YNTYMAQTASTYQ PEN BAÝYRLASTYQTYŃ JARQYN KО́RINISI

Buǵan deıin habarlaǵanymyzdaı, 21 maýsymda Iordanııa Hashımıttik Koroldiginiń astanasy – Amman qalasynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev atyndaǵy dańǵyldyń ashylý sal­ta­naty boldy. Ashylý rásiminde Amman qalasynyń meri Omar ál-Maanı men Astana qalasynyń ákimi Imanǵalı Tasmaǵambetov sóz sóıledi. Amman qalasynyń meri Qa­zaq­stan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev dańǵylynyń ashylýy úlken oqıǵa ekenin aıta kelip, buǵan Iordanııa Koroli Abdalla II tikeleı uıytqy bol­ǵanyn atap ótti. Qala basshysynyń aıtýynsha, Amman men Astana baýyr­las qalalar bolyp tabylady. Eki qalanyń yntymaqtastyǵyn damytýǵa baǵyttalǵan baǵdarlama bar. Baǵdarlamada birqatar salalar boıynsha baılanystar ornatý naq­tylanǵan. Qazaqstan Nursultan Na­zarbaevtyń basshylyǵymen qar­qyndy damyp keledi, dedi qala bas­shysy. Qazaqstan Prezıdenti Ior­danııa men Qazaqstan arasyndaǵy yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa udaıy basa nazar aýdarady. О́tken jyly Qazaqstanda Iordanııanyń kúnderi ótti. Ol eki el arasyndaǵy baı­la­nystardy jaqsartýǵa yqpal etedi. Biz Amman qalasynyń kórikti bir kóshesi Qazaqstan Respýblı­ka­synyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń esimimen atalýyn eki el arasyndaǵy tyǵyz qatynas­tardyń belgisi dep bilemiz. Astana qalasynyń ákimi Iman­ǵalı Tasmaǵambetov ashylý sal­tanatyndaǵy sózin áriden bastady. Arab áleminiń adamzat tarıhyna qosqan úlesi ushan-teńiz, dedi elorda ákimi. Sonyń ishinde Iordanııa – talaı órkenıetterdiń ortalyǵy bolǵan el. Osyndaǵy Gerkýles ǵıba­dathanasy, ejelgi Petro shahary álemdik mádenıettiń ozyq úlgileri. Búgingi Iordanııa – Taıaý Shyǵystaǵy eń turaqty memleket­terdiń biri. Ol óziniń bilikti syrtqy saıasaty arqyly búkil aı­maqtaǵy tynyshtyqtyń kepili bolyp otyr. Sonyń nátı­jesinde Iordanııa halyqaralyq qoǵam­das­tyqtyń belgili ári beldi múshesine aınaldy. Munyń ózi Taıaý Shyǵys memleketteri kóshbas­shylarynyń eń tanymal ókili Hýseın I-diń murageri joǵarǵy mártebeli Korol Abdalla II-niń bıik bedeliniń arqasy dep bilemiz. “Myń dosyń bolsa da az” deıdi arab danalyǵy,  dep jalǵastyrdy sózin Imanǵalı Tasmaǵambetov. Qa­zaqstan men Iordanııa arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń ornaǵanyna – 18 jyl. Osy ýaqyt eki eldiń ara­syn jaqyndastyryp, dostyǵyn nyǵaıtqan aıryqsha kezeń boldy. Elder arasyndaǵy ekonomıkalyq, iskerlik jáne mádenı-rýhanı baı­lanystar turaqty damyp keledi. Qazaqstan tarapynan kózdelgen ınvestısııalyq jobalar az emes. Keleshekte atqarylatyn jumystar da jeterlik, oǵan múmkindik te mol. Onyń birden-bir kepili – joǵary mártebeli Iordanııa Ko­roli Abdalla II men Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev­tyń joǵary deńgeıdegi kezdesý­leri, memleketaralyq kelisimderi, ekeýara shynaıy syılastyǵy. Astana qalasynyń ákimi Iman­ǵalı Tasmaǵambetov budan soń osy aıtýly sharaǵa toqtaldy. Ákimniń atap ótkenindeı, bul – qazaq­standyqtar úshin aıryqsha ataýly oqıǵa. Amman qalasynda Qazaq­stan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń atyna kóshe berilip otyr. Amman ejelgi shahar, Astanamen baýyrlas qala. Osy shahardyń shejiresine Qa­zaqstan Prezıdentiniń esimi de en­di. Bul – ıordanııalyqtardyń qa­z­aq halqyna, onyń Prezıdentine degen izgi iltıpatynyń kórinisi. Qazaqstan basshysyna degen Ior­danııa Koroliniń zor qurmeti. Bul – Iordanııa Koroliniń álemdik deńgeıdegi saıasatker, Táýelsiz Qa­zaq­stannyń Tuńǵysh Prezıdenti, Ult Kóshbasshysy Nursultan Na­zarbaevtyń tarıhı tulǵasyna, ishki jáne syrtqy saıasattaǵy strate­gııalyq beıbit ustanymdaryna, eki el arasyndaǵy yntymaqtastyqty bekite bilgen orasan zor eńbegine berilgen baǵa. Saltanatty rásim aıaqtalǵan soń, oǵan qatysqandarmen de áń­gimelesýdiń sáti tústi. “Qazaqstan Prezıdenti N.