Ekijaqty qarym-qatynastardyń tarıhy ózara qoldaýdyń kóptegen mysaldaryn kórsetedi. Saýd Arabııasy Qazaqstanǵa táýelsizdik jyldarynda birneshe ret kómek qolyn sozdy. Koroldiktiń Qazaqstandaǵy gýmanıtarlyq jáne ınfraqurylymdyq jobalarǵa qosqan úlesi baýyrlastyq yntymaqtyń jarqyn úlgisine aınaldy. Qazaqstan óz kezeginde Saýd Arabııasyn klımattyń ózgerýi, azyq-túlik qaýipsizdigi jáne energetıkalyq turaqtylyq máseleleri sııaqty jahandyq syn-qaterlerdi sheshýge baǵyttalǵan bastamalarǵa qatysý arqyly halyqaralyq sahnada qoldaıdy.
Eki memleket arasyndaǵy zamanaýı qarym-qatynastar saýda men ınvestısııadan bastap ǵylym men mádenıetke deıingi keń aýqymdy qamtıdy. Eki el energetıkalyq sektordaǵy, onyń ishinde jańartylatyn energııa kózderin, sý resýrstaryn jáne klımattyń ózgerýi kontekstinde ásirese ózekti bolyp tabylatyn turaqty damýdy qosa alǵanda, yntymaqtastyqty tereńdetýdiń úlken áleýetin kóredi. Qazaqstannyń aımaqtyq turaqtylyqty nyǵaıtý jónindegi bastamalary turaqty beıbitshilikti qoldaý úshin óziniń halyqaralyq bedelin paıdalanýǵa umtylatyn Saýd Arabııasynda da kórinis tabylady.
Bul maqalanyń maqsaty – Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń Saýd Arabııasyna aǵymdaǵy saparyn, onyń Bir sý sammıtine qatysýyn, sondaı-aq ekijaqty sammıt kezdesýleriniń nátıjelerin taldaý. Biz eki tarap úshin qandaı perspektıvalar ashylatynyn, bul yntymaqtastyqtyń Qazaqstan men Saýd Arabııasyna qandaı paıda ákeletinin jáne bul sapardyń halyqaralyq qatynastardy damytýdyń kilti nelikten ekenin qarastyramyz. Bul taqyryp ásirese qazaqstandyqtar úshin ózekti, óıtkeni ol eldiń jahandyq máselelerdi sheshýdegi rólin kórsetedi jáne dıplomatııa men strategııalyq seriktestik ulttyq múddelerdi júzege asyrýǵa qalaı kómektesetinin kórsetedi.
- Qazaqstan men Saýd Arabııasy: yntymaqtastyq tarıhy
Qazaqstan men Saýd Arabııasy arasyndaǵy qarym-qatynastar ózara seriktestiktiń turaqty nyǵaıýyn kórsete otyryp, otyz jyl boıy damyp keledi. 1994 jyly dıplomatııalyq baılanystar ornatylǵannan beri elder saıası, ekonomıkalyq, gýmanıtarlyq jáne mádenı salalarda yntymaqtastyq ornatýda. Búginde bul qarym-qatynastar tarıhı jaqyndyqqa, ortaq strategııalyq múddelerge jáne halyqaralyq arenadaǵy ustanymdardy nyǵaıtýǵa umtylýǵa negizdelgen.
- О́zara árekettesý tarıhy: saıası qoldaý jáne gýmanıtarlyq kómek
Seriktestik ornatý jolyndaǵy mańyzdy qadamdar Saýd Arabııasy Qazaqstannyń táýelsizdigin moıyndap qana qoımaı, kómek usynǵan alǵashqy elderdiń biri bolǵan 1990 jyldary jasaldy. Saýd Koroldigi Almaty (20 mıllıon dollar) men Astanadaǵy (12 mıllıon dollar) kardıologııalyq ortalyqtardyń, sondaı-aq Qaraǵandy-Astana jolynyń (12 mıllıon dollar) qurylysyna grant bóldi. Sonymen qatar, Saýd Arabııasynyń bastamasymen Petropavlda oblystyq meshit salyndy (2 mıllıon dollar), bul eki el arasyndaǵy rýhanı-mádenı baılanystyń mańyzdylyǵyn kórsetedi.
