Álıhan Smaıylov Jetisý oblysyna jumys saparymen bardy

Taldyqorǵan áýejaıynda Úkimet basshysyna Taldyqorǵan – Qalbataý – О́skemen, Úsharal – Dostyq, Saryózek – Kóktal, Lepsi – Balqash avtojoldaryn jáne Úsharal qalasyndaǵy áýejaıdyń ushý-qoný jolaǵyn qaıta jańartý, sondaı-aq oblystyń Alakól aýdanynda tranzıttik ınfraqurylymdy damytý týraly baıandama usynyldy.

Álıhan Smaıylov qabyldanyp jatqan sharalar men qalyptasyp otyrǵan syrtqy ekonomıkalyq ahýaldyń nátıjesinde Qazaqstan Azııa men Eýropa arasyndaǵy mańyzdy qurlyq dálizine jáne álemdik mańyzy bar kólik-tranzıttik toraptardyń birine aınalatynyn atap ótti.

«Oblysta tranzıttik áleýetti damytý úshin barlyq resýrstar bar. Onyń aýmaǵynda «Dostyq» jáne «Nur joly» eki halyqaralyq ótkizý pýnkti, «Dostyq» jáne «Altynkól» shekaralyq temirjol stansalary ornalasqan, halyqaralyq tranzıttik marshrýttar ótedi. О́ńirdiń barlyq múmkindikterin kólik-logıstıkalyq salaǵa tartý qajet», dedi ol.

Úkimet basshysy bul baǵytta Dostyq – Moıynty t/j ýchaskesinde ekinshi joldardyń qurylysy ýaqtyly bastalǵanyn atap ótti. О́ıtkeni Qytaıdyń shekteýlerdi alyp tastaýy aıasynda Eýropaǵa júk tasymaldaý qarqyndy ósip jatyr.

«Biz buǵan daıyn bolýymyz kerek», dedi Álıhan Smaıylov.

Premer-mınıstr sonymen qatar Úsharal qalasyndaǵy áýejaıdyń ushý-qoný jolaǵyn qaıta jańartýdy aıaqtaýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti, sonyń arqasynda úlken fıýzelıajy bar áýe kemelerin qabyldaý múmkindigi paıda boldy. Onyń aıtýynsha, júrgizilip jatqan avtojoldardy jańǵyrtý jáne qosymsha poıyzdardy iske qosýmen birge, bul Alakól jáne Balqash kólderiniń týrıstik aımaqtaryn damytýǵa aıtarlyqtaı áser etedi.

Álıhan Smaıylov jalpy kólik salasynda zamanaýı ınfraqurylymdy qurý úshin Úkimet iri halyqaralyq seriktesterdi tartatynyn aıtty. Atap aıtqanda, «Dostyq» stansııasynda kópfýnksıonaldy júk tasymaldaý termınaly salyndy. Jalpy júk aınalymy jylyna 1 mln tonnadan astam, ınvestısııa somasy 3 mlrd teńgeni quraıtyn qoıma qýatyn engizý josparlanǵan. Sondaı-aq 500-1000 birlikke arnalǵan eýrofýr jeke parkin qalyptastyrý josparlanýda. Bastapqy kezeńde munda ınvestısııalardyń jalpy kólemi 5 mlrd teńgeden asady.

Budan ári Premer-mınıstr birneshe jyl buryn aýqymdy jańǵyrtýdan ótken Kóksý qant zaýytyna bardy. Kásiporynda joǵary sapaly sheteldik jabdyqtar ornatyldy, jylýmen jabdyqtaý gazǵa aýystyryldy jáne jańa tehnıka satyp alyndy. О́tken jyldyń qorytyndysy boıynsha zaýyt 70 myń tonnaǵa jýyq qant shyǵardy, 2023 jylǵa arnalǵan jospar – 92 myń tonna.

