Jemqorlardyń jymysqy áreketi áshkerelendi

Qostanaı oblysynyń Meńdiqara aýda­nynda prokýrorlar 2023 jáne 2024 jyldarǵa arnalǵan ishki eńbek naryǵyn qorǵaýǵa, jumyspen qam­tý­ǵa járdemdesýge, sondaı-aq jumys­syz­dar men ózin-ózi jumyspen qam­tyǵandarǵa arnalǵan bıýd­jettik qara­jat­ty jumsaýdyń zańdyly­ǵyn saqtaý máselesimen tekserý júrgizgen edi. Sonyń barysynda 2023 jyldyń mamyr aıynda qonys aýdarýshy J. memlekettik sýbsıdııany paıdala­nyp, Sosnov aýyldyq okrýginiń Prıo­zernoe aýylynan páter satyp al­ǵa­ny anyqtaldy. Tekserý kezinde atalǵan adamnyń bul mekenjaıda tur­maıtyny, is júzinde osy aýyldyq okrýg­tegi Harkovskoe aýylynda mekendeıtini anyqtaldy. Al alynǵan úı jarııa­lanǵan qunyna sáıkes kelmeıtini jáne ómir súrýge jaramsyz ekeni bel­gili boldy.

J.-nyń úı satyp alýynda jalǵan áreket belgileriniń bolýyna baılanysty prosestik sheshim qabyldaýǵa Qylmystyq kodekstiń 190-babynyń 1-bóligine (alaıaqtyq) sáıkes aýdandyq polısııa bólimine joldandy. Sotqa deıingi tergeý barysynda kýágerden (úıdi satqan adam) jaýap alynyp, ol úıin 350 000 teńgege satqanyn, al 4 mln teńgeni, ıaǵnı sýbsıdııany J.-nyń nusqaýymen keıinnen oǵan kórsetken bank shottaryna aýdarǵanyn túsindirdi. Sondaı-aq bank sertıfıkattary qarajattyń jyljymaıtyn múlik satýshysyna aýdarylmaǵanyn rastady.

Byltyr 10 shildede Meńdiqara aýdan­dyq sotynyń úkimimen Qylmys­­tyq ko­dekstiń 190-baby 3-tarmaǵynyń 1) tar­maq­shasyna sáıkes qylmys jasaǵany úshin J. kináli dep tanylyp, 3 jylǵa bas bos­tan­dyǵynan shek­teldi, sonymen qatar úkim boıynsha aýdan ákimdiginiń paıdasyna 4 mln teńge kóleminde materıaldyq shyǵyn­dy óndirip alý týraly talap qana­ǵattandyryldy. Jýyrda úkim zańdy kúshi­ne enip, ádildik saltanat qurdy.

Keıingi jyldary jappaı tekseris arqyly kóp mekemede esepshilerdiń jemqorlyq quqyqbuzýshylyqqa tikeleı qatysy bary anyqtalyp jatyr. Olar aq­shamen aınalysatyn adam bolǵan­dyq­tan, keıde óz erikterimen, keıde basshylarynyń nusqaýymen zańnan attap jatatyny belgili bolyp otyr. Sondaı jaǵdaıdyń taǵy biri Aqtaý qalasynda tirkeldi. Qalalyq prokýratýra jergilikti balabaqshanyń birinde bıýdjet qarajatyn zańsyz ıemdený deregin anyqtaǵan. Atap aıtqanda, №39 «Hıýaz bóbekjaı» balabaqshasynyń esepshisi dırektorynyń atynan bank qujattaryna qol qoıyp, óziniń esepshotyna memleket bıýdjetinen 9 mln teńgeden asa qarajatty zańsyz aýdarǵany anyqtaldy. Kórsetilgen derekpen sot esepshige qatysty QK-niń 189-baby 3-b. 1) tarmaqshasymen úkim shyǵaryp, 3 jyl 6 aıǵa merzimge bas bostandyǵyn shekteý jazasy taǵaıyndaldy.

Al Qostanaı oblysynyń Beıimbet Maılın aýdanynda oryn alǵan myna oqıǵa tym soraqy. Munda aýdandyq máslıhat tóraǵasy men depýtaty sybaılas jemqorlyq jasady degen kúdikke iligip otyr. Jergilikti Sy­baı­las jemqorlyqqa qarsy qyzmet atalǵan azamattarǵa qatysty sotqa deıingi tergeýdi aıaqtady. Máslıhat tóraǵasy, onymen baılanysy bar fırmanyń jergilikti memlekettik mekemelermen memlekettik satyp alý sharttarynyń talap­taryn oryndamaýyna baılanysty aýdıt barysynda anyqtalǵan buzýshylyqtar bo­ıynsha shara qoldanbaǵany úshin depý­tat arqyly oblystyq Ishki memlekettik aýdıt departamenti qyzmetkerlerine 2 mln teńge para berdi dep aıyptalyp otyr. Bıyl 23 qańtarda qadaǵalaýshy prokýratýra aıyptalýshylardy sotqa berdi. Ázirge Qylmystyq-prosestik kodekstiń 201-babyna sáıkes ózge aqparat jarııa etilmeıdi.

Ádiletti Qazaqstandy qurý jolynda sybaılas jemqorlyq sekildi aýyr qylmys­pen kúres jalǵasa beredi. Memlekettiń ál-aýqatyna, ha­lyq­­tyń turmys-tirshiligine tikeleı soqqy bolyp tıetin mundaı quqyq­buzý­­shylyqpen kúres turaqty júr­gizilgende ǵana ádil qoǵam ornaıtyny aqıqat.