Saýd Arabııasy Qazaqstanǵa halyqaralyq arenada, sonyń ishinde DSU-ǵa kirý, BUU Qaýipsizdik Keńesiniń turaqty emes múshelerine saılaý jáne EKSPO 2017 kórmesin ótkizý máselelerinde qoldaý kórsetti. Qazaqstan óz kezeginde Saýd Arabııasynyń bastamalaryn belsendi túrde alǵa tartty, onyń ishinde EKSPO-2030 kórmesin ótkizýge onyń kandıdatýrasyn qoldaý jáne OPEK+ aıasyndaǵy yntymaqtastyqty nyǵaıtý.
- Ekonomıkalyq yntymaqtastyq: negizgi sektorlarǵa ınvestısııalar
1996 jyly saýdııalyq ınvestorlar delegasııasynyń Qazaqstanǵa saparynan bastap elder arasyndaǵy ekonomıkalyq ózara is-qımyl belsendi túrde damyp keledi. Sodan keıin «Nımır Petroleým» kompanııasy Mańǵystaý oblysyndaǵy Soltústik Bozashy ken ornynda kómirsýtegin óndirýge lısenzııa aldy. Búgingi tańda Saýd Arabııasynyń ınvestısııalary energetıka, aýyl sharýashylyǵy, kólik jáne týrızm sııaqty sektorlardy qamtıdy.
2022 jyldyń shildesinde Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev pen Saýd Arabııasy kásipkerleriniń kezdesýiniń nátıjesinde 13 memorandým men kelisimge qol qoıyldy. Negizgi jobalardyń qatarynda Jetisý óńirinde ACWA Power kompanııasynyń quny 1,5 mıllıard dollar bolatyn jel elektr stansııasynyń qurylysy bar. Sonymen qatar, Ajlan & Bros Holding Group 200 mıllıon dollar turatyn organıkalyq sırop pen mal azyǵyn óndiretin zaýyt ashýdy josparlanǵan.
Qazaqstannan Saýd Arabııasyna eksport 2024 jyly 78,1 paıyzǵa ósip, 1,3 mıllıon dollardy qurady. Negizgi eksporttalatyn ónimderge polımerler, qoı eti, eshki eti, medısınalyq maqsattaǵy buıymdar men temir-bolat ónimderi jatady. Sondaı-aq Qazaqstan Prezıdenti elimizdiń 400 mıllıon dollarǵa taýarlyq emes taýarlardyń 100-den astam túrin usyna alatynyn atap ótti.
- Azyq-túlik qaýipsizdigi salasyndaǵy yntymaqtastyq
Klımattyq shekteýlerge baılanysty azyq-túliktiń 70%-ǵa jýyǵy ımporttalatyn Saýd Arabııasy Qazaqstandy bolashaǵy zor seriktes retinde qarastyrady. Qazaqstan bıdaı men undy uzaq merzimdi jetkizýdi ǵana emes, sonymen qatar Saýd Arabııasyna respýblıkadaǵy aýyl sharýashylyǵy jobalaryna qatysý múmkindigin usynyp otyr.
Professor Samal Tóleýbaeva atap ótkendeı, BUU boljaǵan jahandyq azyq-túlik daǵdarysy jaǵdaıynda Qazaqstan Parsy shyǵanaǵy elderi úshin negizgi azyq-túlik jetkizýshisi bola alady. Bul eksportqa jáne saýda baılanystaryn nyǵaıtýǵa jańa perspektıvalar ashady.
