Qoǵam • 11 Sáýir, 2024

Balalyq – kirshiksiz álem

125 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

«Balalar ádebıetin jazý da balanyń kóziniń aınalasyn qalammen syzý sekildi. Eger durys jaza almasańyz, qarashyǵyn aǵyzyp jibergenińiz...», deıdi aqyn Erlan Júnis. Rasynda, balanyń sana-sezimine laıyqtap kitap jazý kez kelgen qalamgerdiń qolynan kele bermeıdi. Al biz jazǵaly otyrǵan kishkentaı oqyrmanǵa arnalǵan «Balǵyn daýys» kitaby – avtordyń bala kúninde sábı kóńilmen jazǵan jandy úni.

Balalyq – kirshiksiz álem

Bala kezimizde kóbimiz aqyn bolsaq, jazýshy bolsaq dep armandadyq qoı. Armanǵa alyp ushqan sábı kóńildiń shabyty qanshama óleń týdyryp, kúndelik dápterimizge osyndaı qanshama qııalshyl oı jaz­ǵyzdy. «Balǵyn daýys» kitaby da 6-synyp oqýshysy Gúl­simniń qalamyna qýat bergen armanynan týyp, jaryq kórdi. Jınaqqa onyń óleńderi, áńgimeleri, kúndeligi engen. Kitap «О́mir tolqyny», «Alǵashqy armandar», «Balaýsa jyrlar», «Balǵyn shaqtyń belesteri» atty tórt bólimnen turady. Ár bólimde oqyr­mannyń qııalyna qanat bitiretin, adam­dyq qasıetterge baýlıtyn, shabyttandyratyn, jaqsy oılarǵa jeteleıtin kirshiksiz týyndylar bar. Máselen myna bir:

«Týǵan jer, týǵan ólkem, baıtaq dalam

Sen dese kóńilimde shattyq qadam.

Sen bergen qyzyqty ómir, mol baılyqty

Igerip, týǵan Otan, berem saǵan», –

degen óleń joldary árqaısymyzdyń moıny­myzda Otan aldyndaǵy perzenttik paryzymyz baryn eske salady. Al kishkentaı oqyr­mannyń boıyna týǵan jerdiń qasıetti ekenin túsindirip, otanshyldyq dánin sebedi.

«Danany mamasy ázer oıatty...», dep alańsyz bastalǵan jeksenbiniń tańyndaǵy oqıǵany baıandaıtyn áńgimede balany eńbekke baýlıtyn úlken mán jatyr. Alǵash ret ózi nan pisirgen Dana maqtaý estip, anasynyń rızashylyǵyn alyp, eńbektiń nany tátti ekenin túsinedi. Mine, kitapta osy saryndas adamı qundylyqtarǵa negizdelgen, balalardyń tanym kókjıegin keńeıtetin áńgimeler, óleńder bar. Onyń barlyǵy – bala júrekten shyqqan sondaılyq shynaıy týyndylar. Sondyqtan bul kitaptaǵy ár shyǵarma óz oqyrmanyna oı salyp, izgilikke baǵyttaıtyny anyq.