysy boıynsha aksııa jáne oblıgasııa naryǵynyń tómendeýi kapıtaldyń aqsha naryǵynyń quraldaryna jahandyq ketýimen baılanysty. Bul álemniń jetekshi ortalyq bankteri júrgizip jatqan aqsha-nesıe saıasatyn qatańdatýy aıasynda boldy. Osylaısha, ekonomıkalyq nemese geosaıası táýekelderdi iske asyrý aıasynda belgili bir kezeńderde álemdik qarjy naryqtaryndaǵy qubylmalylyqqa jáne sonyń saldarynan qarjy quraldarynyń baǵa belgileýleriniń tómendeýine baılanysty kiristilik teris nemese kútiletin oń mánderden tómen bolýy múmkin. Bul rette Ulttyq qordyń uzaq merzimdi kiristiligi qyzmet etý kezeńindegi jyldyq mánde 3,05 paıyzdy quraıdy», deıdi sarapshylar.
Aıta ketý qajet, Ulttyq qordyń basqarý strategııasy – uzaq merzimdi. 2021 jyldyń sońynda Ulttyq qordaǵy valıýtalyq aktıv kiristiligi sońǵy bes jyldaǵy jyldyq mánde – 4,76 paıyzdy, sońǵy 10 jylda – 2,74 paıyzdy, qurylǵannan beri 3,72 paıyzdy qurady. Sonymen qatar 2021 jyldyń nátıjesi boıynsha kiristilik deńgeıi – 4,21 paıyz.
Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń qaýlysyna sáıkes Ulttyq qordyń aktıvteri ruqsat etilgen jáne syrtqy qarjy naryqtarynda aınalystaǵy tizbege engizilgen qarjy quraldaryna ornalastyrylady.
Ulttyq qor qurylymynda turaqtandyrýshy jáne jınaqtaýshy portfel bar. Ulttyq qordyń turaqtandyrýshy aktıvi negizinen qysqa merzimdi, senimdiligi joǵary, damyǵan elderdiń turaqty tabysqa ıe memlekettik baǵaly qaǵazdaryna salynady. Al jınaqtaýshy portfel aktıv, naryq jáne valıýtanyń klasy boıynsha ártaraptandyrylǵan. Ol damyǵan jáne damýshy elderdiń memlekettik baǵaly qaǵazdarynan, ınvestısııalyq deńgeıdegi korporatıvtik oblıgasııalardan, damyǵan elderdiń kompanııalarynyń aksııalarynan jáne altyn portfelinen turady.