- Innovasııa jáne energııa: bolashaqqa kózqaras
Energetıka sektory seriktestikte ortalyq ról atqarady. 2024 jyly jańartylatyn energııa kózderi, sýtegi tehnologııalary jáne energııa tıimdiligi salasyndaǵy birlesken jobalardy júzege asyrý týraly memorandýmǵa qol qoıyldy. Saýdııalyq ACWA Power kompanııasy Qazaqstanda kún jáne jel elektr stansııalaryn damytýdy josparlap otyr, bul onyń energııany aýystyrý jáne shyǵaryndylardy azaıtý jónindegi mindettemelerine sáıkes keledi.
2024 jyly Astanada eki eldiń energetıka mınıstrleri arasyndaǵy yntymaqtastyq baǵdarlamasyna qol qoıý Saýd Arabııasynyń munaı-hımııa jáne munaı óńdeý salalaryndaǵy birlesken bastamalarǵa múddeliligin rastady, bul Qazaqstannyń aımaqtaǵy negizgi oıynshy retindegi ustanymyn nyǵaıtady.
- Saıasattaǵy yntymaqtastyq: senimdi nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan qatynastar
Joǵary deńgeıdegi turaqty baılanystar saıası dıalogty nyǵaıtýǵa kómektesedi. Nursultan Nazarbaevtyń Saýd Arabııasyna 1994, 2004 jáne 2016 jyldardaǵy saparlary, sondaı-aq Qasym-Jomart Toqaevtyń 2022 jáne 2023, 2024 jyldardaǵy jumys saparlary ózara is-qımyldyń jańa deńgeıine negiz boldy. Arabtanýshy Almas Ábdiramanov atap ótkendeı, Qazaqstan ózin senimdi kelissózshi jáne deldal retinde kórsete bildi. Bul, ásirese, aımaqtyq qaqtyǵystardy sheshý jáne musylman álemindegi turaqtylyqty nyǵaıtý jónindegi birlesken kúsh-jiger aıasynda mańyzdy.
Saýd Arabııasymen yntymaqtastyq Qazaqstanǵa ınvestısııaǵa qoljetimdilikti qamtamasyz etip qana qoımaı, onyń ıslam álemindegi pozısııasyn nyǵaıtady. Islam Yntymaqtastyǵy Uıymynyń jáne Parsy shyǵanaǵy yntymaqtastyq keńesiniń shtab-páteri Er-Rııadta ornalasqan, bul Qazaqstanǵa aımaqtyq jáne halyqaralyq bastamalarǵa belsendi qatysýǵa múmkindik beredi.
Saýd Arabııasy úshin Qazaqstan Ortalyq Azııa, Reseı jáne Qytaı naryǵyna shyǵý úshin mańyzdy seriktes bolyp tabylady. L.N. Gýmılev atyndaǵy EUÝ professory Samal Týleýbaeva atap ótkendeı, Qazaqstan óziniń strategııalyq ornalasýyna baılanysty «Bir beldeý, bir jol» bastamasyn júzege asyrýdyń negizgi habyna aınalýda.
Qazaqstan men Saýd Arabııasy arasyndaǵy yntymaqtastyq strategııalyq kózqarasqa, ortaq qundylyqtarǵa jáne uzaq merzimdi múddelerge negizdelgen ózara tıimdi seriktestiktiń úlgisi bolyp tabylady. Bul ózara is-qımyl nyǵaıa túsýde, ekonomıkalyq, saıası jáne gýmanıtarlyq yntymaqtastyqtyń jańa perspektıvalaryn ashyp, sonymen qatar aımaqtyń turaqtylyǵy men damýyna yqpal etýde.
- Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń Saýd Arabııasyna saparyn taldaý: negizgi oqıǵalar, bolashaqtaǵy mańyzy
Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń 2024 jylǵy 3 jeltoqsandaǵy Saýd Arabııasyna sapary Qazaqstannyń álemdik memlekettermen jáne uıymdarmen ekijaqty jáne kópjaqty qarym-qatynastaryn nyǵaıtýdaǵy mańyzdy qadam boldy. Bir sý (One Water) sammıti jahandyq forýmyna qatysý, sondaı-aq álemdik kóshbasshylarmen jáne halyqaralyq uıymdar ókilderimen ekijaqty kezdesýler Qazaqstannyń jahandyq máselelerdi sheshýdegi róliniń artyp kele jatqanyn kórsetedi. Tómende sapardyń negizgi oqıǵalaryna jáne olardyń Qazaqstannyń bolashaǵy úshin mańyzyna analıtıkalyq sholý berilgen.
- One Water sammıtine qatysý: jahandyq ekologııalyq bastama
Dúnıejúzilik bank pen Saýd Arabııasynyń qoldaýymen Qazaqstan men Fransııanyń tóraǵalyǵymen ótken «One Water» sammıtinde Prezıdent Toqaev sý qaýipsizdigi salasyndaǵy negizgi qıyndyqtardy anyqtap, olardy eńserýdiń naqty sharalaryn usyndy. Ol óz sózinde:
«Álemde 2 mıllıardtan astam adam sapaly aýyz sýǵa jarymaı otyr, al 4 mıllıardtan astam halyq sý tapshylyǵyna ushyrady. Adamzattyń ornyqty keleshegin qamtamasyz etý úshin álem elderi qazirgi syn-qaterlerge qarsy ortaq ún qatýy qajet. Oraıly sátti paıdalana otyryp, sý tapshylyǵymen betpe-bet kelgen elder men óńirlerdiń barlyǵyna kómek kórsetý josparyn jarııalaǵany úshin Joǵary Mártebeli Korolge shynaıy rızashylyǵymdy bildiremin. Jer aýmaǵy kólemdi jáne teńizge shyǵatyn joly joq el retinde Qazaqstan sýdyń qadirin anyq sezinedi. Sý taýsylmaıtyn resýrs emes. Muny óz basymyzdan ótkergen jaǵdaıdan bilemiz. Sýdyń da suraýy bar. Ony únemdep paıdalaný kerek. Sonda ǵana adamzat órkendeý jolyna túsedi», – dedi Memleket basshysy.
Bul málimdeme Qazaqstannyń ekologııalyq máselelerdi sheshýge jáne jahandyq yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa jaýapkershiligin kórsetedi. Sondaı-aq Memleket basshysy Qazaqstannyń taza sýǵa jalpyǵa birdeı qoljetimdilikti qamtamasyz etýge baǵyttalǵan jahandyq Freshwater Challenge bastamasyna qosylǵanyn atap ótip, muzdyqtardy zertteý jáne qorǵaý boıynsha halyqaralyq seriktestik qurýdy usyndy.
Sapardyń ekologııalyq aspektisi Qazaqstan úshin strategııalyq mańyzǵa ıe bolyp otyr, óıtkeni sý resýrstaryn basqarý tek ekologııalyq ǵana emes, sonymen qatar ekonomıkalyq basymdyq bolyp tabylady. Klımattyń ózgerýi jáne resýrstar úshin jahandyq básekelestiktiń kúsheıýi jaǵdaıynda mundaı bastamalar Qazaqstannyń turaqty damýdaǵy óńirlik jáne jahandyq kóshbasshy retindegi ustanymyn nyǵaıtady.
Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń «Bir sý» sammıtine qatysýy qazirgi álem aldynda turǵan eń ózekti mindetterdi atap ótti. Sý tapshylyǵy, lastaný jáne klımattyń ózgerýiniń sý resýrstaryna qol jetkizýge áseri barǵan saıyn alańdatarlyq sıpatqa ıe bolyp, jahandyq deńgeıde úılestirilgen kúsh-jigerdi qajet etedi. Onyń sózin taldaı otyryp, árqaısysy tereń túsinýdi jáne keshendi kózqarasty talap etetin birneshe negizgi máselelerdi anyqtaýǵa bolady.
