Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Bolat Uzaqovtyń rejısserlik saraptaýynda usynylǵan qoıylymdy Tasbolat Omarov qazaqsha sóıletse, spektakldiń sahnalyq shyraıyn ashqan sýretshi – Erlan Tuıaqov. Ras, áý bastaǵy mazmuny da, maqsaty da qazaq tanymymen asa qabyspaıtyn pesany búgingi qazaqy qoǵam, zaman kórinisine saı qalyptaǵan rejısser, ana men bala taqyrybynyń qundylyǵy qaı el, qaı dáýirde de quldyramaıtyndyǵyn basa aıtty. Onyń sózinshe, oqıǵanyń jelisi bala men ananyń arasyndaǵy sezimge negizdelgen.
«Bul spektaklde bizdiń qoǵam úshin ózekti máselelerdiń biri sanalatyn tastandy, jetim balalar jáne jalǵyzbasty analar taqyryby qamtylǵan. Atalǵan qoıylym balalarynyń bolashaǵy úshin baryn bergen ana týraly. Ár adamnyń mańdaıyna jazylǵan taǵdyry bolady. Sol taǵdyrdan eshkim qashyp qutyla almaıdy. Spektaklde ana balalary úshin jankeshti áreketterge barady. Sebebi meıirban júrek balasyn qandaı bolsa da jaqsy kóredi. Olardyń erjetkende jaqsy ómir súrgenin, sapaly bilim alǵanyn qalaıdy. Sonymen qatar lırıkalyq drama bolǵandyqtan, mahabbat taqyrybynan da aınalyp óte almadyq. Er men áıeldiń arasyndaǵy sezim ýaqyt ótse de eskirmeıdi, mahabbat ekeýiniń basyn qosady» degen Bolat Uzaqov sózin ári qaraı sabaqtady: «Spektaklde barlyǵy 10 akter óner kórsetti. Ár ártistiń qoıylymda kóteretin júgi bar. Olardyń qarym-qabileti men syrt kelbeti sahnaǵa sáıkes kelýge tıis. Sondyqtan da negizgi keıipkerler atalǵan talaptarǵa saı irikteldi. Spektaklimizdiń taǵy bir jańalyǵy – aıtýly qoıylym belgili teatr jáne kıno aktrısasy, Qazaqtannyń eńbek sińirgen ártisi Janat Chaıkınanyń sahnadaǵy jartyǵasyrlyq shyǵarmashylyq ǵumyryna hám óziniń 70 jasqa kelgen mereıtoıyna arnaıy daıyndaldy», dedi rejısser.
Bolat Uzaqov atap ótkendeı, shynymen de spektaklge teatrdyń saıdyń tasyndaı sulý da symbatty, talantty da tartymdy ártisteri tańdalypty. Olardyń qatarynda Keńes Nurlanov, Janat Chaıkına, Altynaı Nógerbek, Syrym Qashqabaev, Amanjol Moldahmet, Zıbagúl Karına, Baqytgúl Batyrhanova, Samat Baıyrov, Ashat Sultan jáne teatrdyń talantty jas ártisteri bar.
Biz tamashalaǵan quram oıynynda sahna qaıratkerleri – Janat Chaıkına men Keńes Nurlanov tandemi aıryqsha kózge tústi, kásibı sheberligimen kóp ishinen daralandy. Uzaq jylǵy sahnalyq tájirıbe, sulýlyq, ishki tereńdik, zııalylyq, bári-bári ártister oıynynda aıshyqtalyp, keıipkerler sátti beınelenýimen kóńilge qondy. Ásirese basty róldegi aktrısa Janat Ańsabaıqyzyn ónersúıer jurtshylyq tájirıbeli sahna sheberi retinde syılap, qurmet tutady. Jarty ǵasyrdan astam sahnalyq ómirinde óner ıesiniń úlesine tımegen dúnıejúzilik jáne otandyq klassıkalyq dramatýrgııada kesek beıne joqtyń qasy desek, artyq aıtpaǵanymyz. Bul qoıylymdaǵy Fılýmena Martýrano beınesi de aktrısa oıynynda sátti keskindeldi.
«Ras, rejısser shyǵarmany alǵash usynǵanda «Dál osy qalpynda qoısaq, kórermen túsinip, qabyldaı qoıar ma eken?» degen de ishteı kúmánǵa toly oı boldy. Biraq Bolat Qasymjanuly spektakl sıýjetin búgingi zamanǵa laıyqtap qoıatyndyǵyn, basty planǵa ana men bala arasyndaǵy uly sezim shyǵatyndyǵyn jetkizgende, ishtegi kúmán birden seıildi. Daıyndyqqa kirisip kettik. Tórt aıǵa sozylǵan tyńǵylyqty daıyndyqtan soń «Áıel qupııasyn» kórermenderimizge usynyp úlgerdik. Jyly qabyldanǵan sııaqty. Jalpy, psıhologııalyq róldiń qaı-qaısysy da akterdi ósiredi ǵoı. Osy jasymda saraptaǵan keıipkerim Fılýmena Martýranonyń orny men úshin bir tóbe bolǵany anyq. Boıymdaǵy balalaryma degen bar mahabbatty osy qoıylym arqyly kórsetýge kúsh saldym. Ony talǵampaz kórermen de sezgen sııaqty», dep aktrısa shyǵarmashylyq sheberhanasynan syr ashty.
Iá, bul spektaklde búgingi qoǵam úshin ózektiligi basym turǵan tastandy, jetim balalar jáne jalǵyzbasty analar taqyryby qozǵalady, ıaǵnı biz tamashalaǵan spektaklde búgingi qoǵamdaǵy ózekti taqyryp qamtylǵan. Qaı zamanda bolsa da el bolashaǵy óskeleń urpaqqa tikeleı baılanysty ekeni anyq. «Tárbıe – tal besikten» deıdi halqymyz. Sol urpaqty dúnıege ákeletin, oǵan tárbıe beretin analarymyzdyń jaǵdaıy bul kúnde qandaı? Nege qoǵamda tastandy balalar kóbeıdi? Týa salyp sábıinen jerinetin bezbúırek analar qaıdan shyqty? Qazirgi kezde jetim balalar úıinde qanshama sábı ana meıirimin, ana qamqorlyǵyn sezinbeı ósip keledi. Ananyń aıaly alaqanynyń jylýyn sezinbegen bala qatygez bolyp ósedi. Ondaı urpaqqa qara shańyraq, týǵan jer, otan degen uǵymdar jat bolýy múmkin.
Bir jarym saǵatqa sozylǵan qoıylym búgingi qoǵamnyń basty dertine aınalǵan osy máselelerdi negizge ala otyryp, ana men bala arasyndaǵy qarym-qatynasty qaýzaıdy, zamannyń ózekti máselelerin sóz etedi. Edýardo de Felıpponyń «Áıel qupııasy» qoıylymy áıel taǵdyryn qozǵaıdy. Onyń kórgen qıynshylyqtary, taǵdyr taýqymeti týraly týyndy. Ol zamannyń shyǵarmasy arqyly bul zamannyń máselelerin, jalǵyzbasty analardyń muńy, ákesiz balalardyń jaıy, qoǵamdaǵy qarapaıym adamdardyń quqynyń qorǵalýy týraly aıtady. Eń bastysy, adamgershilik bıigindegi áreketter dáriptelip, sońynda meıirim men mahabbat ústemdik qurady. Bizdińshe, spektakldiń kórermenge usynǵan basty tartýy da, tabysy da osy bolsa kerek.
