О́ner • 11 Qańtar, 2023

Mýzeıge sýretshiniń esimi berildi

734 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Otandyq mádenıet tarıhyna qatysty jazylǵan «Qazaqstan óneri», «Qazaqstan grafıkasy», «Qoja Ahmet Iаsaýı mav­zoleıi» eńbekteriniń avtory, tanymal qylqalam sheberi Naǵymbek Nurmuhammedovtiń esimin jerlesteri árdaıym eske alyp júredi. Jýyqta oblystyq kórkemsýret mýzeıine tulǵanyń esimi berildi.

Mýzeıge sýretshiniń esimi berildi

Pavlodar oblystyq kór­kem­sýret mýzeıi budan bylaı Halyq sýretshisi Naǵymbek Nurmuhammedov­tiń esi­mi­men atalady. Qýanyshty oqı­ǵaǵa oraı qylqalam shebe­riniń sýretterinen kórme uıym­dastyrylyp, túrli taqy­ryptaǵy kartınalar kópshilikke kózaıym boldy.

Naǵymbek Nurmuhammedov kóziniń tirisinde otandyq beıneleý óneri men kórkemsýret má­­denıetin damytýǵa baǵa jetpes úles qosqan jan. Ol – Ekin­shi dúnıejúzilik soǵystyń arda­geri, Qazaq KSR Halyq sýretshisi, óner­ta­ný ǵylymdarynyń kandıdaty, Sh.Ýálı­hanov atyndaǵy Qazaq KSR Memlekettik syılyǵy­nyń laýreaty. Sýretshi 1924 jyly Baıan­aýyl aýdany­nyń Saıtandy degen je­rinde dúnıege kel­gen. Maı­dan dala­synan aman-esen oral­­ǵan soń 1947-1953 jyldary Lenın­grad­taǵy Ilıa Repın atyndaǵy keskinde­me, mú­sin jáne sáýlet ınstıtýtyn­da professor R.R.Frenstiń je­tek­shiligi­men bilim alǵan. 1959 jyly Almatyǵa kó­ship, О́ner akademııasyn támamdady. Negizinen realızm jáne ımpressıonızm baǵyttarynda izdenip, kóptegen portret pen peızajdy, tarıhı taqyryptaǵy kartınalardy salǵan.

1

О́ńirdegi Sýretshiler oda­ǵy qoǵam­­dyq birlestiginiń tór­aǵa­sy О́serbaı Shura­nov atap ótken­deı, sýretshiniń búkil shyǵarma­shy­lyǵy úlken kenepterge túsi­rilgen keskindemelerdiń erkin­digimen, túster úılesimdiligimen, taqyrypqa psıhologııalyq tur­ǵydan boılaýymen, beınelerdiń lırıkasymen erekshelenedi.

– Nurmuhammedov qazaq dala­syn­daǵy qarapaıym adam­dar­dyń eńbegin beı­ne­leýdi erekshe jaqsy kórdi. Abaı Qu­nan­baıuly, Ábilhan Qasteev, Sapar­ǵalı Begalın, Toqash Bokın, Málik Ǵab­dýllın, Talǵat Bıgeldınov sııaqty tany­mal tul­ǵa­lardyń portretterin sal­ǵan. Jeti ja­synda ákesi qaıtys bolyp, Novosibir, keıin Almatyda jetim­der úıinde tár­bıe­­lengen. Bilim alýy­na Qazaq Ǵylym Akademııasynyń negi­zin salýshy Qanysh Sátbaev kóp kó­mek kórsetipti. Jazý­shy Qalmuqan Isabaev esteliginde kel­tir­gendeı, birde Qanysh aǵanyń kabıne­tin­de otyrsa, bir jas jigit kirip kelip, sálem­desip ketedi. Álgi jigitti odan ke­ıin de birneshe ret kóredi. Tegin emes eke­nin bilgen qalamger «Bul bala kim?» dep Qanekeńneń suraıdy ǵoı. Qanysh aǵamyz: «Bul – Naǵymbek degen jas sýret­shi. Ata-anasynyń qolynan dám tat­qan edim. Qazir áke-sheshesi qaı­tys boldy, eshkimi joq, son­dyqtan qaraı­lasyp júrmin», dep aıtqan eken. Sol jas jigit keıin ónerimen dúıim odaq­qa tanymal bolady. Osyndaı ataq­ty jer­lesimizdiń esimi oblys­tyq kórkemsýret mýzeıine beri­lip otyrǵany bizdi aıryq­sha qýantty, – deıdi О́.Shuranov.

11

Sýretshi kóziniń tirisinde otan­dyq óner tarıhyn zerttep, «Qazaqstan óneri», «Qazaqstan grafıkasy», «Qoja Ahmet Iаsaýı mavzoleıi», «Qazaqstan sý­ret­shileri – Ekinshi dúnıejúzilik soǵy­sqa qa­­ty­sýshylar» degen eń­bek­ter jazdy. Fransııa, Brazılııa, Japonııa elde­rine shy­ǵarmashylyq saparmen baryp kórmeler uıymdastyrǵan, sýret­ter toptamasyn jasaǵan. Salǵan kar­tınalary Kanada, Belgııa, Iýgo­sla­­vııa, Fınlıan­dııa kórmelerinde qo­ıyl­­dy. Qa­zaqstannyń beıneleý óneri jónin­de kitaptar men albomdar shyǵar­dy. «Eńbek dańqy erleri» toptamasy QazKSR Memlekettik syılyǵyn alǵan.

Kórmede qylqalam sheberi­niń 27 týyn­­dysy usynyldy. Almatydan arnaıy kelgen Mara Naǵymbekqyzy kór­kemsýret mýzeıine ákesiniń eki kartınasyn syıǵa tartty.

«Ákem týǵan topyraqqa bi­rin­shi ret aıaq basyp turmyn. Sha­har­da Naǵymbek Nurmuhammedov­tiń shyǵarmashylyǵy beıne­len­gen aıaldama baryn kórip, kere­met tolqydym. Jerlesteri sýret­shiniń eńbegin umytpaı, jas ur­paqqa onyń baı sýret galereıa­synan aqparat usynyp, tany­týy óńirdegi máde­nıet salasy basshy­ly­ǵynyń durys baǵytta jumys istep otyr­ǵa­nyn kórsetse kerek. Mý­zeıge esimi beri­leti­nin es­tigende aıryq­sha qýan­dym. Jer­gi­lik­ti mádenıet meke­me­le­rine alǵy­sym shek­siz. Ákem eń­bek­súıgish jan edi. Adam­darmen ara­las­qanda aqı­­qat­ty aıtqandy una­­tatyn», deıdi qyl­­qa­lam sheberiniń qyzy Mara Naǵym­bekqyzy.

11

 

PAVLODAR

 

Sońǵy jańalyqtar