Prezıdent sý kózderin óndiristik, hımııalyq, aýylsharýashylyq jáne turmystyq lastanýdan qorǵaý qajettigin atap kórsetti. Lastanǵan sý adam densaýlyǵyna áser etip, ekojúıeni buzatyndyqtan, bul jekelegen elderge de taralatyn másele.
Sýdyń lastanýy ekologııalyq apat sebepteriniń birine aınalǵan Aral teńizi mysal bola alady. Qazaqstan Araldy qutqarý halyqaralyq qorynyń tóraǵasy retinde aımaqtyń ekojúıesin qalpyna keltirý boıynsha belsendi jumys júrgizýde. Degenmen, tájirıbe kórsetkendeı, birjaqty kúsh-jiger jetkiliksiz: aımaqtyq jáne halyqaralyq uıymdar deńgeıinde birlesken áreketter qajet.
Sý qaýipsizdigi klımattyń ózgerýimen tyǵyz baılanysty. Prezıdent muzdyqtardy zertteý jáne qorǵaý boıynsha jahandyq seriktestik qurýdy usyndy, olardyń sý aınalymy úshin mańyzdylyǵyn atap ótti.
«Muzdyqtar dúnıe júzindegi eki mıllıardqa jýyq adamdy sýmen qamtamasyz etetin ózender men kólderdi qorektendiretin jahandyq sý aınalymynda mańyzdy ról atqarady. Muzdyqtardyń joıylýymen kúresý úshin birlesken zertteýler júrgizip, ortaq saıasatty ázirleý jáne ony qajet etetin aımaqtarda sý resýrstaryn basqarý strategııalaryn qoldaý qajet», - dedi Memleket basshysy.
Tıan-Shan men Altaıdaǵy muzdyqtardy baqylaýda biregeı tájirıbesi bar Qazaqstan mundaı zertteýlerge eleýli úles qosa alady. Alaıda jahandyq klımattyń ózgerýi muzdyqtardyń erýin jedeldetip, mıllıondaǵan adamdardy sýmen qamtamasyz etýdiń turaqtylyǵyna qaýip tóndiredi.
Toqaev atap ótkendeı, sýdyń shekarasy joq. Transshekaralyq sý júıeleri elder arasyndaǵy úılestirýdi qajet etedi. Qazaqstan Araldy qutqarý halyqaralyq qorynyń tóraǵasy retinde qazirdiń ózinde resýrstardy bólisý bastamalaryn ilgeriletýde, biraq bul kúsh-jiger keńirek halyqaralyq kún tártibiniń bóligi bolýy kerek.
«Qazaqstan sý resýrstaryn jahandyq basqarýdy nyǵaıtý jónindegi ujymdyq kúsh-jigerge óz úlesin qosýǵa daıyn», - dep túıindedi Memleket basshysy.
Qazaqstan qosylǵan «One Water Vision» koalısııasyn qurý bastamasy sý resýrstaryn basqarýdyń halyqaralyq júıesin qalyptastyrý jolyndaǵy mańyzdy qadam bolmaq.
