Jastar resýrstyq ortalyqtarynyń uıymdastyrýymen ótken ekologııalyq is-shara oblys ortalyǵy О́skemende bastalyp, jer-jerlerde jalǵasyp jatty. Qatysýshylar bir-bir qap ustap, ózen-kól, orman-toǵaı mańyndaǵy shashylǵan qoqystardy jınaýǵa kirisken. Jastar ortalyǵy uıytqy bolǵanymen, ekologııalyq aksııaǵa jasy da, jasamysy da qatysty. Tabıǵattyń tazalyǵy kópshilikti beıjaı qaldyrmaǵan. Sebebi aıaqtyń astynda shashylyp jatqan plastıkti bótelke tyǵyzdyǵyna qaraı 80 jyldan 600 jylǵa deıin shirimeı jatady. Onyń ústine qorshaǵan ortaǵa ýly zat bóledi. Sol sekildi kúndelikti turmysta paıdalanyp júrgen polıetılen pakettiń de shirindige aınalyp ketýine jyldar qajet. Jasyratyn nesi bar, mádenıet pen tárbıeden alshaqtaý keı azamattar tabıǵat aıasynda demalýdy bilgenimen, ózderinen qalǵan qoqysty jınap alýǵa sana-sezimderi jetpeı jatady. Sol úshin de osyndaı aksııalar ótkizilip, mańaı bir tazaryp qalady.
– Aksııa aıasynda qala jastary, eko-volonterler, belsendi turǵyndar Ertis ózeniń jaǵalaýynda tazalaý jumysyn júrgizdik. Adamzat ta tabıǵattyń bir bólshegi. Qurmetpen, aıaýshylyqpen qaraýymyz kerek. Búgingi is-sharaǵa 200-den astam turǵyn tartylyp, bólip alǵan aýmaqtarymyzdy qoqystan tazarttyq. Sanasaq, 300 qap qoqys shyǵarylǵan eken. Jaǵalaýdan ǵana munsha mólsherde qoqystyń shyǵýy – tabıǵatqa tóngen qaýiptiń bir belgisi. Biz polıetılen, plastık dúnıelerden qutylýymyz kerek nemese mádenıetimizdi, tárbıemizdi durys jolǵa qoıýymyz kerek, – deıdi qalalyq máslıhat depýtaty Baqytjan Erbolqyzy.
Ekologııalyq aksııanyń basty maqsaty – kıeli aımaqtardy tazalaý, qalpyna keltirý, saqtaý. Demek tazalyq jumystary júrgizilgen óńirler kezdeısoq tańdap alynbaǵan. Dál osy kúni Qatonqaraǵaı óńirinde de ekologııalyq bastamany qoldap, demalýshylar jıi toqtaıtyn Sarymsaqty, Aqsý, Qarasý, Aqbulqaq ózenderiniń ańǵarlary aınadaı etip tazalap shyqty. Ala jazdaı jınalǵan qoqysty 124 qapqa syıǵyzdy.
Aıta keterligi, Katonqaraǵaıda ekologııalyq aksııaǵa Katonqaraǵaı ulttyq tabıǵı parkiniń ujymy, ustazdar, dárigerler, mádenıet salasynyń ókilderi, ákimdik qyzmetkerleri, jastar, erikti turǵyndar qatysty. «Álbette, ár adam qoqysyn jınap júrse, júzdegen turǵyn áýrege túspes edi. Tabıǵatqa janashyrlyq tanytpaý, tárbıeniń joqtyǵy», deıdi erikti turǵyndar.
– Jyl saıyn senbilik ótkizýge, osyndaı aksııalarǵa qatysýǵa erinbeımiz. Judyryqtaı jumylyp júrip, áp-sátte tóńirekti tap-tuınaqtaı ettik. Demalýshylar aınalasyna qurmetpen qarasa eken, – deıdi aksııanyń bel ortasynda júrgen ulttyq park qyzmetkeri Erik Qasymov.
Túptep kelgende, tárbıe bolmaı, mádenıet qalyptaspaıdy. Qorshaǵan ortanyń lastanyp jatýy, mádenıettiń tómendigine, tárbıeniń joqtyǵynan desek, artyq aıtpaǵanymyz shyǵar. Al tárbıeniń búgin-erteń túzelip ketýi eki talaı. Demek «Kieli tabigat» sekildi aksııalardy barynsha qoldap, jer-jerlerde uıymdastyryp otyrý qajet. Bul jolǵy is-shara joǵaryda atalǵan óńirlerden bólek Altaı, Samar, Ulan aýdandarynda da ótti.
Shyǵys Qazaqstan oblysy
