Tanymal ánniń tarıhy: «Qaraǵym-aı»

Án áýeniniń avtory Keńes Dúısekeev kópbalaly otbasynda tárbıelengen. Ul balalardyń ishinde jalǵyz ósken Kúlshat ápkesi on toǵyz jasqa qaraǵan shaǵynda kenetten qaıtys bolady. Artynan o dúnıege ákesi attanady. Keıin Keńes Dúısekeev ónerge qanat qaqqan tusta sol jaýqazyn ǵumyry orta jolda qıylǵan ápkesiniń rýhyna taǵzym jasaý nıetimen án shyǵarýǵa bel býady. «Eger ápkem óz bosaǵasynan uzatylyp bara jatqanda, ákem aq batasyn berip, qyzyna osy ándi aıtar edi» degen oıdan «Qaraǵym-aı» áni dúnıege keledi. Aldymen áýeni týǵan shyǵarmanyń sózin aqyn Shómishbaı Sarıev jazǵan. Bul júrekten shyqqan týyndy esh shekaraǵa qaramaı-aq basqa júrekterge jetti. Oǵan dálel – Talǵat Musabaev ǵaryshta bolǵanda, jańa Astanamyzdan osy ánniń joldanýy edi. Al qazir Dımash Qudaıbergenniń oryndaýynda álem tyńdarmandarynyń nazarynda.

«Qustar qaıtyp barady»

«Qustar áni» – meniń qatty súıip, eńirep, bozdap otyryp shy­ǵarǵan ánim edi», deıdi Nurǵısa Tilen­dıev. Sazger kózi tirisinde óz kon­sert­teriniń barlyǵyn osy ánmen aıaqtaıdy eken. Demek «Onda bir sumdyq syr bar estilmegen...»

Sazgerdiń júrek túkpirinen erekshe oryn alǵan bul ánniń qysqasha tarıhy bylaı. 1968 jyldyń kúz aıy. Nurǵısa Tilen­dıev kınostýdııadan qaıtyp kele jatyp Panfılovshylar saıabaǵynda biraz aıaldaıdy. Sonda keshke jaqyn jalǵyz tyrnanyń soltústikten ushyp kelip, úıdiń tó­besine qonǵanyn kóredi. Biraq oǵan qarǵalar ty­nyshtyq bermeıdi. Qustardyń bul áreketin kórgen sazger: «Jalǵyzdyqtyń qandaı qıyn ekenin osy sátte taǵy bir túsingendeı boldym», deıdi. Osy bir oqıǵany aqyn Tumanbaı Moldaǵalıevqa baıandap, ol sózin jazyp, keıin Nurǵısanyń sazymen keremet ánge ulasady. Ol qaıtpas saparǵa attanar sá­tinde: «Meni «Qustar qaıtyp barady» áni­men shyǵaryp salyńdar» dep amanat etken.

«Esińe meni alǵaısyń»

Muqaǵalıdyń sózine jazylǵan jalpy seksen alty án bar. Solardyń ishinde zaý bıikte áýelep turatyn ánderiniń biri – «Esińe meni alǵaısyń».

Eń qyzyǵy, osy «Esińe meni alǵaısyń» óleńine birneshe án jazylypty. Sonyń klassıkalyq nusqasy – uly kompozıtor Nur­ǵısa Tilendıevtiki. Jalpy, Muqaǵalı men Nurǵısa shyǵarmashylyq odaǵynan otyz shaqty án týǵan. Al «Esińe meni alǵaı­syń» aqyn men kompozıtordyń eń sońǵy shyǵarmasy eken.

Osy ańyz ánniń halyqqa keńinen tanymal nusqasynyń avtory – Elena Ábdixalyqova. Bul ándi ol nebári jıyrma jasynda jazǵan.

«Esińe meni alǵaısyń» óleńine jıyrma shaqty án jazylǵan desem artyq aıtqanym emes. Biraq sonyń ishinde meniń ánim búkil halyqqa tanylyp jatsa, oǵan sebep: aqyn­nyń ishki yrǵaǵyn dóp basa bilgenimnen ári ony kezinde Mádına sııaqty jaryq juldyz oryndaǵanynan dep túsinemin», deıdi E.Ábdihalyqova.