Qarjy • 24 Qarasha, 2022

Jańa ıpoteka mólsherlemesi

67 ret kórsetildi

Qazaqstanda jyl sońyna deıin jańa ıpotekalyq baǵdarlama jarııalanýy múmkin. Indýstrııa jáne ınfraqurylymdyq damý mınıstrliginiń habarlaýynsha, qazir vedomstvo men «Qazaqstan turǵyn úı kompanııasy» jáne múddeli memlekettik organdar jumys istep jatyr. Bıyl jyl basynda QTK jyldyq paıyzdyq mólsherlemesi 12,5 paıyz bolatyn, orta klass úshin arnaıy baǵdarlamany tanystyrǵan edi.

Kollajdy jasaǵan Qonysbaı ShEJIMBAI, «EQ»

Buǵan deıin usynylǵan baǵdarlama jobasynyń basty ereksheligi – ekinshi deńgeıli bankter mólsherlemesiniń bir bóligin (7 paıyzyn) memleket halyq úshin ózi tólep beredi. Krisha.kz habarlaýynsha, qazir shamamen mynadaı shart negizinde baǵdarlamany iske qosý boljanýda: alǵashqy tólem – úı qunynyń 20 paıyzy; nesıe merzimi – 20 jyl; maksımaldy zaım somasy – 15-35 mln teńge; memleketten beriletin tólem tek alǵashqy 10 jylǵa ǵana jaramdy.

Ekinshi deńgeıli bank mól­sherlemesi bylaı esep­teledi. Qazir Ulttyq bank belgilegen bazalyq mól­sherleme 16 pa­ıyz ekeni bel­gili. Oǵan bank tarapynan taǵy 5 paıyz qosylady. Sol 21 paıyzdan memleket sýb­sıdııalaıtyn 7 paıyzdy she­ge­rip tastaıdy. Sonda halyq úshin qalatyny – 14 paıyz. Baǵdarlama sharty boıynsha tek qana salynyp jatqan jáne QTK kepildigi bar turǵyn úıden nemese salynǵanyna 6 aıdan aspaǵan kez kelgen keshennen alýǵa bolady. Sonda bank stavkasyna qatysty erejege sáıkes, eger qaryz alýshy nesıeni 19 jylǵa rásimdese, onda qalǵan 9 jyldy banktiń tolyq stavkasymen tóleıdi. Joǵaryda aıtyp ótkenimizdeı, memleket sýbsıdııasy tek 10 jyl jumys isteıdi.

«Biz elimizde orta klass úshin ıpoteka qajet dep sa­naımyz. Usynylyp otyr­ǵan baǵdarlama shynymen tur­ǵyn úı jaǵdaıyn jaq­sart­qysy keletin adamdar úshin qolaıly dep oıladyq. Alaıda, ókinishke qaraı, esh­kimge qajetsiz baǵ­dar­lama bolyp qalýy da yq­tımal. Nege? Sebebi 14 paıyz – shydas beretindeı stavka emes. Orta tapqa arnalǵan baǵ­darlama mólsherlemesi 10 paıyzdan aspaýy kerek. Biz sony talap etemiz», deıdi Qa­­zaqstan qurylys salýshy­lar qaýymdastyǵynyń pre­zıdenti Vıktor Mıkrıýkov.

Jalpy, ıpoteka – elimiz­degi eń tanymal qarjy ónimi. Jyl basynan beri 131,2 myń adam baspanany nesıege satyp alǵan. Birinshi nesıe bıýro­synyń aqparaty boıyn­sha, 2022 jyldyń 10 aıyn­da zaım sany 1,2 paıyzǵa ós­ken (2021 jyldyń 10 aıy­men salystyrǵanda). Bul rette ıpoteka somasy da orta eseppen 18,8 paıyzǵa ósken. Byltyr qańtar-qazanda rásim­del­gen ıpoteka somasy 13,1 mln teńge bolsa, bıylǵy soma – 15,5 mln teńge.

Al tólenbegenine 90 kún­nen­ asqan zaımdar úlesi – 1,6 paıyz. Byltyr 1,9 paıyz bol­ǵan. Demek bul segmentte prob­le­ma­lyq zaım úlesi sál de bolsa azaıǵan.

Sońǵy jańalyqtar

Uqsas jańalyqtar