Sharanyń mańyzdylyǵyn qorytyndylaı kele, Prezıdent Toqaev sammıtte aıtqan sý qaýipsizdigi problemalary búkil álem qaýymdastyǵy úshin keshendi kózqarasty talap etetin synaq bolyp tabylady. Olardy sheshý úshin One Water Summit sııaqty platformalar arqyly halyqaralyq yntymaqtastyqty nyǵaıtý, ınfraqurylymǵa ınvestısııa salý jáne sýdy basqarýdyń ınnovasııalyq tehnologııalaryn engizý qajet. Sý aınalymy men klımattyń ózgerýiniń áserin jaqsyraq túsinýge baǵyttalǵan bilim berý jáne zertteý baǵdarlamalary da mańyzdy jáne erte eskertý jáne áreket etý júıeleri sý tasqyny men qurǵaqshylyq qaýpin azaıtýǵa kómektesedi. Sonymen qatar, sýdyń mańyzdy kózderi bolyp tabylatyn muzdyqtar men ekojúıelerdi qorǵaý úshin birlesken kúsh-jiger qajet. Qazaqstan óziniń strategııalyq ornalasýy men belsendi ustanymy arqyly ulttyq múddelerdi jahandyq jaýapkershilikpen úılesimdi túrde ushtastyrýǵa jáne osy syn-qaterlerdi sheshýge eleýli úles qosýǵa bolatyndyǵyn kórsetedi.
- Dúnıejúzilik bank tobynyń prezıdenti Adjaı Bangamen kezdesý
Dúnıejúzilik bank tobynyń prezıdenti Adjaı Bangamen kezdesý sapardyń mańyzdy bóligi boldy. Prezıdent Toqaev erekshe atap ótti:
«Búginde Qazaqstan men Dúnıejúzilik bank sý resýrstary, kólik jáne bilim berý sııaqty negizgi salalarda jalpy somasy 3,5 mıllıard AQSh dollaryn quraıtyn bes iri jobany sátti júzege asyrýda. Bul yntymaqtastyq ulttyq turaqty damý strategııamyzdy júzege asyrýda mańyzdy ról atqarady».
Jezqazǵan-Qaraǵandy tas jolyn qaıta qurýǵa baǵyttalǵan 650 mıllıon AQSh dollary bolatyn TRACE jobasyna erekshe nazar aýdaryldy. Toqaev atap ótti:
«Orta dáliz – bizdiń kóliktik baılanystarymyzdy ártaraptandyrýǵa jáne aımaqtyń ekonomıkalyq baılanysyn nyǵaıtýǵa negiz bola alatyn strategııalyq baǵyt».
Bul kezdesý Qazaqstannyń halyqaralyq ınfraqurylymdyq jobalardy júzege asyrýdaǵy seriktes retindegi mańyzdylyǵyn rastaıdy. Dúnıejúzilik banktiń qoldaýy qarjylandyrý men ınnovasııalyq sheshimderge qoljetimdilikti qamtamasyz etedi, bul eldiń kólik jáne sý ınfraqurylymyn jańǵyrtý qajettiligin eskere otyryp, ásirese mańyzdy.
- Saýd Arabııasynyń taq murageri Muhammed ben Salmanmen ben Ábdelazız Ál Saýdpen kezdesti
Saýd Arabııasynyń murager hanzadasymen kezdesýde taraptar saýda-ekonomıkalyq baılanystardy nyǵaıtý jáne ınvestısııalyq jobalardy júzege asyrý máselelerin talqylady. Prezıdent Toqaev atap ótti:
«Bıyl Qazaqstan men Saýd Arabııasy arasyndaǵy dıplomatııalyq qarym-qatynastyń ornaǵanyna 30 jyl toldy. Osy kezeńde elder senimdi saıası dıalog ornatyp, berik quqyqtyq baza quryp, birqatar ınvestısııalyq jobalardy júzege asyrdy».
Murager hanzada óz kezeginde:
«Qazaqstan Saýd Arabııasynyń Ortalyq Azııadaǵy mańyzdy seriktesi bolyp tabylady. Biz ekijaqty saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq baılanystardy údemeli damytý úshin keń múmkindikterdi kórip otyrmyz».
Bul yntymaqtastyq Qazaqstannyń ekonomıkasyn ártaraptandyrý strategııasynyń mańyzdy elementi bolyp tabylady. Saýd Arabııasy qazirdiń ózinde energetıka jáne aýyl sharýashylyǵy jobalaryna, sonyń ishinde Jetisý óńirinde jel elektr stansııalarynyń qurylysyna jáne agroónerkásiptik keshenge ınvestısııa salýǵa belsendi túrde qatysýda.
