Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Jahandaǵy dúrbeleń el bolashaǵynyń básin burynǵydan da alańdatyp tur. Osy oraıda ıntegrasııaǵa bastaıtyn kez kelgen saıası qadam mańyzdy. О́ıtkeni ortaq múddeni kózdeıtin bastamalar memleketter arasyndaǵy qalyptasqan baılanysty odan ári nyǵaıta túsetini anyq. Muny negizge alǵan Prezıdent «Eriktilerdiń izgi amaldary qoǵamymyzda tileýlestik, meıirimdilik jáne janashyrlyq qasıetteriniń tereń tamyr jaıýyna eleýli úles qosady. Mundaı adamgershilik talpynystarǵa jan-jaqty qoldaý kórsetý mańyzdy», degen edi.
Al Úkimet basshysy Máskeýdegi issapar kezinde «Qazaqstan ıntegrasııalyq baılanystardy tereńdetý jáne ony jańa praktıkalyq mazmunmen tolyqtyrý úshin TMD alańynda birlesip jumys isteýge múddeli» ekenin atap ótti.
«Memleketter basshylary keńesiniń ótken otyrysynda Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev usynǵan basymdyqtar TMD formatyndaǵy ózara is-qımyldy kúsheıtýge baǵyttalǵan. Eń bastysy – týyndaǵan syn-qaterlerdi eńserý, tıimdi áriptestikti nyǵaıtý úshin jańa baǵyttar izdeý. Búginde Dostastyq elderiniń eriktileri ózderiniń tynymsyz eńbekteriniń arqasynda tolerantty qoǵamnyń damýyna, qaıyrymdylyq pen meıirimdilik mádenıetin qoldaýǵa eleýli úles qosýdy jalǵastyryp keledi. Dostastyq elderi eriktileriniń jyl saıynǵy forýmyn ótkizý jáne oǵan TMD-nyń turaqty alańy mártebesin berý týraly qazaqstandyq bastamany iske asyrý boıynsha naqty jumystardy bastaýǵa shaqyramyn», dedi Á.Smaıylov.
Kelisilgen is-sharalar jospary toǵyz bólimnen turady. Oǵan ózge elderdiń ókilderi qatysatyn 100-den astam halyqaralyq aksııa, kezdesý, konferensııa, zertteý jáne basqa da is-sharalar engen. Basty maqsat – yntymaqtastyqtyń normatıvtik-quqyqtyq bazasyn jetildirý, volonterler qozǵalysynyń ınfraqurylymyn damytý, qoǵamdy paıdaly volonterlik qyzmetke yntalandyrý, volonterlik uıymdardyń áleýetin jáne el damýynda úlesin arttyrý.
«TMD-ǵa qatysýshy memleketterdiń, TMD-nyń múddeli salalyq yntymaqtastyq organdarynyń, sondaı-aq TMD-ǵa qatysýshy memleketterdiń Parlamentaralyq Assambleıasy Keńesi Hatshylyǵynyń, TMD-ǵa qatysýshy memleketterdiń gýmanıtarlyq yntymaqtastyq jónindegi memleketaralyq qorynyń usynystaryn eskere otyryp, is-sharalar jospary ázirlendi. Qazaqstan Respýblıkasynan bul josparǵa 7 is-shara engizilgen (anyqtama úshin: is-sharalar Astana qalasynda, Jetisý oblysynda, sondaı-aq Soltústik Qazaqstan, Almaty, Qostanaı, Túrkistan oblystarynda josparlanǵan). Osy is-sharalar aıasynda halyqaralyq volonterlik lageri, TMD-ǵa qatysýshy memleketterdiń volonterlik uıymdarymen «Volonterlik – álemdik tájirıbe» taqyrybynda telekópir, mádenı-tarıhı murany saqtaý jáne damytý boıynsha halyqaralyq ekspedısııa ótkizý, sondaı-aq tarıhı, mádenı jáne memorıaldyq keshenderdi saqtaý, qalpyna keltirý jáne taǵy basqa da sharalar josparlanyp otyr. Bul is-sharalardy ótkizý bizge jańa volonterlik bastamalardy damytýǵa jáne volonterlik salasyndaǵy sátti istermen bólisýge múmkindik beredi.
Sonymen qatar volonterlik qyzmetti jandandyrý boıynsha júrgizilip jatqan jumystardyń nátıjesinde BUU Bas Assambleıasy Memleket basshysynyń 2026 jyldy Turaqty damý úshin eriktilerdiń Halyqaralyq jyly dep jarııalaý týraly bastamasyn qoldady. Bastamany ilgeriletý úshin 2024 jyly Memleket basshysynyń bastamasymen Astanada AО́SShK volonterlik qozǵalystary kóshbasshylarynyń kezdesýi ótedi. Forýmǵa TMD-ǵa múshe elderdiń volonterlik qoǵamdastyq jáne memlekettik organdarynyń ókilderi qatysady. Dostastyq seriktesterimen ekijaqty kezdesýler josparlanǵan.
«Otyrys aıasynda elimizdiń joǵary laýazymdy tulǵalarynyń qatysýymen plenarlyq otyrys, túrli taqyryptyq sessııalar, trenıngter, oqý semınarlary ótkiziletin bolady», dedi Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi Azamattyq qoǵam isteri komıteti tóraǵasynyń orynbasary Gúlbara Sultanova.
