Jańa qujattyń júgi salmaqty

Senator Zákirjan Kýzıev Ulttyq quryltaı otyrysynda Memleket basshysy jańa qoǵamdyq etıkany or­nyq­tyrýda ortalyq organdar ǵana emes, sonymen qatar óńirlik bı­lik róli­niń mańyzdylyǵyn da atap ót­kenin, qoǵamda óskeleń ómirdi baǵdar etetin jáne dúnıetanymnyń ajyramas bóligine aınalatyn ustanymnyń keńinen qanat jaıýy úshin tıimdi tetikter izdeý men usyný jáne ilgeri­letýde ortalyq pen óńirler tyǵyz baılanysta jumys isteýi týraly aıtqanyn atap ótti.

Jobanyń negizinde basty qundy­lyq­tar – zań men tártip jatqanyn aıtqan senator bıliktiń zań shyǵarý­shy tarmaǵynyń ókilderi úshin Pre­zıdenttiń «Zań aldynda bári teń» degen sóziniń tereńdigi men mańyzdyly­ǵyn túsiný – myzǵymas qaǵıda ekenine toqtaldy. «Memleket eshqashan bas­syzdyq pen haosqa jol bermeıdi. Zań­dy barlyq adam barlyq jerde qatań saqtaýy kerek. Biz zań shyǵarýshylar retinde zańnamalyq normalardy jasap qana qoımaı, solardyń negizinde qoǵamdaǵy mańyzdy ıdeologııalyq qundylyqtardy damytý men nyǵaıtýǵa múmkindik jasaýymyz kerek. Ulttyq quryltaı otyrysynda Memleket basshysy bizdiń dúnıetanymymyzdyń bólinbes bólshegine aınalatyn ozyq ustanymdardy nasıhattaýdyń tıimdi tetikterin izdeý, usyný men damytý mindetin alǵa qoıdy. Memlekettik apparat pen barlyq salamatty qoǵamdyq kúshter osy jolda tize qosyp áreket etýge tıis. Mine, bizdiń jobamyz da osyn­daı maqsatta ómirge keldi», dedi ol.

Z.Kýzıev jobany iske asyrý barysynda halyqtyń ózekti máseleleri aıqyndalatynyn, ol Parlament, máslıhattar depýtattarynyń jumy­synda jáne olardyń ózara is-qımy­lynda kórinis tabatynyn jetkizdi. «Biz óz jumysymyzda Assambleıanyń jáne ókildi bıliktiń ózekti máseleleri men min­detteriniń barlyq salasyn qam­tıtyn bolamyz, sondaı-aq Parla­ment pen barlyq deńgeıdegi máslı­hat depýtattarynyń QHA ókilderi men etnomádenı birlestikter basshy­lary­nyń qatysýymen jergilikti jerdegi etnosaralyq qatynastar máselesin turaqty qaraýdy qamtamasyz etemiz. Bizdiń jumysymyzdyń basty baǵyty árqashan etnoáleýmettik shıelenistiń yqtımal oshaqtaryn anyqtaý jáne aldyn alý bolýǵa tıis», dedi ol.

Senator joba aıasynda ótkiziletin is-sharalar josparyna da toqtalyp ótti. Onyń aıtýynsha, «Bir el – bir múdde» depýtattyq tobynyń ókil­deri respýblıkalyq etnomádenı birles­tik­terdiń jetekshilerimen olardy tol­ǵandyrǵan barlyq máseleni talqylaý maqsatynda semınar-keńes ótkizip otyrmaq.

«Parlamenttegi «Bir el – bir múd­de» depýtattyq toby ókilderiniń Astana, Almaty, Shymkent qalalary men oblystardaǵy máslıhattarmen ózara is-áreketin uıymdastyrý bo­ıynsha respýblıkalyq konferensııa josparlanǵan. Parlament depýtattary úshin aımaqtarǵa shyǵý kezinde barlyq deńgeıdegi máslıhat depýtattarymen kezdesý ótkizý mindetti bolady. Aımaq máslıhattary hatshylary­nyń QHA etnomádenı birlestik­teri jáne qoǵamdyq qurylymdary­nyń ókilderimen turaqty kezdesýleri qarastyrylǵan. Dostyq úılerinde Parlament, máslıhat depýtattarynyń etnomádenı birlestikterdiń, QHA qurylymdarynyń, halyq ókilderimen kezdesýi úshin aı saıynǵy «depýtattyq saǵat» uıymdastyrylady. Keri baılanys tetikterin qalyp­tas­tyrý úshin QHA tarapynan saılanǵan Senat depýtattarynyń jaýapty aımaq­tardaǵy barlyq deńgeıdegi máslıhattar depýtattarymen jumys kezdesýlerin turaqty ótkizý usynylady», dedi Z.Kýzıev.

Senator ultaralyq sıpattaǵy bar­lyq kıkiljińderdi ortalyqqa jetkiz­beı, óz aımaǵynda sheshýge tyrysý qajettigin eske saldy. «Bul jumys­qa jergilikti máslıhattardyń ókil­deri qatysýy kerek. Ultaralyq kıkil­jiń­derdiń 90 paıyzy turmystyq sıpatqa ıe. Ony ortalyqqa jetkizbeı, jergilikti deńgeıde sheshken oryndy ári tıimdi. Búgin biz aımaqtardaǵy máslıhattar janynan QHA depýtattyq toptaryn quramyz. Munda tájirıbe buryn bolǵan jáne jaqsy nátıjesin kórsetken. Jalpy alǵanda, ultaralyq qatynastardyń ózekti máselelerin sheshý máslıhattardyń kúndelikti qyzmetiniń negizi sanalady, óıtkeni olar el turǵyndarynyń bet-beınesin kórsetedi», dedi ol.

Jıyn barysynda senator Olga Býlavkına elimizde 100-den astam etnos bar ekenin atap ótti. Bul bizdiń elimizdi beıbit ómir súrýmen qatar ózara syılastyq demokratııalyq quqyqtyq azamattyq qoǵam qurýǵa negiz bolǵan álemdegi kóp etnosty elderdiń birine aınaldyrady. «Assambleıa. Parlament. Máslıhattar» qoǵamdyq jobasynyń aýqymyndaǵy syndarly dıalog zańmen bekitile otyryp, qoǵam­dyq, konfessııaaralyq jáne etnosaralyq kelisimdi saqtaýdyń negiz­gi quraldarynyń birine aınalady. Sondaı-aq pisip-jetilgen áleýmettik ózgeristerdi ýaqtyly jáne qolaıly sheshýge, laıyqty ómir súrý jaǵdaıyn jasaýǵa yqpal etedi.

Shyǵys Qazaqstan oblystyq más­lı­hatynyń tóraǵasy Denıs Rypakov óńirler máslıhattarynyń jáne QHA qurylymdarynyń jumysy týra­ly aıtyp berdi. Máselen, máslı­hat tóraǵalary men depýtattar keńester­diń otyrystaryna, óńirlik sessııalarǵa qatysady jáne etnomádenı birlestik­terdiń ókilderimen kezdesedi. Jobany iske asyrý bul jumysty barlyq óńirde júıeleýge, mekemearalyq jumys josparlary men jol kartalaryn ázirleýge múmkindik beredi.