Qoǵam • 19 Shilde, 2023

«Jas qazaq»: álem jáne atajurt

570 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Álemniń túkpir-túk­pirindegi etnostyq qa­zaq balalarynyń basyn qosyp, atajurttyń qadir-qasıetin dáripteýge «Jas qazaq» etnolageriniń qosyp jatqan úlesi kóp. Jaz shyǵa shettegi balalardy jınap, olarǵa tarıhymyzdy,­ dilimizdi, dinimizdi, rýhanı qun­dylyqtarymyzdy sińirip, týǵan jerdiń tabı­ǵatyn tanystyrady.

«Jas qazaq»: álem jáne atajurt

«Otandastar qory» etno­la­gerdi 2019 jyldan beri uıym­das­tyryp keledi. Bıyl da bul dástúr jalǵasyn tapty. Býra­­baı tó­rindegi «Iqanat High School of Burabay» mektebinde ótken jazǵy la­gerge álemniń 8 mem­leketinen (AQSh, Iran, Be­larýs, Qytaı, Qyrǵyzstan, О́zbekstan, Mońǵolııa men Re­seı­­den) 200-ge jýyq qazaq bala­lary keldi.

«Otandastar qory» KeAQ basshysy Abzal Saparbekuly elordada balalarmen kezdesip, olarǵa izgi tilegin bildirdi. Sondaı-aq lagerdiń ereksheligin atap ótti. «Bıylǵy jazǵy lager erekshe. Sebebi «Jas qazaq» dep at berip, «etno» degen sózdi qostyq. Iаǵnı elge kelgen barsha qandas balalar rýhanı qundylyqtardy boılaryna sińirip, ózderin erkin sezinip, jaqsy demalyp qaıtýǵa tıis. Bolashaqta bul joba dástúrge aınalyp, aýqymyn keńeıtedi dep oılaımyn», dedi ol. Taǵy bir erekshelik – lagerge talantty balalar tańdalyp alynǵan. 12-17 jas arasyndaǵy balalar joldamany túrli baıqaýǵa onlaın, oflaın formatta qatysyp, jeńip aldy. Mysaly, biri mánerlep óleń oqysa, endi biri dombyra tartyp júlde ıegeri atanǵan.

Shette ósken adam úshin atajurttyń taý-tasy, topyraǵy, bári ystyq. Ásirese alǵash ret kelgender úshin erekshe sezim. Balalar da shekaradan asyp, elge aıaq basqanda, qýanyshtyń kóz jasyna erik berdik deıdi. Olar birinshi kúnnen-aq jaýap­kershilikti sezinip, ózderi konsert uıymdastyrǵan.

f

– О́nerli balalar júrgen jerin bı bılep dýmandatyp, ánmen árledi. Talapty da talantty balalardyń qalyptasqan daǵdylaryn ári qaraı shyńdaý maqsatynda arnaıy sabaq kestesi qurylyp, ár ýaqyty tıimdi ári júıeli ótý maqsatynda kún­de­lik­ti kún tártibi bekitildi. Tańerteń tańǵy jat­tyǵýdan bastap, túrli sabaqqa, úıir­mege qatysty. Dálirek toqtalsaq, asyq oınaý, sa­daq­ atý, dombyra shertý, altybaqan tebý, at­pen serýen, kıiz úı tigý syndy ulttyq oıyn­dar men turmys salttarynan bólek, zamanaýı sala –  ­mobılografııadan sabaq aldy. Neıron­dyq jeli, jasandy ıntellekt bo­ıynsha tanym kókjıekterin damytty. Joǵary bilimdi mamandar dáris oqyp qana qoı­maı, óz tájirıbesimen bólisti. Qazaq­tyń tarıhyna saı ordalarǵa bóliný arqyly toptasyp, árqaısysy óz uranda­­ryn shyǵar­dy. Orda bolyp jarysyp, túrli baı­qaý­ uıymdastyryp,kóshbasshylyq qabi­let­­te­rin shyńdady. «Hor baıqaýy» men «Dom­by­ra par­ty» áleýmettik jeli­de qyzý ­tal­­­qy­­lanyp, kópshiliktiń júre­­gi­­­nen ­oryn tap­­ty,­ deıdi uıym­das­tyrýshylar.

Sonymen qatar «Otandastar qory» KeAQ uıymdastyrýymen bastaý alǵan «Jas qazaq» jazǵy etnolagerinde «Maqal-mátelder» baıqaýy ótti. Baıqaý talabyna saı balalarǵa arnaıy taqyryptar berildi, sol boıynsha bir-birlerimen maqal aıtyp jarysty. Balalar kelesi kúni Qazaqstan tarıhy boıynsha bilimderin tekserip, test tapsyrmalaryn oryndady. Ná­tıjesinde, júzden júırik atan­ǵandar arnaıy marapattaldy.

Lager eki aptaǵa sozyldy. Bıylǵy maý­symnyń jabylý saltanatynda «Otan­­­­­dastar qory» KeAQ prezıdenti
14 kún ishinde tanymdyq, shyǵarmashylyq, sport­tyq jáne ulttyq sıpatta túrli is-shara ótkizilgen etnolagerdiń mańyzyna toq­ta­lyp, lagerge qatysqan barlyq oqý­shy­ǵa alǵysyn bildirdi.

– Búgin, mine, eki aptaǵa sozylǵan jazǵy etnolager óz máresine jetti. Tabı­ǵa­ty tańǵajaıyp Býrabaıda, Atajurt Qazaq­standa, týǵan Otan aıasynda ótkizgen osy­naý demalys bárińe erekshe kóńil kúı men umytylmas mol áser syılady dep oılaımyn. Álemniń 8 memleketinen kelgen qazaqtar bir-birińmen tanysyp, bir úıdiń balasyndaı bolyp kettińder. Eń bastysy, álemniń qaı jerinde júrseńder de barlyq qazaqtyń uly Otany, arqa súıer atajurty – Qazaq eli bar ekenin sezindińder dep bilemin, dedi A.Saparbekuly.

Kelesi bolyp sóz alǵan lager dırektory Janııa Ismaǵambetova etnolagerdiń basymdyǵyna basa kóńil bólip, qandas oqýshylarǵa tıgizer paıdasyn atap ótti.

– Qurmetti balalar! Sizder bizdiń úkilep úmit artqan bolashaǵymyzsyzdar.  Syrtqy ister mınıstrligine qarasty «Otandastar qorynyń» uıymdastyrýymen bastaý alǵan «Jas qazaq» jobasynyń maz­mu­ny men taǵylymy óte tereńde jatyr. Qanshama balanyń basyn qosyp, Ata­me­kenge ákelip, ulttyq qundylyqtardy dárip­tep jatyr, dep qorytyndylady lager dırektory.

«Jas qazaq» jazǵy etnolageri dástúr­den­ jańylmaı kelesi maýsymda da daryndy balalarǵa erekshe demalys syılaıtyn bolady.

Sońǵy jańalyqtar