Kollajdy jasaǵan – Záýresh SMAǴUL ,«EQ»
«Bizdiń mańyzdy strategııalyq mindetimiz – Qazaqstandy IT memleketke aınaldyrý. Sıfrlandyrý isinde naqty jetistikterimiz de joq emes. Biz elektrondy úkimetti jáne fıntehti damytý ındeksi boıynsha álem kóshbasshylarynyń qatarynda turmyz. Byltyrdyń ózinde IT salasyndaǵy eksportymyz bes ese ósti. Jyl sońyna deıin bul kórsetkish 500 mıllıon dollarǵa jetýi múmkin. Árıne, munymen shektelmeımiz. 2026 jylǵa qaraı IT qyzmetteriniń eksportyn bir mıllıard dollarǵa jetkizý – Úkimetke júkteletin jańa mindet. Sheteldiń iri IT kompanııalarymen birlesken kásiporyndar ashý bul iske septigin tıgizeri sózsiz. Úkimet osy máseleni muqııat zerdelep, naqty usynystar engizýi kerek», dedi Prezıdent.
Memleket basshysynyń bul tapsyrmasy respýblıkanyń óńirlerinde naqty Shymkent qalasynda qalaı júzege asyp jatqany týraly sóz qozǵasaq.
Áýeli jaǵymdy jańalyqtan bastaıyq.
Jaqynda qala ákimi Ǵabıt Syzdyqbekov pen OASIS ekojúıesin qurǵan jergilikti IT kompanııasynyń basshysy Nursultan Ospanovpen kezdesti. Bul IT salasy boıynsha bıznes pen memleket arasyndaǵy tıimdi áriptestik baılanystyń ornaı bastaǵanyn kórsetetin mańyzdy oqıǵa dese bolady. Osyndaı kelisimder arqyly barlyq qyzmet úderisin sıfrlandyrý nátıjesiz qalmaıtyny belgili. Máselen, atalǵan kompanııa baǵytynyń biri – qurylys salasynda IT tehnologııa kóp jumysty jeńildetý. Aıtalyq buryn qaǵaz qalammen otyryp jasalatyn jobalar avtomatıkanyń kómegimen jyldam oryndalatyn boldy. Ol ýaqytty, resýrsty únemdeýge septigin tıgizeri haq. Ekinshiden, sıfrlyq júıe qurylys alańynan bastap baqylaýdy kúsheıtedi, ashyqtyqty, móldirlikti qamtamasyz etip, jaýapty tulǵalardyń zańbuzýshylyqqa barýyna jol bergizbeıdi. Bul ásirese sybaılas jemqorlyqpen kúres máselesinde aýadaı qajet dúnıe. Eń bastysy, jumystyń jyldam júrýi qajetti aqparat, málimetterge tez qol jetkizip eńbek ónimdiligin arttyra túsedi.
О́z kezeginde atqarýshy bılik jańa OASIS ekojúıesiniń múmkindikterin erekshe baǵalap otyr. Kompanııa negizin qalaýshy N.Ospanovtyń aıtýynsha bıznes pen bılik arasyndaǵy B2G túrindegi áriptestik baılanystyń ornaýy qurylys salasyndaǵy ınnovasııalyq bastamalarǵa dańǵyl jol ashady. О́ıtkeni OASIS ekojúıesi adam qolmen isteıtin jumystardy avtomattandyryp, istiń tazalyǵynda, shynaıylyǵynda eshqandaı kúdik-kúmán qaldyrmaıdy.
«Búgingi tańda sıfrlandyrý isi adamzattyń kúndelikti tirshiliginde mańyzdy oryn ala bastady. Sonyń úshin memlekettik mekemeler de IT tehnologııa kómegimen basqarýshylyq ádisti jeńildetetin joldardy izdeýge kóshti. Sonyń ishinde qurylys ındýstrııasyndaǵy sıfrlyq júıe qaǵazbastylyqtan arylyp, sybaılas jemqorlyqty qurtýǵa úlken kómegin tıgize alady. Prezıdent bastamasyna oraı IT tehnologııasy damyǵan memleket qurýǵa ári ádiletti qoǵam qalyptastyrýǵa baǵyt alǵan búgingi kezeńde sıfrlyq júıege jappaı ótý eń basty ómirlik qajettilik bolyp otyr», dedi kásipker N.Ospanov.
