Qoǵam • 12 Aqpan, 2024

Tarıh pen tulǵalardy jyrlaǵan

292 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıteti janyndaǵy «Káýsar» mádenı-tanymdyq birlestiginde aqyn, Halyqaralyq «Alash» ádebı syılyǵynyń laýreaty Serik Turǵynbekulymen kezdesý keshi ótti.

Tarıh pen tulǵalardy jyrlaǵan

Saltanatty sharaǵa ýnıversıtet rektory Erlan Sydyqov bastaǵan Raqymjan Turysbek, Qaı­rat Saq, Janat Ásker­beqyzy, Qaıyrbek Kemeńger, Dáý­let­kereı Kápuly syndy ǵalymdar men qalamgerler qatysty. Keshti júr­gizgen – Abaı atyndaǵy Memlekettik syılyqtyń laýreaty, professor Kenjeǵalı Myrjyqbaı.

Suhbat ýnıversıtet stýdentteriniń aqyn óleńderin jatqa oqýymen bas­taldy. Azamattyq jáne lırıkalyq baǵyt­ta­ǵy jyr shoǵyry kórermenniń ystyq yqy­la­syna bólendi.

Eń áýeli professor Raqymjan Turys­bek baıandama jasap, aqyn shyǵar­ma­shylyǵynyń ereksheligine toqtaldy.

– Serik aǵamyzdyń epıkalyq qýatyna nazar aýdarmaı bolmaıdy. Ásirese «Mahambet pen Jáńgir han», «Keıki batyr» dastandaryndaǵy dáýir daýysymen jańǵyrǵan azatshyl ıdeıa oqyrman sana­syna erekshe silkinis ákelgeni aqıqat, – dedi ol.

Aqynnyń dastan dástúrindegi bul shyǵarmalaryna ádebıet alyptarynyń ózi erekshe nazar aýdarǵan. «Keıki ba­­­tyr» dastany jaryqqa shyǵardan buryn qol­jazbamen tanysqan Ábish Kekilbaevtyń ataly da, bataly sózi shyǵarmanyń baǵyn ashty deýge bolady. Ábish alǵysózinde «...Qazan tóńkerisiniń bizge jasaǵan eń úlken qııanaty – halqymyzdy óz-ózinen eki aıyryp, birin-biri tómpeshteıtin áleýmettik qanypezerlikke baýlyǵany. Atalǵan das­tan osy bir ashy aqıqatty qaz-qalpynda jetkizedi», depti. Al osy dastandy oqyp pikir jazǵan ataqty ǵalym-jazýshy. Aqseleý Seıdimbek qandaı pikir aıtady? «Avtor keń tynysty epıkalyq qarymmen qalam tarta otyryp, Keıkiniń ǵumyr keshken zamany men qoǵamyna qatysty tarıhı derekterdi kósip paıdalanady. Qujatqa túspegenimen qulaqtan ketpegen ǵıbratty oqıǵalar men qımas estelikter dastannyń sıýjettik arqaýyna aınalyp, keıkinamalyq jyr – shejiresi jasalǵan», deıdi.

Ári qaraı sahnaǵa aıtysker aqyn Toba О́tepbaı shaqyryldy. О́nerpaz halyq aqyny Nurhan Ahmetbektiń «Torǵaı tolǵaýyn» oryndady. Osy oraıda Torǵaı án mektebi ereksheligine toqtalǵymyz keledi. Atalǵan óńir maqa­mynda Arqa án aıtý dástúrine tán saltanat pen ózi shektesip jatqan batys óńiriniń jaýyngerlik rýhy da bar. Serik Turǵynbekuly shyǵarmashylyǵynda da osy eki saryn qatar júredi dep aıta alamyz. Ol týraly ózi «Torǵaı eliniń óz maqamy bar. Jasymda ózimniń dombyra tartatynym boldy. Sol maqamǵa, jyraýlardyń sarynyna salatynmyn. Sonyń bári aqyndyqqa ákeletin jol» dep tolǵanady.

Jýrnalıstıka jáne saıasattaný fa­kýl­­­­te­tiniń dekany Qaırat Saq aqynnyń «Aqan seri – Balqadısha», «Balýan Sholaq – Ǵalııa» atty ǵashyqtyq dastandaryn aıta kelip, serilik mazmunyna baılanys­ty oı qozǵady.

– Seriliktiń eń basty qasıeti – tazalyq. Rýh tazalyǵy. Seraǵamyzdyń da boıynan qasıetti óleńge degen osy tazalyqty baıqaýǵa bolady – dep baǵa berdi ǵalym.

Kesh sońynda aqyn tilegin aıtyp, kelgen qaýymǵa aqyndyq ári azamattyq alǵysyn bildirdi.