11 Maýsym, 2010

JAŃARǴAN AÝYL JAN JADYRATTY

542 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin
Sársenbiniń sátinde Qyzylaǵash aýylyndaǵy 200 otbasy keń, jaryq úılerdiń kiltin alyp, qýandy Bıylǵy naýryz aıynda tasqyn­nan zardap shekken qyzylaǵash­tyqtardyń basyna túsken aýyrtpa­lyq barshamyzdyń esimizde. Sodan beri úsh aıǵa jýyq ýaqyt ótti. Osy aralyqtaǵy qyzylaǵashtyqtardyń kórgen qıyndyǵyna júrek syzdasa, qýanǵan sátterin “alaqaılap!” oqyrman nazaryna usynyp kelemiz. Buǵan deıin jańa qonysqa ıe bolǵan 145 otbasy baıypty tirshi­likterin jalǵastyryp, “óz úıim, óleń tósegim” dep aıaq sozyp, beıqam tirlik keshse, olardyń bul ómirlerine qyzyqqan aýyldastary “qashan úıimiz bitedi” dep qurylys jumystaryn kózden tasa etpeı, degbirsizdik tanytqany anyq. Sársenbiniń sátinde turǵyn­dardyń kópten kútken qýanyshty sátiniń oraıy keldi. Qyzylaǵashqa taban tiregennen-aq oqtaı túzý kóshe­lerdegi sap túzegen úıler men jańa ómirge, jańa mekendegi tushymdy tirlikke kýá bolasyń. Qurysh bilekti qurylysshylardyń kún-tún demeı eńbektenýi nátıje­sinde ómirge qaıta kelgen jańa aýylǵa kóńil tolady. Burynǵydaı emes, halyqtyń júzinen erekshe jylylyq seziledi. Jınalǵandar aldynda oblys ákimi Serik Úmbetov Memleket basshy­synyń tikeleı qoldaýymen, barsha qazaqstandyqtardyń járde­mi arqasynda qysqa merzimde tas­qynnan zardap shekken Qyzyla­ǵash, Eginsý, Aqtoǵan eldi meken­derindegi qalpyna keltirý jumys­tary tııanaqty atqarylǵanyna toqtaldy. Adamdy qýantqannan artyq baqyt joq. Kóktemdegi jaǵdaıdy umytýǵa bolmaıdy. Desek te, onyń ornyn toltyrýǵa kúsh salynýda. Búgin 200 turǵynǵa jańa úıdiń kilti tapsyry­lady. Demek, osynshama otbasy qýanady. Buǵan deıingi baspanaǵa ıe bolǵandar turmysqa qajettiliktermen tolyq qamtyldy. О́zderińiz kórip otyr­ǵandaı, kósheler asfalttalyp, Almaty-О́skemen qalalaryn jal­ǵastyratyn kópir kúzge deıin tolyq bitedi. Jaqynda jomart jandardyń demeýshiligimen ár úıge teledıdar syıǵa tartylyp, aýyl turǵyndary kógildir ekran qyzyǵyn tamashalaý múmkindigine ıe boldy. Telefon baılanysy qalpyna keltirildi. Endi qalǵan aýyl turǵyndary aıdyń aıaǵyna deıin baspanaly bolyp, jańa úılerge tolyq qonys­tanyp bitedi. О́tkende aıtylǵandaı, ár otbasyna 10 qoı, bir sıyr, bir jylqy beriledi. Kúzgi astyq jınaý máselesi sheshilse, kókónis pen baq­sha daqyldary da kú­timge alynǵan. Qońyr kúzdegi jıyn-terinnen keıingi alynǵan ónim ózde­rińizge taratylady. Búgingi kúnge kó­mek retinde ártúrli qarjy kózderinen kelip túsken qarjy kólemi 7 mlrd. 393 mln. teńgeden asty. Bul qara­jat eldi mekenderdi tolyq qal­pyna kel­tirý jumystaryna jumsa­lýda. Máse­len, Úkimet rezervinen 2548,6 mln. teńge jańa úılerdiń qury­lysyna, 253,0 mln. teńge kúrdeli jóndeý ju­mystaryna, 500,0 mln. teńge jol men kóshelerdi jóndeý, salý jumys­ta­­­ryna maqsatty jumsalýda, dedi ákim. Budan keıin oblys basshysy jańarǵan aýyldaǵy Dostyq, Asar, Mýsına, taǵy basqa kóshelerdegi úılerge qonystanatyn turǵyndarǵa jańa úıdiń kiltterin tabys