О́ner • 22 Naýryz, 2025

Uly dalanyń sáni

180 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Búginde qazaqtyń ulttyq kıimi qaıta jańaryp, ózgeshe sıpat aldy. Naýryz kelgende ǵana sandyǵynan alyp shyǵatyn qydyrma shapan qazir joqqa aınaldy. Talǵam joǵary. Etnoshapannyń túr-túrin úzdiksiz kıip júretin el kóbeıdi. Osylaısha, ulttyq kıimimizdiń upaıy túgeldenip keledi. Osyǵan oraı jaqynda Kenshiler mádenıet saraıynda «Nayryz – fashion» dep atalǵan etno-zamanaýı kıim festıvali ótti. Naýryznamanyń onkúndigi aıasyndaǵy sán kórmesine byltyr oblystaǵy dızaınerler qatyssa, bıyl respýblıkalyq deńgeıde ótti.

Uly dalanyń sáni

Sýretterdi túsirgen – Jangeldi ÁBDIǴALYM

Festıvalǵa Qara­ǵan­dy men Asta­na, Almaty qalalary­nan 9 dızaıner, tiginshi qatysty. Kórermen nazaryna 90-ǵa jýyq kıim úlgisi usynyldy.

Festıval qazaq halqynyń má­denı murasyn zamanaýı kózqaraspen usynýdy, ulttyq kıimderdi keńinen tanymal etip, jas urpaqqa ulttyq qun­dy­lyqtardy dáripteýdi kóz­deıdi.

 – Ulttyq kıimderimiz – álemdegi eń ádemi, sándi kıim­der­diń qatarynda.  Bulaı dep senimdi túrde aıta alamyz. Sheteldik qonaqtardyń oıý-órnekpen áspettelgen kıim­de­rimizge tańdana, qyzyǵa qara­ǵanyn talaı kórdim. Búgingi qazaq jastarynyń shapan kıip júrgenin kórgende, kóńilge qýanysh uıalaıdy. Shapan, kamzol, bórik kııý sánge aınalyp keledi. Ásirese kóktemniń jyly kúnderinde shapan kıgen jigitterdi jıi kóretin boldyq. Festıvaldyń da maqsaty – ulttyq kıimdi ulyqtaý, dárip­teý. Jas býyn ulttyq kıi­min maqtan tutýy tıis, – deıdi Kenshiler mádenıet saraıy­nyń dırektory Saıat Ábdiǵalı.

ap

Dızaınerler dástúrli oıý-órnek pen stıldi qazirgi zaman trendterimen úılestirgen. Ulttyq kıimdi meıramda ǵana emes, kúndelikti kıetindeı etip pishipti. Osy sekildi sán álemindegi kózdiń ja­ýyn alatyn jańa toptamalar kórer­men nazaryna usynyldy. Fes­tıvaldyń taǵy bir kóz­de­ge­ni – elge tanylmaı júrgen talantty sángerlerdi jurtqa tanystyrý.

Bir ǵana óńirimizdiń ózinde ulttyq kıim tigetin 200-ge tarta dızaıner, tiginshi bar eken. Olardyń tapsyryssyz otyrǵan kúni joq kórinedi. Ásirese toı-domalaqqa jón-joralǵy úshin tapsyrys kóp. Odan bólek jastar kúndelikti keńsege, jıyn-toıǵa kıip júretin zamanaýı kıim túri trendten túspeı turǵanyn aıtady jergilikti dızaınerler. Solardyń biri – «GulNur» tigin stýdııasynyń dızaıneri Gúlnur Jarylqanova.

– Tigin stýdııasyn ashqanyma bes jyldaı ýaqyt boldy. Jyldan-jylǵa tapsyrys kóbeıip keledi. Eldiń talǵamy da ýaqyt ótken saıyn artýda. Tipti ózderiniń ıdeıasymen kelip, syzbasyn usynyp jatatyn tapsyrys berýshilerimiz de bar. Biz de kóbine qazaq qyzdaryna arnalǵan túrli toptama bar. Kúndelikti jumysqa, jıyn-toıǵa kıetin shapan túrinen bastap, kóılektiń túrlisin tigemiz. Bizdiki ásirese, ásemdigimen erekshelenedi. Mysalǵa, men ár kóılekke gúldiń pishinin monshaqtap salamyn. Báısheshek sekildi názik gúl kıimdi asha túsedi. Al túsin ashyq, aspan tústes qyla­myn. Ulttyq kıim kúnine oraı ótetin festıvalǵa kóktemniń kelgenin, jerdiń jańaratynyn sezindiretin toptama usyndym, – deıdi belgili dızaıner G.Orazbekqyzy.

ap

Al sánger Lıýdmıla Qunanbaeva etnokıimderin qazaqstandyq sýretshiler salǵan kartınalarmen bezen­diripti.

– Osy joly qazaqstandyq sýretshilerdiń kartınalarymen bezendirilgen toptamamdy usyndym. Bizdiń brendtiń ónimderi óz talant­ta­rymyzdyń týyndylarymen sándelgen. Sol talantta­rymyzdy elge tanytsam degen nıetim bar. Osyndaı óner men sánniń kollaborasııa­sy halyq arasynda keńinen taralyp, sýretshilerimizdiń tanymaldyǵy artady dep senemin. О́zderińiz baıqap júrgendeı, ulttyq naqyshtaǵy kıimder sán áleminiń tórine shyqty. Áleýmettik jelide qazir ulttyq kıimmen kontent salý trendke aınaldy. Dáripteý úshin ári qaraı eńbektenemiz. Oıý-órnekter maǵan shabyt syılaıdy, – dedi sánger L.Qunanbaeva.

Ulttyq kıim kórmesin oblystyq mádenıet, arhıvter jáne qujattama basqar­ma­sy­nyń bastamasymen, Kenshi­ler mádenıet saraıynyń ujymy uıymdastyrdy. Ult­­tyq kıim kúnine oraı ótetin «Nayryz – fashion» keler jyly halyqaralyq deń­geı­de ótip qalýy múmkin. Uıym­dastyrýshylar men qatysý­shylar mundaı sán kórmesi dástúrli qolónerdiń jań­ǵyrýyna jol ashady deıdi.

 

Qaraǵandy oblysy