Sheksiz, shekarasyz bir-birine bolysyp, septesip, san salaǵa serpin berý – eriktilerdiń enshisi. Elimizde osy meıirim elshileriniń qozǵalysy keıingi úsh jylda tipti qarqyndy damydy. Buǵan volonterlik uıymdardyń – 3, janashyrlardyń 5 ese ósken dınamıkasy dálel. Demek qoǵamda volonterlerdiń bedeli ósken. Qazir respýblıkada 700-ge jýyq volonterlik uıym, myńnan astam bastamashyl top, shamamen bir myń «Kúmis volonter» bar.
«Volonterlik mıssııamen Afrıka, Eýropa men Amerıkanyń 10 eline baryp, tájirıbe jınadym. Jalpy janashyrlyq pen járdemdesý degen bizdiń qanymyzda bar. «Asar» degen qazaqtyń salty soǵan dálel bola alady. Bizdiń tobymyzǵa birtindep zeınetkerler qosyla bastady. Bireýge jumys, bireýge qarjylaı kómek, endi birine qarym-qatynas pen dostyq qajet boldy. Bizdi aınalamyzǵa jaqsylyq jasaýǵa jáne qoǵamǵa paıdaly bolýǵa degen umtylys biriktiredi», dedi kúmis volonter Gúlbarshyn Qasymanova.
Erikti isterge belsendi qatysýǵa memleket tarapynan jaǵdaı jasaý da eldegi volonterliktiń damýyna oń yqpal etti. Búginde volonterlik toptar, uıymdar jáne volonterlerge uıymdastyrýshylyq, aqparattyq, resýrstyq qoldaý, konsýltasııalyq kómek kórsetý úshin respýblıka boıynsha 20 óńirlik front-ofıs jumys isteıdi. Astanadaǵy halyqaralyq volonterlik ortalyq – sonyń biri. Onda Ortalyq Azııa memleketteriniń eriktileri erkin pikir almasyp, ıgi isterdi birlese atqarady.
«Astana qalasynda qazirgi tańda 50-ge jýyq volonterlik uıym tirkelgen. Onda 50 myńnan astam volonter bar. 20 myńǵa jýyǵy turaqty túrde jumys istese, 30 myńy birrettik aksııalarǵa qatysady», deıdi Eriktiler qyzmetin damytý bóliminiń mamany Aızat Álı.
Sondaı-aq memleket qoldaýdyń qarjylyq emes sharalaryn da qabyldaǵan. Atap aıtsaq, memlekettik nagradalarmen marapattaý, volonterlik qyzmetti joǵary oqý oryndaryna túsý kezinde, memlekettik jáne azamattyq qyzmetke jumysqa turǵanda esepke alý syndy múmkindikter qarastyrylǵan. Máselen, byltyr volonterler kúni aıasynda 47 volonter men volonterlik uıym «Jyl volonteri» halyqaralyq syılyǵynyń ıegeri atandy. Jeńimpazdar arasynda sheteldikter de bar. Negizi keıingi úsh jylda elimizdiń ár óńirinen, sondaı-aq О́zbekstan, Qyrǵyzstan jáne Reseıden kelgen 185 volonter túrli syılyqtarmen marapattaldy.
Oǵan qosa otandyq volonterler BUU-nyń ártúrli qurylymdarynda belsendi jumys isteıdi. Osyǵan oraı Qazaqstannyń bastamasymen, BUU qabyldaǵan 2026 jylǵy volonterler jyly bul qozǵalysqa ulttyq, aımaqtyq jáne jahandyq deńgeıde qýatty serpin bermek.
«Qujat BUU Bas Assambleıasynyń otyrysynda biraýyzdan qabyldandy. Qujat jobasy boıynsha múshe memleketter arasyndaǵy kelissózderdiń syndarly jáne pozıtıvti sıpatyn atap ótemiz. Biz qysqa merzimde mátindi tolyqtaı kelise aldyq. Bul bastamany júzege asyrý barysynda BUU eriktileri baǵdarlamasynyń mańyzdy qoldaýyn atap ótken jón. Bul uıym Halyqaralyq jyl sheńberinde ótkiziletin is-sharalardy úılestirýge jaýapty bolady», dedi BUU janyndaǵy Turaqty ókildiginiń birinshi hatshysy Ámirbek Islamuly.
Sala mamandarynyń aıtýynsha, bul jyl jahan jurtyn izgilikke, meıirimge bastap, qamqorlyq pen qaıyrymdylyq jasaýǵa shaqyratyn kezeń bolady.
«Álemde volonterlik qozǵalys belsendi damyp keledi jáne qoǵam ómirinde úlken ról atqarady. Sondyqtan birlesken jumystar bizdiń elimizge volonterlik qyzmet salasyndaǵy oń álemdik tájirıbeni engizýge múmkindik beredi. Otanymyz – árqashan adamdarǵa kómektesýdi dástúrge aınaldyrǵan el. Demek, turaqty damý maqsattaryn júzege asyrýda volonterlerimizdi eldegi baǵdarlamalarǵa ǵana emes, TMD jáne BUU júıesindegi óz shekarasynan tys jerlerge de jiberip, volonterlik qyzmette úlgi kórsete alady. Jalpy, Memleket basshysynyń usynysyn birden qoldaýǵa ıe bolýy, 2026 jyldyń volonterler jyly dep jarııalanýynyń ózi bir úlken jetistik. Iаǵnı biz álemdik deńgeıde óz oıyn aıta alatyn el ekenimizdi joǵary deńgeıde kórsete bildik», dedi Ulttyq volonterler jelisi basshysynyń orynbasary Aıbek Dosymbetov.
Aıta keteıik, mınıstrlik aldaǵy úsh jylda yntaly jastardy salalyq volonterlik baǵytta oqytýdy josparlap otyr.