etti. Jınalǵandar aldynda sóılegen zeınetker Saılaýbek Saǵynbekov, Vasılıı Golýshenko, aqtoǵandyq Lıdııa Bervınova, Saǵı Jańylbek Memleket basshysynyń, barsha qazaqstandyqtardyń qıyn sáttegi qoldaýy men oblys ákiminiń, qurylys kompanııalarynyń qysqa merzimdegi qalpyna keltirý ju­mystarynyń tııanaǵyn keltirgenine toqtalyp, ıgi tilekterin jetkizdi. – Búgin aýylda qýanyshty sát. Tasqynnan úıimiz zardap shegip, erteńimizge alańdaǵan kúnder artta qaldy. Degenmen, aýyl dál búgin­gideı túrlenedi dep oılamadyq. Árıne, bul pendeshiligimizden. Úsh aı merzimde úıimniń ornyna han saraıyndaı baspana salyndy. Ot­basymnyń búgingi qýanyshy erekshe. Prezıdentke rahmet. Halyqqa rahmet. Qıyn sátte bizge degen qamqorlyǵy men demegenin umytpaımyz. Janyń qınalǵanda jasalǵan jaqsylyq esińde qalyp, umytylmaıdy, – dedi jańa úıdiń kiltin alǵan Asyl Ydyrysova. Mundaı lebizderdi ózgeler de aıtyp jatty. Aýyldy Almaty-О́skemen kúre joly kesip ótedi. Joldyń eki jaǵalaýyndaǵy turǵyn úılerdiń jan-jaǵy qorshalyp, saıaly aǵash kóshetteri otyrǵyzylǵan. Ertegi­degideı jańa qalashyqty kórgender qyzyqqandaryn jasyrmaı, “qan-daı ádemi úıler” dep tam­sandy. Bilek biriktirgende bitpeıtin istiń joqtyǵyn dáleldegen Qyzyl­aǵashtaǵy qarqyndy jumys osylaı jalǵasyp, jurtshylyq onyń ıgiligine bólengen. Oblys ákimi jańa úıler paı­dalanýǵa berilgen saıyn ár shańy­raqqa kirip, qutty bolsyn aıtyp keledi. Búgin de sol dástúrin jal­ǵas­tyrdy. Ákim “Altyn alqaly” ana Qanshaıym Abdýldaevanyń shańyraǵyna aıaldady. Burynǵy eski úıiniń ornyna salynǵan baspananyń ishi men syrty ásem-aq. Bólmeleri keń. Batyr ananyń Kúnsulý, Aısulý, Aıgúl, Almagúl, Já­mıla, Dınara, Gúlmırasy men uldary Ermek, Berik, kelini Jul­dyz qonaq kútip, júgirip júr. Qo­nys toıyna qutty bolsyn aıtqan ájeler shashýyn shashsa, kórshileri Qamash pen Baqyt ta osynda. Keıýana ózine kórsetilgen qur­metke analyq alǵysyn úıip-tógýde. Ár bólme jıhazben, qajetti­liktermen jabdyqtalypty. Gaz plıtasynyń ústinde býy burqy­raǵan jas sorpa men shaı qaınap jatyr. Qonaq bólmedegi úlken ústel men oryndyqtar, jatyn bólmedegi tósekter úımen birge berilgen syılyq ekenin Qanshaıym áje aıtýdan jalyqpady. Oblys basshysy bastaǵan top Jarmuhamed Rústemov, Bolat Qo­jahmet, taǵy basqa jańa shańy­raqqa qonystanýshylardyń tabal­dyryǵyn attap, jaǵdaılarymen tanysyp, jaıylǵan dastarqannan dám tatys­ty. Al aýyldyń baıyrǵy turǵyny cheshen ultynyń ókili Hava Dýdaı qýanyshtan uıaly telefo­nyndaǵy áýendi qosyp, bıleı jóneldi. Sek­sennen asqan anasy Baıata qyzynyń tolqyǵan sátin qoshtap qoıady. Jańa úılerge symsyz telefon júıesi ornatylsa, alys-jaqyndaǵy týystary habarlasyp, qyzyla­ǵash­tyqtardy qýanyshtarymen quttyq­taǵan sátiniń de kýási boldyq. Jaq­sy­ǵa jan jadyraıdy demekshi, ja­ńar­ǵan, jasarǵan Qyzylaǵash aýy­ly­nyń búgingi tynys-tirshiligi osyndaı. Sýretterde: jańarǵan aýyl kó­rinisi; jańa úılerge qonystan­ǵandardyń qýanyshty sátteri. Kúmisjan BAIJAN, Sýretterdi túsirgen  Jeńis YSQA­BAI. Almaty oblysy.