Qysqy sport • 31 Qańtar, 2024

Qysqy oıynnyń qarqyny

130 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Qazaq sporty jyldan-jylǵa damyp kele jatyr. Áıtse de kúrmeýi sheshilmegen máseleler áli de kóp. Jazǵy Olımpııa oıyndarynda jaqsy nátıje kórsetsek te, qysqy sport dodalarynda qynjylyp qalatynymyz ras. Qarjyny bólgenmen, qorjyny tolmaı qaıtatyn sportshylarymyz úmitti nelikten aqtaı almaı jatyr? Memlekettiń eń baǵaly kapıtaly deni saý urpaq bolsa, kásibı sportpen shuǵyldaný úshin balalarǵa barlyq jaǵdaı jasalǵan ba?

Qysqy oıynnyń qarqyny

Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»

2022 jyly Beıjiń qalasynda ótken qysqy Olımpıada el jadynda alǵash ret tabıǵı qarsyz ótken doda retinde saqtaldy. Bir­neshe aptadan beri shaharǵa qardyń túspeýi sport jan­kúıerlerin alań­datyp qoıǵany ras. Alaıda qy­taı eliniń asta­nasy amalyn tapty. Arnaıy qu­rylǵylar arqyly oıyn ótetin barlyq nysan alańdaryn jasandy qarǵa toltyrdy. Sóıte turyp qytaılar norveg pen nemisten keıingi orynǵa taban tirep, baıraqty básekeni abyroımen qorytyndylady. Hosh, aıtpaǵymyz bul emes. Qalaýyn taýyp, qoldan qar jasaǵan kór­shilerimizge qaraǵanda, bizdiń ta­bıǵat qysqy sportqa óte qo­laıly. Tek ınfraqurylym máselesin tezdetip sheshkenimiz jón.

1998 jyly Nagano qala­syn­da ótken qysqy Olımpıada oıyn­darynyń qola júlde­geri, jer­lesimiz Lıýdmıla Pro­kashevanyń aıtýynsha, medal alý úshin myq­ty sport bazalary men jabyq muz aıdyndary bolýy kerek.

«Qazir konkı sportymen aınalysýǵa yńǵaıly eki ja­byq stadıon bar. Biri Astana qa­la­syndaǵy «Alaý» muzaıdyny bolsa, biri – Almatydaǵy «Medeý» sport kompleksi. Sonyń saldarynan basqa óńirdegi sportshylar Astana qalasyna kelip jattyǵýǵa májbúr. Sondyqtan sporttyq ın­fraqurylym máselesin tolyq sheshpeı, chempıondarymyz kó­beımeıdi», deıdi ol.

Onysy shyndyq. Qashpaǵan qashardyń ýyzynan dámetkendeı, jattyǵatyn orny joq sport­shylardan jeńis dámetý – áýreshilik. Bul týraly Astana qa­lasynyń Dene­shynyqtyrý jáne sport basqar­masynyń buqaralyq sport bóli­miniń basshysy Azamat Aǵ­­za­mov­pen sóılestik. Onyń aıtýyn­sha, elorda turǵyndary men sport­shy­larynyń jaǵdaıy aıtar­lyq­taı jaman emes.

«Qazir halyqtyń salamatty ómir saltyna den qoıyp jatqany jasyryn emes. Sol sebepti deneshynyqtyrýmen turaqty shu­ǵyldanýshylar sany kóbeıip ke­ledi. Naqty Astana qalasy boıynsha málimet bereıik. Qazir sporttyq ınfraqurylymdar jańartylyp, jóndeý jumystary júrgizilip jatyr. Sonymen qatar qazir buqaralyq sportty damytý maqsatynda qalamyzdyń 4 aýdanynda deneshynyqtyrý jáne saýyqtyrý kesheniniń qu­rylysy josparda tur. Jyl sońyna deıin «Temirjol» mas­sıvinde de jańa kompleks iske qo­sylmaqshy. Bul – atqarylyp jatqan jumystardyń bir bóligi ǵana», deıdi A.Aǵzamov.

Durys, aýyzdy qur shóp­pen súrtýge bolmaıdy. Jerles­te­rimiz namysqa tyrysyp ba­ǵady. Jaqynda Ońtústik Koreıa­nyń Kanvon qalasyndaǵy jas­ós­pirimderdiń IV qysqy Olım­pıada oıyndarynda Polına Omelchýk short-trekten qola júl­deger, al shańǵymen tuǵyrdan sekirý saıy­synda 38 qarsylaspen synǵa túsken Ilıa Mızernyh chempıo­n atanǵany týraly aqjoltaı ja­ńalyq bárimizdi erekshe qýant­ty. Bul qarqynmen qysqy sport­tyń otanyna aınalǵan Nor­vegııa, Nıderland sportshylarymen de ıyq tiresetin kún alys emes dep senemiz.

Norvegııa demekshi, bul memlekette sporttyń damýyna erekshe áser etetin myna bir tájirıbe bar. Balalar arasyndaǵy jarysta eshqashan altyn, kúmis, qola degen sekildi medal berilmeıdi. Dodaǵa túsken sportshylardyń bári bir­deı marapattalady. Munyń sebe­bin sport tizginin ustaǵandar by­laı túsindiredi. Eger bala jas kezinde taýy shaǵylsa, kele­shek­te sol sportty tastap ketý yqtımaldyǵy kóbeıedi Al je­ńilse de, qurdasymen birdeı medal alǵan órenniń sportqa degen yntasy ashylady. Sonymen qatar Norvegııada buqaralyq sport ta jolǵa qoıylǵan. Endi myna derekke nazar aýdaraıyq. Nor­vegııanyń 30–40 myńdyq qala­shyqtarynyń basym bóliginde kem degende 200 shaqyrymdyq velosıped joly, 3 shańǵy joly, halyqaralyq talaptarǵa saı stadıon jáne ózge de sport nysandary bolady. Shańǵy joldarynyń barlyǵy jaryqpen qamtamasyz etilgen. Iаǵnı táýliktiń kez kel­gen ýaqytynda jattyǵýǵa múm­kindik bar. Al sport zaly men mu­zaıdyny kez kelgen eldi mekende bar. Halyq bos ýaqytynda shań­ǵy teýip, konkımen jarysqa túsedi. Sol arqyly ishki mádenıeti qalyptasqan. Tórtjyldyqtyń bas­ty básekesi – Olımpııa oıyndarynda da skandınav sportshylary báıgeniń aldyn bermeı kele jatqany sodan dep topshylaımyz.

Balalardy sportqa tartýdyń taǵy bir joly – fenomen kýlti. Aıtalyq, bir ǵana Denıs Tenniń Dımash Qudaıbergenmen jasaǵan kollaborasııasy qanshama jas balanyń mánerlep syrǵanaýǵa yntasyn oıatty. Bala qandaı da bir ónerdiń, ıakı sporttyń ma­ńyzynan buryn, ony nasıhattap otyrǵan tulǵaǵa tánti bo­lady. Sol arqyly eliktegen adam­ǵa ere júrip, óz dańǵyl jo­lyn qalyptastyrady. Bul úde­riske Úkimetten bastap, mem­le­ketimizdiń árbir azamaty atsalysýy kerek.