Oqýshylar saraıynyń óz yjdaǵatymen ashylǵan úıirme on jyldan beri jumys istep keledi. Osy ýaqyt aralyǵynda talantty oqýshylar birneshe oblystyq jáne respýblıkalyq saıys júldelerin qanjyǵalady. Oqytý úderisi eki baǵytta júredi: biri poezııa, biri aıtys. Máselen, 10-synypqa aıaq basqan Ámına Baıkemelqyzy respýblıkalyq Abaı oqýlarynyń jeńimpazy bolsa, bitirýshi túlek Naýat Jaqataeva, Áset Berik, Nazar Mysalbek syndy ónerpazdar – oqýshylar arasyndaǵy aıtystardyń bas báıge ıeleri.
Rýhanı kesh jas ánshi Káýsar Samatqyzynyń halyq áni «Arman-aıynan» bastaldy.
Bul kisiniń esimi Mereke Saǵynǵanova. «Jas qalamger» úıirmesiniń poezııa baǵytynda tálim alyp júrgen Káýsar Tolybaıdyń anasy eken. Sózge tartyp kórdim.
– Kózińizge jas úıirilip tur...
– Iá, mundaı sátte kóńildiń tolqymaýy múmkin emes. Perzentińniń qalaı eseıip ketkenine ári tańǵalyp, ári súısinip otyrasyń...
– Qyzyńyz úıirmege qatysqannan keıin boıynan ne baıqa-
dyńyz?
– О́z-ózine senimdilik. О́mirde de, sahnada da boıyn erkin ustaıtyn boldy.
– Qandaı jetistikke jetti?
– Jaqynda «Binom arýyn» jeńip aldy.
– Tamasha! Qýanyshtymyn!
Talantty shákirttiń mereıli anasymen dıalogimiz osylaı qysqa órbidi. Áserli áńgimesin ármen qaraı tyńdaǵymyz kelip edi, Aızere Amanbaıdyń óneri nazarymyzdy eriksiz ózine aýdardy. Ol ataqty Anton Chehovtiń «Zalym bala» áńgimesin jatqa oqydy. Oqyǵanda da kásibı akterlerdiń monolog oqyǵandaǵy maqamyna saı mánerlep jetkizdi. Ápkesiniń bir jigitpen sóz baılasyp júrgenin anasyna aıtyp qoıamyn dep aýyzbastyryq alyp júrgen tentek balanyń áreketi eriksiz ezýimizge kúlki úıirdi.
Kezek ári qaraı jas aıtyskerlerge keldi. Aqyndar dombyrasyn qaǵyp-qaǵyp jiberip, bir-birimen qaıymdasa jóneldi. Esil-derti UBT bolyp júrgen túlekterdi qaǵytyp ótip, dostyq nyshanynda tilektestigin bildirdi. Jarasymdy ázil, jasyna saı shýmaqtar.
Poezııa baǵytyndaǵy bilim alýshylar da óleńdegi órisin kórsete bildi. Bala júrektiń balaýsa sezimderi, kóńil kórinisteri kópshilik kórermendi qol soqtyrdy. Al qazir oqýshylardyń jetekshisi Nárııa Aqbabaqyzy sóılep jatyr. Alǵash aıtys aqyny retinde sahnaǵa shyqqan ol, qazir pedagogıka salasynda ushan-teńiz eńbek etip kele jatyr. «Zańǵar jazýshy Muhtar Áýezov «Ádebıet – el ómiriniń aınasy» dep beker aıtpaǵan. Al eldi jasaıtyn – osy balalar. Olar ultjandy azamat bolyp jetilýi úshin, eń aldymen, tól ádebıetimizben sýsyndaýy qajet. Mundaǵy balalardyń barlyǵy aqyn-jazýshy ıakı jýrnalıst bolyp ketpeıtin shyǵar. Biraq olardyń júreginde adamzatty súıýge jeteleıtin óleńge degen yqylasyn oıatý – qolymyzdan keledi», dedi ol.
Keshtiń qorytyndy bóliminde úıirme úzdikterin marapattaýǵa shyqqan aqyn, fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty Serikzat Dúısenǵazy bylaı dep oı tolǵady: «Birinshiden, bul úıirme bolashaqtaǵy myqty stýdentterdi daıyndap jatyr. Olardyń qatary kúnnen-kúnge artyp keledi. О́zderińiz de baıqap júrsizder, osynda tárbıelenip júrgen shákirtter juma saıyn júlde ákelip jatyr. Sol sebepti óner úıirmesiniń osy jetistigine qarap, «Jas qalamger» – ónerpazdar ordasy dep senimmen aıta alamyz».
Sonymen «Sóz patshalyǵyna» saıahatymyz osylaı aıaqtaldy. О́leńqumar órenderdiń hakim Abaı basynda turǵan patshalyqtyń irgesin keńitip, aıbynyn asqatata túsedi dep kámil senimiz.