Á.Nazarbaevtyń atyna kóshe berilip, onyń ashylýy biz úshin aıtýly oqıǵa, – dedi Iordanııa Parlamenti Senatynyń depýtaty, О́nerkásip palatasynyń prezıdenti Hatem ál-Halaýanı. – Bul eki memleket arasyndaǵy shy­naıy yntymaqtastyqtyń jarqyn kórinisi dep bilemin”. “Iordanııa Koroldigindegi Amman qalasynda eń úlken kóshe Qazaqstan Pre­zıdenti Nursultan Nazarbaevtyń esimimen atalýy biz úshin úlken mártebe, – dedi bıznesmen Hasan Beı­barys. – Meniń shyqqan tegim uly qazaq halqymen tyǵyz baı­lanysty. Nursultan Nazarbaev qazaq, meniń de arǵy ata-baba­larym qazaq bolǵan. Bul sharaǵa erekshe qýanyp otyrmyn”. “Biz Qazaqstan Prezıdentin erek­she qurmetteımiz, – dedi Arab-Amman ýnıversıtetiniń vı­se-prezıdenti Kaıd Ábdelkah. – Nursultan Nazarbaevtyń óz elinde júzege asyryp jatqan isterinen jaq­sy habardarmyz. Halyqaralyq be­deli asa zor. Islam damý ban­ki­niń Qazaqstandaǵy bólimshesinde istegen kezimde buǵan anyq kózim jet­ti”. Al Amman qalasynyń tur­ǵyny Vasem Kammash: “Nursultan Nazarbaev atyndaǵy dańǵyl Amman qalasynyń shyǵys jáne batys aýdandaryn jalǵastyrady. Kósheniń boıynda eńseli ǵımarat­tar, mekemeler, sondaı-aq kóp qa­batty turǵyn úıler ornalasqan”, dedi. Saltanatty rásimge Iordanııa­da tirkelgen birqatar sheteldik el­shilikterdiń basshylary da qa­tysqan bolatyn. “Búgin biz Amman qalasyndaǵy kórikti kóshelerdiń birin Qazaqstan Prezıdenti Nur­sultan Nazarbaevtyń esimimen ataý sharasyna qatystyq, – dedi bizben áńgimesinde Reseıdiń Iordanııa­daǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi Aleksandr Kýlagın. – Reseı men Qazaqstan – strategııalyq áriptes memleketter. Qazaqstannyń Ior­da­nııadaǵy elshiligimen biz tyǵyz qarym-qatynasta jumys istep ke­lemiz. Prezıdent N.Nazarbaev­tyń bedeli TMD, Arab elderinde ǵana emes, dúnıe júzinde joǵary”. Al Ázirbaıjannyń Iordanııadaǵy elshisi Elman Aroslı: “Nursultan Nazarbaev – bizdiń zamannyń asa kórnekti memleket qaıratkerle­ri­niń biri. Onyń atyna Amman qa­lasynda ǵana emes, álem elderiniń ózge de astanalarynda kósheler be­rilse, artyq bolmaıdy. Oǵan Nur­sultan Nazarbaevtyń bedeli de, mártebesi de ábden laıyq”, dedi. Atalmysh shara barysynda qa­zaqstandyq delegasııa músheleri – Mádenıet mınıstri Muhtar Qul-Muhammed pen Parlament Sena­ty­nyń depýtaty Qýanysh Sulta­novty da sózge tartqan edik. “Iordanııa kúlli musylman álemindegi eń bedeldi memleket­terdiń biri, – dedi Muhtar Qul-Muhammed. – Keńes Odaǵynyń kezinde arab dúnıesine, Islam álemine qatysty birde-bir másele sol kezdegi Iordanııa Koroli Hý­seın ben Talaldyń qatysýynsyz sheshilmeıtin. Minekı, onyń uly Abdalla álem tanyǵan saıasatker deńgeıine kóterildi. Ol – Shyǵys pen Batysty jalǵap jatqan jańa býyndy monarhtardyń ókili. Onyń Qazaqstanǵa degen qurmeti sheksiz. Qazaqstan Prezıdentin óziniń týǵan aǵasyndaı syılaıdy. Saparmen kelgen saıyn áýejaıdan qarsy alyp, ózi shyǵaryp salady. Sondyqtan kúlli musylman ále­mindegi qadirli qalalardyń biri – Amman qalasynyń qaq ortasynda­ǵy dańǵyldy Nursultan Nazar­baev­tyń atyna berýi, bul Elba­syna ǵana emes, búkil qazaq hal­qyna jasalǵan qurmet dep bilemiz. Bul – Qazaqstan Prezıdentiniń halyqaralyq deńgeıdegi bedeliniń arqasy. Jalpy, arab áleminde Nursultan Nazarbaevtyń esimin jaryq sultany, adamdarǵa nur syılaýshy sultan retinde erekshe qadirleıdi”. Al Parlament Senatynyń depýtaty Qýanysh Sultanov: “Bul elimizdiń, halqymyzdyń tarıhynda buryn-sońdy bolmaǵan aıryqsha oqıǵa bolyp tabylady, – dedi osy jaıynda. – Qaı memleket, qaısy el qazaqtyń atyn ulyqtap, óz q­a­lalarynda kóshe berip edi. Bul tuńǵysh ret bolyp otyr. Bul Pre­­zıdent Nursultan Nazarbaevqa ǵana kórsetilgen qurmet emes, bul búkil qazaqstandyqtarǵa kórsetil­gen qurmet”. Álısultan QULANBAI.