Álıhan Smaıylov memleket aq qant óndirýshilerine, onyń ishinde «aınalym shemasy» sheńberinde buryn-sońdy bolmaǵan qoldaý sharalaryn kórsetip otyrǵanyn atap ótti. Sondaı-aq qant qyzylshasynyń egis alqaptaryn 15 myń gektarǵa deıin kezeń-kezeńimen ulǵaıtýdy kózdeıtin Qant salasyn damytýdyń keshendi jospary qabyldandy. Atap aıtqanda, Jetisý oblysynda 2026 jylǵa qaraı jalpy jınalǵan ónim shamamen 525 myń tonnany quraıtyn bolady.

«Osyǵan baılanysty jańa alqaptardy óńdep, sýarmaly jerlerdi qalpyna keltirý boıynsha sharalar qabyldaý mańyzdy. Sýmen qamtamasyz etý bóliginde sý sharýashylyǵy obektilerin rekonstrýksııalaý jónindegi sharalar kózdelgen. Qant zaýyttary da jańǵyrtylyp, 2026 jylǵa qaraı óndiriletin aq qant kólemin 180 myń tonnaǵa deıin jetkizý qajet», dedi ol.

Munda Úkimet basshysy óńirdiń aýyl sharýashylyǵy qurylymdarynyń basshylarymen kezdesý ótkizdi, onda sýbsıdııalaý, jer alqaptarynyń qoljetimdiligi, basqa da qoldaý sharalaryn usyný jáne t. b. máseleler kóterildi. 

Álıhan Smaıylov Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligine kóterilgen problemalardy taldaý jáne olardy sheshý boıynsha naqty usynystar engizýdi tapsyryp, ótken jyly memleket salany qarjylandyrýdy eki esege arttyrǵanyn jáne osy kólemdi osy jyly da saqtap qalǵanyn aıtty.

Premer-mınıstr sapar aıasynda «Karımov» JK sút-taýar fermasynyń qyzmetimen tanysty. Ol 2022 jyly jergilikti sút óńdeý zaýyttarynyń júktemesin qamtamasyz etý jáne sút ónimderiniń ımportyn azaıtý úshin aıtarlyqtaı keńeıtildi. Qazir kásiporynda 900-ge jýyq iri qara mal basy bar.

Sharýashylyq basshysy Rahym Kárimov Úkimet basshysyna óndiristiń shyǵyndaryn azaıtý jáne onyń ónimdiligin arttyrý úshin shaǵyn jáne orta otbasylyq fermalarǵa qatysty qoldaý sharalaryn keńeıtý múmkindigin qarastyrý týraly ótinishin bildirdi.

«Máseleni sheshýdiń birden bir joly aýyl sharýashylyǵy kooperasııasynyń múmkindikterin paıdalaný bolýy múmkin. Qazir bul baǵytqa memleket tarapynan úlken kóńil bólinýde. Eger eki-úsh sharýa qojalyǵy kúsh biriktirýdi uıǵarsa, olardyń óndiris shyǵyndary tómendep, paıda úlesi artady. Bul rette irilendirý esebinen osy AО́K sýbektisin ınvestısııalyq sýbsıdııalaýmen qamtý múmkindigi paıda bolady», dep jaýap berdi Álıhan Smaıylov.

Jalpy Premer-mınıstrdiń aıtýynsha, búgingi tańda sút baǵytyn memlekettik qoldaý sharalary salany aıtarlyqtaı tehnologııalyq jańǵyrtýǵa múmkindik berdi. Tek sońǵy bes jylda sút sharýashylyǵyn qoldaýǵa 82 mlrd teńge baǵyttaldy.

«Bıyl búkil respýblıka boıynsha Soltústik Qazaqstan oblysynyń tájirıbesin taratý josparlanýda, onda qysqa merzim ishinde sút-taýar fermalaryn qurý boıynsha 21 joba iske asyryldy. Bul jumysty erekshe baqylaýǵa alý qajet», dedi Álıhan Smaıylov.