- Fransııa prezıdenti Emmanıýel Makronmen kezdesti
Forýmnyń mańyzdy bóligi Bir sý sammıtiniń teń tóraǵasy retinde Fransııamen ózara is-qımyl boldy. Prezıdent Toqaev atap ótti:
«Men kelissózderdiń nátıjeleri men qol qoıylǵan kelisimderge óte rızamyn. Bul sapar uzaq merzimdi ekonomıkalyq ósimge jáne elderimiz arasyndaǵy baılanysty nyǵaıtýǵa jasalǵan mańyzdy qadam boldy. Birneshe aptadan keıin ártúrli salalardaǵy negizgi kelisimderdi júzege asyrýdyń naqty nátıjelerin kórip otyrǵanymyz qýantady».
Fransııamen yntymaqtastyq sý resýrstaryn basqarý, energııa tıimdiligin arttyrý jáne jasyl ekonomıkany damytý salalarynda tehnologııalar men tájirıbe almasýǵa múmkindikter ashady.
Prezıdent Toqaevtyń Saýd Arabııasyna saparyn qorytyndylaı kele, sapar eki el arasyndaǵy strategııalyq seriktestiktiń nyǵaıýynyń aıqyn kórsetkishi boldy jáne Qazaqstannyń jahandyq bastamalardyń belsendi qatysýshysy retindegi róli erekshe atap ótildi. Er-Rııadta «Bir sý» sammıtin ótkizý, Adjaı Banga jáne Emmanıýel Makron sııaqty basty álemdik kóshbasshylarmen ekijaqty kelissózder, sondaı-aq Saýd Arabııasynyń basshylyǵymen ózara is-qımyl Qazaqstannyń halyqaralyq yntymaqtastyq pen turaqty damý qaǵıdattaryna adaldyǵyn aıǵaqtady.
Qazaqstan men Saýd Arabııasy arasyndaǵy qarym-qatynastar kóp jylǵy ózara qurmetke, senimdi saıası dıalogqa jáne energetıka men ınfraqurylymnan bastap aýyl sharýashylyǵy men sý resýrstaryna deıingi negizgi salalardy qamtıtyn birlesken ekonomıkalyq jobalarǵa negizdelgen. Saýd Arabııasy Qazaqstandy Ortalyq Azııadaǵy senimdi seriktes retinde qarastyrady, bul saýdany, ınvestısııany damytý jáne jel elektr stansııalaryn salý jáne kólik ınfraqurylymyn jańǵyrtý sııaqty aýqymdy jobalardy júzege asyrý úshin jańa perspektıvalar ashady.
Qazaqstan óz kezeginde Saýd Arabııasymen yntymaqtasa otyryp, ıslam jáne arab álemindegi pozısııasyn nyǵaıtyp, sý, azyq-túlik qaýipsizdigi sııaqty jahandyq máselelerdi sheshýge belsene aralasyp, ekonomıkasyna qomaqty ınvestısııa tartýda. Bul qarym-qatynas maqsattary uqsas elder arasyndaǵy strategııalyq seriktestiktiń aımaqtyq turaqtylyq pen jahandyq damýǵa yqpal ete otyryp, ózara tıimdi nátıjelerge qol jetkizýiniń úlgisi bolyp tabylady.
Prezıdent Toqaevtyń saparynyń nátıjeleri Qazaqstan men Saýd Arabııasy ortaq múddeler men uzaq merzimdi maqsattarǵa negizdelgen ózara qarym-qatynastaryn odan ári nyǵaıtyp otyrǵanyn rastaıdy, bul eki memlekettiń de turaqty, qaýipsiz jáne turaqtylyqtaǵy bolashaǵyn qurýǵa kómektesedi.
Aınur Baqytjanova
