Din salasy jáne quqyq saýaty

Dinı senim bostandy­ǵyn qam­tamasyz etý úshin zaıyrlylyq qa­ǵı­­­dattaryn nyǵaıtý mańyzdy. Al halyqtyń dinı-quqyqtyq saýattylyq deńgeıin arttyrý bul baǵyttaǵy birinshi kezektegi másele. Osyny maqsat tutqan dóńgelek ústel basynda sarapshylar halyqty din salasyndaǵy negizgi quqyq buzýshylyqtar, olardyń sebepteri men aldyn alý týraly aqparattandyrý máselelerin talqylady. Sondaı-aq halyqtyń quqyqtyq saýatyn arttyrýdyń mańyzdylyǵyn kóterdi.

Konfessııaaralyq jáne órke­nıetaralyq dıalogti damytý­ jó­nindegi ortalyqtyń bas­qar­ma tóraǵasynyń orynbasary­ Baýyrjan Bákirov qazirgi tańda elimizde azamattardyń din ustanýy úshin barlyq jaǵdaı jasalyp otyrǵanyn atap ótti. Soǵan qara­mastan din salasynda quqyq buzý­shylyqtar áli de bar.

– Quqyqtyq saladaǵy qatelikter memlekettik qyzmetkerler tarapynan da, jekeleı dinge senýshiler tarapynan da bolyp turady. Budan eshkim de saqtandyrylmaǵan. Degen­men eń kóp qatelikti dinı saýaty tómen turǵyndar jasaıtynyn basa aıta ketý kerek. Olardyń basym kópshiligi qarapaıym quqyq­tyq saýatsyzdyq kesirinen oryn alady jáne kóbine eshqandaı aýyr saldary bolmaıdy, – dedi ol.

B.Bákirov áleýmettik zertteý­ler men birqatar sarapshynyń baǵamdaýy boıynsha, jyldan-jylǵa halyqtyń dindarlyǵy, ásirese jastardyń dinge bet burý úrdisteri artyp kele jatqa­­nyn atap ótti. Alaıda dindarlyq deń­geıi men quqyqtyq saýattylyq deńgeıi árdaıym bir-birine sáıkes kele bermeıtini qynjyltady. Sonyń saldarynan zaıyrlylyq qaǵıdattary aıaqqa taptalyp jatatyn sátter de joq emes.

– Qazirgi tańda ınternet qoǵam úshin eń basty aqparat kózine aınalǵany ras. Ásirese jastar jaǵy bastapqy dinı tanymyn sondaǵy túrli materıal arqyly qalyptastyrady, tolǵandyrǵan suraqtaryna jaýap izdeıdi. Sonyń kesirinen din men zaıyrly memleket jaıyndaǵy qate tanym-bilimge ıe bolýy ǵajap emes. Biz bul jerde ekstremıstik ıdeıalardyń yqpaly men taralýy týraly aıtyp otyrmyz. Solardyń qataryna qosylyp, sanasy radıkaldanǵan azamattar zaıyrly el degendi «ıslamǵa qarsy memleket» dep túsine bastaıdy. Sondyqtan oǵan qarsy kúresýdi ózderiniń basty maqsatyna aınaldyrýy múmkin, – dedi ol.

Din isteri komıteti Dinı qyzmet salasyndaǵy quqyq qoldaný praktıkasy basqarmasynyń basshysy Beıimbet Manetov barlyq dinı bir­lestik úshin zań ortaq ekenin, eger zań buzbasa, olardyń qyzmetine eshkim aralaspaıtynyn atap ótti.

– Aldyn alý jáne túsindirme jumystarynyń nátıjesinde qazirgi tańda din salasyndaǵy ákimshilik quqyq buzýshylyqtar sany aza­ıyp keledi. Osy jyldyń alǵashqy toqsanynda 51 ákimshilik quqyq buzýshylyq tirkeldi. Bul byltyr­ǵy jyldyń alǵashqy toqsanyna qaraǵanda 6 paıyzǵa tómen kór­setkish, – dedi ol.

Din isteri komıteti din sala­syndaǵy zańnama men quqyq qoldaný tájirıbesin jetildirý maqsatynda turaqty jumys júrgizilip jat­qanyn aıtqan B.Manetov ákimshi­lik zańnamany izgilendirý aıasynda ­(490-bap) «eskertý» túrindegi sanksııany engizý men ákimshilik aıyppul mólsherin 50 paıyzǵa azaıtý kózdelip otyrǵanyn jetkizdi. Bul zań jobasy qazir Parlamentte qaralyp jatyr.

Dóńgelek ústel basynda káme­letke tolmaǵandardyń ar-ojdany men dinı senim bostandyǵy quqyqtaryn saqtaý máseleleri, ony iske asyrý joldary men ádisteri qozǵaldy. Is-shara qory­tyndysynda qatysýshylar qu­qyqtyq saýattylyqty arttyrý, din salasyndaǵy quqyqtyq tártip pen turaqtylyqty qamtamasyz etý sheńberinde memleket pen dinı birlestikterdiń ózara is-qımylyn jetildirý jóninde usynystar ázirledi.