Atap aıtqanda, senatorlar Rashıt Ahmetov, Nurlan Nurjanov jáne Rasýl Rahımovti Qazaqstan Respýblıkasy Joǵary aýdıtorlyq palatasynyń músheleri qyzmetine taǵaıyndaýdy qoldap, daýys berdi. Senat Tóraǵasy óz sózinde Memleket basshysy konstıtýsııalyq reformalardy iske asyrý aıasynda jaqynda Joǵary aýdıtorlyq palatanyń erejesin bekitkenin atap ótti.
Otyrys barysynda depýtattar «Geodezııa, kartografııa jáne keńistiktik derekter týraly» jáne «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine geodezııa, kartografııa jáne keńistiktik derekter máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobalaryn qarady.
Bul zańdarda keńistiktik derekterdiń ulttyq ınfraqurylymyn qurý jáne damytý týraly normalar bar. Atalǵan platforma derekterdiń sıfrlyq formatta qoljetimdiligin qamtamasyz etýdi jáne olardyń tıimdiligin arttyrýdy kózdeıdi. Sondaı-aq zańdar olardy jańartyp otyrýǵa jáne qoldaýǵa baǵyttalǵan. Ol úshin zańdaǵy normalar osy derekterdi jańartý jıiligin retteıdi. Budan basqa, zańda jer qatynastary, sáýlet, qurylys, tabıǵatty paıdalaný jáne qorshaǵan ortany qorǵaý, geologııa, turǵyn úı-kommýnaldyq jáne aýyl sharýashylyǵy salalarynda halyqqa kórsetiletin qyzmetterdiń qoljetimdiligi men sapasyn jaqsartý máseleleri qamtylǵan.
«Qoldanystaǵy «Geodezııa jáne kartografııa týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń zańy 2002 jyly qabyldanǵanyn atap ótý qajet. 20 jyldyq kezeńde geodezııa jáne kartografııa salasynda úlken ózgerister boldy. Sıfrlyq tehnologııalar, spýtnıktik jabdyqtar óndiriske engizildi jáne keńinen qoldanylady, keńistiktik derekterdiń dáldigine, ólsheý tıimdiligine jáne qoljetimdiligine degen talaptar ósti. Osyǵan baılanysty, zańdy jańa redaksııada jáne ilespe zańdy olqylyqtar men kollızııalardy joıý maqsatynda qabyldaý qajettiligi týyndady.
Geodezııa jáne kartografııa salasynyń jaǵdaıy memlekettegi kadastr men jer-múlik qatynastarynyń sapasyna tikeleı áser etýi óte mańyzdy, demek, árbir azamattyń múddesin qozǵaıdy. Halyqtyń kópshiligi geodezııa ǵylymymen tanys emes. Biraq bizdiń aınalamyzdaǵy jaǵdaılardyń barlyǵy adam ómiri men jalpy el úshin onyń mańyzy týraly mysaldarǵa toly. Biz turatyn jáne jumys isteıtin ǵımarattardy, júretin joldar men kópirlerdi jobalaý jáne salý kezindegi qatelikterdi joıý, sondaı-aq ushaqtardyń ushýy men qonýy kezindegi kedergilerdi anyqtaý jáne taǵy basqalar geodezııalyq ólshemderdiń dáldigine baılanysty», dedi zań jobasy jóninde baıandama jasaǵan Sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aeroǵarysh ónerkásibi mınıstri Baǵdat Mýsın.
Zań jobalarynyń negizgi mindeti – joǵary dáldikti geodezııalyq koordınatalar júıesimen qamtamasyz etý. Sonyń negizinde eldiń biryńǵaı sıfrlyq kartografııalyq negizin qurý. vedomstvo basshysynyń aıtýynsha, qazirgi ýaqytta Qazaqstanda keńes odaǵynan muraǵa qalǵan, eskirgen jáne dáldigi, tıimdiligi zamanaýı talaptarǵa sáıkes kelmeıtin 1942 jylǵy memlekettik koordınattar júıesi bar.
«Qazaqstanda biryńǵaı memlekettik koordınattar júıesiniń ashyq qoljetimdi bolmaýy, shekteý belgisi bar derekterdi paıdalanýǵa jol bermeý úshin sýbektilerdiń óz kezeginde ártúrli qupııa belgisi joq jáne zańmen bekitilmegen koordınattar júıelerin qoldanýyna ákeldi, mysaly, bir eldi mekende birneshe koordınattar júıesi qoldanylady. Nátıjesinde, ártúrli júıelerde, formattarda jáne qurylymdarda qurylǵan keńistiktik derekterdiń úlken kólemi jınaqtalǵan. Bul keńistiktik aqparatty paıdalaný jáne salalyq (vedomstvolyq), óńirlik aqparattyq júıeler men kadastrlardyń derekterin ıntegrasııalaý prosesterin qıyndatady jáne keıde tikeleı kedergi keltiredi.
Budan basqa, koordınattar júıeleriniń bytyrańqylyǵy olardy bir júıeden ekinshi júıege qaıta esepteý qajettiligine alyp keledi, alaıda qaıta esepteý tártibi de rettelmegen, bul óz kezeginde jer qatynastary, sáýlet, geologııa, jer qoınaýyn paıdalaný jáne keńistiktik aqparatty paıdalanatyn basqa da salalardaǵy jumys júrgizý kezinde sýbektilerden artyq shyǵyn talap etedi», dedi B.Mýsın.
Osyǵan baılanysty zań jobasynda bir platformada biryńǵaı formatta jáne biryńǵaı talaptar boıynsha keńistiktik derekter jınalatyn Ulttyq keńistiktik derekter ınfraqurylymy qurylmaq. Bul ınfraqurylym elimizdi sıfrlandyrýda mańyzdy ról atqaratyn geodezııa jáne kartografııa salasy tarıhyndaǵy alǵashqy aýqymdy joba sanalmaq.
«Jańa normalar keńistiktik derekter, geodezııa jáne kartografııa salasyndaǵy qyzmettiń jetildirilgen tetikterin engizedi. Ulttyq keńistiktik derekter ınfraqurylymyn qurý jáne qoldaný úshin quqyqtyq negiz qalyptastyrady. Bul ınfraqurylym tutynýshylardyń elektrondyq derekterge qoljetimdiligin jáne olardy tıimdi paıdalanýdy qamtamasyz etedi. Aldaǵy ýaqytta tolyq jáne anyq keńistiktik derekter men geodezııa jáne kartografııa júıeleri aqparatty jedel óńdeýge, ekonomıka salalarynda jáne memlekettik basqarýda utymdy sheshimder qabyldaýǵa oń áserin tıgizedi dep senemiz», dedi zań jobasy jóninde pikir bildirgen Máýlen Áshimbaev.
Sonymen qatar otyrys kezinde senatorlar ózderiniń depýtattyq saýaldaryn joldady.