Osy oraıda qala ákimdigi bıyldan qalmaı qurylys salasyn sıfrlandyrýǵa kóshirýge nıet baılaǵan. Bul OASIS-tiń barlyq IT júıesin biriktirip, qazyǵy qaǵylyp, qabyrǵasy qalanǵanǵa deıingi búkil qurylys jumystarynyń barysyn avtomattandyrýǵa múmkindik beredi. Sol arqyly jergilikti ákimdik qurylys jumystarynyń árbir kezeńin jiti baqylaýdy myqtap qolǵa alady. Sondaı-aq avtomatty júıe qurylystyń sapaly salynýyna kepildik berip, bıýdjet qarajatynyń jymqyrylýyna tosqaýyl bolady.
Budan bólek qyzmet túrlerin sıfrlandyrý isi boıynsha bıylǵy úsh aıda qalalyq ákimdik tarapynan atqarylǵan jumystarǵa toqtalsaq, shalǵaı eldi mekender men shaǵyn aýdandardaǵy ınternet sapasyn monıtorıngteý barysynda 50 aýmaqta olqylyq anyqtalǵan. Atalǵan kemshilikti joıý maqsatynda mobıldi operatorlar sol aýmaqtardyń birazyna antenna-machtalyq qurylǵylar men bazalyq stansalar ornatty. Sonyń nátıjesinde ınternet sapasy jaqsara tústi.
Mobıldi ınternetten bólek jeke ınvestorlar shalǵaıda jatqan 20 eldi mekenge talshyqty optıka jelisin tartyp, 210 myńǵa jýyq qala turǵyny joǵary jyldamdyqty optıkalyq ınternet jelisine qosty. Bıyl taǵy da 20 eldi mekenge talshyqty optıka jelisi júrgiziledi. Osy maqsatqa oraı jeke ınvestorlarmen tıisti memorandým túzilgen. Sonyń aıasynda jyl sońyna deıin josparlanǵan jumystar tolyq aıaqtalatyn bolady.
Qala mektepterindegi ınternet jyldamdyǵyn 150 mb/sek deıin joǵarylatý mindeti qoıylǵan desek, búginde megapolıs aýmaǵyndaǵy 147 mektepte ınternet jyldamdyǵy 150 mb/sek deıin kóterildi.
Memleket basshysynyń tapsyrmasymen «Astana Hub» halyqaralyq tehnologııalyq parkiniń úlgisi boıynsha elimizdiń barlyq óńirinde «IT Hub»-tar ashylý kerek-ti. Osy rette jýyq arada shaharda «Shymkent IT Hub» tehnologııalyq parki iske qosylady. Bul úshin qazirgi tańda ǵımarat qarastyrylyp, tehnoparkti materıaldy tehnıkalyq bazamen jasaqtaýǵa tıisti qarajat jeke ınvestor nemese jergilikti bıýdjet esebinen bólinetin bolady. Sondaı-aq «Astana IT HUB» tehnoparki qalalyq ákimdikpen aldaǵy ýaqytta arnaıy memorandým jasasyp, jergilikti tehnoparktiń ashylýyna kómegin tıgizbek.
Sonymen birge bıyl sanatorııalyq-kýrorttyq joldama berý qyzmeti avtomatty júıege aýysty. Bul bastama qalalyq jumyspen qamtý jáne áleýmettik qorǵaý men sıfrlandyrý basqarmalary arasyndaǵy arnaıy yntymaqtastyq kelisimshartynyń negizinde júzege asty. Endigi jerde zeınetkerler shıpajaılarda emdelý úshin onlaın kezekke turyp, kezek rettiligin de ózderi baqylaı alady.
Budan bólek bıyl ákimdikke qarasty 5 basqarmadan 13 qyzmetti avtomattandyrý boıynsha usynys hat kelip túsken. Atalǵan usynystardy taldaý, tehnıkalyq múmkindikterin qarastyrý jaǵy sheshilý ústinde. Munymen qosa jergilikti atqarýshy organdardyń barlyq fýnksııasyn toqtaýsyz avtomattandyrý maqsatynda Astana qalasy ákimdiginiń mol tájirıbesin paıdalaný kózdelip otyr.
ShYMKENT
