Energetıka • 23 Mamyr, 2025

Jańǵyrmaly energııa kózderi jańarady

20 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Premer-mınıstr Oljas Bektenov memlekettik organdar basshylyǵy, energetıka sektory kompanııalary jáne energetıka salasyndaǵy sarapshylardyń qatysýymen jańǵyrmaly energııa kózderin (JEK) damytý máselelerine arnalǵan Energetıkalyq keńestiń otyrysyn ótkizdi.

Jańǵyrmaly energııa kózderi jańarady

Energetıka mınıstrliginiń málimetinshe, elimizde belgilengen qýaty 3 GVt-tan asatyn 154 JEK nysany jumys isteıdi, bul – jel, kún, gıdro jáne bıogaz elektr stansalary. 2024 jyly JEK generasııasy saǵatyna 7,6 mlrd kVt-ny qurady. 2025 jylǵa qýaty saǵatyna 450 kVt-dan astam toǵyz JEK nysanyn iske qosý josparlanǵan.

Bul rette Energetıka vıse-mınıstri Suńǵat Esimhanovtyń baıandamasyna sáıkes, «jasyl» ener­getıkany damytý boıynsha kór­setkishter belgilengen maqsattardan asyp tústi. Eger 2020 jylǵa josparlanǵan baǵdar elektr energııasyn óndirýde jalpy kólemniń 3%-yn qurasa, onda 2024 jyldyń qorytyndysy bo­ıynsha bul kórsetkish 6,4%-ǵa jetti. Osylaısha, «Jasyl» energetı­kaǵa kóshý tujyrymdamasynda bekitilgen aralyq mindetterge qol jetkizildi.

Premer-mınıstrge jel, kún, gıdro jáne bıogaz energetıkasyn qosa alǵanda, JEK-tiń árbir baǵytynyń aǵymdaǵy jaı-kúıi men damý keleshegi týraly baıan­daldy. Aýqymdy jobalardy iske asyrý úshin halyqaralyq strategııalyq ınvestor tartý máselesine nazar aýdaryldy.

Jalpy, 2030 jylǵa deıin jıyn­tyq qýaty 2,3 GVt bolatyn 93 JEK jobasyn paıdalanýǵa berý jos­par­lanyp otyr. 2035 jylǵa deıin elektr energetıkasyn damy­tý jó­nindegi is-sharalar josparyn­da kemin­de 8,4 GVt JEK engizý kózdel­gen. 2024–2027 jyldary 6,7 GVt-qa aýk­sıondyq saýda-sattyq ótkizý beki­tildi, onyń 3,1 GVt-tan astamy qa­zirdiń ózinde bólingen. 2025 jyl­dyń sáýirinde alǵash ret jel gene­ra­sııasynyń iri jobalary bo­ıyn­sha aýksıondyq saýda-sattyq ótkizildi.

Qazaqstanda JEK sektory jos­parly túrde damyp, memleket tarapynan belsendi qoldaý taýyp otyr. Búgingi tańda JEK sektoryn qoldaý sharalary aýksıondyq baǵa boıynsha elektr energııasyn kepildendirilgen satyp alýdy, jyl saıynǵy ındeksteýdi, jelilik alymdardan bosatýdy jáne ınvestısııalyq preferensııalardy qamtıdy. Bul qolaıly ınvestısııalyq orta qurýǵa, jańa jobalardy damytýǵa yqpal etedi ári jalpy energııa teńgerimindegi «jasyl» energııa úlesiniń turaqty ósýin qamtamasyz etedi.

Otyrys qorytyndysynda Premer-mınıstr JEK jobalaryn qoldaýdy kúsheıtýdi tapsyrdy. Olardy engizý men iske asyrýǵa ǵyly­mı turǵydan kózqarastyń qajet­tigi aıtyldy. Ashyq jáne bol­jam­dy tarıftik saıasattyń mańyz­dylyǵy, sonymen qatar jeke sektor­dyń  JEK nysandaryn salý men paı­dalanýǵa neǵurlym keń qaty­sýy úshin jaǵdaı jasaýdyń mańyz­dylyǵy atap ótildi. Sondaı-aq Oljas Bektenov ınvestorlardyń kel­ýin jáne bastamalardy iske asyrý­dy tejeıtin ákimshilik keder­gilerge jol berilmeıtinin atap kórsetti.