Kezdesýde saıası dıalogti jandandyrý, saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq baılanystardy nyǵaıtý, mádenı-gýmanıtarlyq saladaǵy ekijaqty is-qımyldy damytý perspektıvalary talqylandy. Áńgimelesý barysynda energetıka, kólik, aýyl sharýashylyǵy, sıfrlyq tehnologııalar, ınnovasııalar, bilim berý jáne týrızm sııaqty salalarda seriktestikti tereńdetý máseleleri de aıtyldy. Osyǵan oraı taraptar sharttyq-quqyqtyq bazany odan ári jetildirýge jáne ártúrli deńgeıdegi saparlarmen almasý tájirıbesin jalǵastyrýǵa ózara daıyndyǵyn bildirdi.
«Qazaqstan Marokkony Taıaý Shyǵys pen Soltústik Afrıka óńirinde mańyzdy jáne jaqyn seriktes retinde tanıdy. 30 jyldan asa dıplomatııalyq qarym-qatynastar barysynda biz ortaq qundylyqtarǵa negizdelgen mazmundy saıası dıalog qura aldyq jáne syndarly parlamentaralyq ózara is-qımyldy jolǵa qoıdyq», dedi Murat Nurtileý.
О́z kezeginde Naser Býrıta Qazaqstannyń Ortalyq Azııa óńirindegi kóshbasshylyq rólin erekshe atap ótip, ózara is-qımyldy sapaly nyǵaıtýǵa múddeli ekenin jetkizdi. Ári ol eki eldi Soltústik Afrıka men Ortalyq Azııaǵa qaqpa retinde qarastyratynyn aıtty.
Byltyr eki el arasyndaǵy taýar aınalymy 70%-ǵa ósip, 274 mln dollarǵa jetken. Osyny eskergen QR SIM basshysy elimiz daıyn munaı-hımııa jáne metallýrgııa ónimderin, azyq-túlik taýarlaryn qosa alǵanda, 130 mln dollar somasyna 25 negizgi taýar pozısııasy boıynsha eksportty keńeıtýge nıetin bildirdi. Oǵan qosa M.Nurtileý Marokkoǵa Azyq-túlik qaýipsizdigi jónindegi Islam uıymynyń (AQIU) qyzmetine qyzyǵýshylyq tanytqany úshin rızashylyǵyn bildirip, onyń Jarǵysyn jaqyn arada ratıfıkasııalaýdyń mańyzdylyǵyn tilge tıek etti. Jıyn barysynda bıyl Astanada ótetin AQIU-nyń jetinshi Bas assambleıasyna qatysýǵa shaqyrdy.
Sondaı-aq taraptar mamyr aıynda ótetin Astana halyqaralyq forýmyn jáne bıylǵa josparlanǵan Álemdik jáne dástúrli dinder lıderleriniń 8-sezi tóńireginde áńgime órbitti. Talqylaýda sıfrlandyrý taqyryby da nazardan tys qalmady. Qazaqstan tarapy sıfrlyq ekonomıkany damytýǵa baǵyttalǵan «Digital Morocco 2030» baǵdarlamasy sheńberinde Marokkomen yntymaqtastyqqa múddeliligin bildirdi jáne qazaqstandyq IT-kompanııalardyń elektrondyq úkimet, ınnovasııalyq IT-sheshimder jáne kıberqaýipsizdik salasyndaǵy qanatqaqty jobalardy usynýǵa daıyndyǵy týraly habardar etti.
Mınıstrler Marokko jurtshylyǵynyń úlken qyzyǵýshylyǵyn týdyrǵan Astana akademııalyq fılarmonııasy men Rabattyń bas orkestri konsertiniń sátti ótýine, mádenı-gýmanıtarlyq baılanystardy nyǵaıtýdyń mańyzdylyǵyna basa mán berdi.
Aıta keterligi, jaqyn arada ekijaqty vızasyz rejim týraly kelisim kúshine enedi. Bul iskerlik baılanystardy damytý jáne azamattar arasyndaǵy baılanystardy keńeıtý úshin jasalǵan. Ereksheligi sol, Marokko – osy tıptegi baılanys ornatqan Afrıkadaǵy alǵashqy elimiz. Sondyqtan kezdesýde taraptar bıyl áýe qatynasy týraly kelisim boıynsha jumysty aıaqtaýǵa jáne tikeleı áýe reısterin iske qosý múmkindigin qarastyrýǵa kelisti.
Kelissózder qorytyndysynda eki el saıası, ekonomıkalyq jáne gýmanıtarlyq salalardaǵy Qazaqstan-Marokko qarym-qatynasyn odan ári nyǵaıtýǵa degen ózara umtylysyn kórsetti.
Sapar aıasynda qazaq delegasııasy sultan men tuńǵysh korol V Muhammed (1909–1961) kesenesine bardy. Rabattyń ortalyǵynda monarh pen onyń eki ulynyń qabiri bar keremet ǵımarat áıgili Hasan munarasynyń janynda ornalasqan. QR SIM basshysy gúl shoqtaryn qoıyp, qurmetti qonaqtar kitabyna jazba qaldyrdy.
Buǵan qosa M.Nurtileý ekonomıkanyń túrli sektorlarynda jumys isteıtin jetekshi marokkolyq kompanııalar ókilderimen birqatar kezdesý ótkizdi. Atap aıtsaq, «Zine Capital Invest» holdınginiń prezıdenti Nýreddın Zınmen júzdesý barysynda aýyl sharýashylyǵy, azyq-túlik óndirisi jáne logıstıka salasyndaǵy yntymaqtastyq múmkindikteri talqylandy. Al «Alomra Group International» bas dırektory Drıss Benomarmen suhbat qaýipsizdik salasynda ınnovasııalyq sheshimderdi engizý perspektıvalaryna baǵyttaldy.
«Cadex Group» kompanııasynyń prezıdenti Djavad Iýssefımen kezdesý barysynda taý-ken metallýrgııa kásiporyndaryna tehnıkalyq qyzmet kórsetý salasyndaǵy yntymaqtastyq máseleleri qaraldy. «Anfa Realities» kompanııasynyń negizin qalaýshy Iýnes Essasımen júzdesýde qurylys salasyndaǵy birlesken jobalar sóz boldy. Talqylaýlar barysynda Qazaqstan Úkimeti Marokkomen ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq baılanystardy nyǵaıtýǵa yqpal etetin bastamalar men jobalardy tabysty iske asyrý úshin jan-jaqty qoldaý kórsetetinin jetkizdi.
