Ǵylym • 23 Mamyr, 2025

Marsqa qonystaný aqıqatqa aınala ma

70 ret

kórsetildi

3 mın

oqý úshin

Adamzattyń Marsqa qonystaný armany ǵylymı fantastıkadan shynaıy maqsatqa aınalyp keledi. NASA, ESA jáne SpaceX sııaqty kompanııalar bul baǵytta naqty qadamdar jasap jatyr, dep jazady Egemen.kz.

Egemen Qazaqstan

Foto: ashyq derekkóz

SpaceX kompanııasy Marsqa alǵashqy adamdy 2026 jyly jiberýdi josparlap otyr. Bul úshin 1000 Starship kemesin paıdalanyp, ár 26 aı saıyn mıllıon adamdy Marsqa jetkizý kózdelýde. Marsqa qonystaný -tek bir eldiń emes, búkil adamzattyń jobasy. NASA, ESA jáne basqa da uıymdar bul maqsatta birlesip jumys istep jatyr. Mysaly, Artemis Accords uıymy. Bul uıym ǵarysh keńistigin beıbit maqsatta paıdalaný men yntymaqtastyqty qamtamasyz etý úshin alǵash ret Amerıkada quryldy.

Marsta aýa bar, biraq tynys alý múmkin emes. Sebebi, Marstyń atmosferasy 96% kómirqyshqyl gazynan turady. Ottegi mólsheri nebári - 0.13%, ıaǵnı adamnyń tynystaýyna múldem jaramsyz. Onda turý úshin arnaıy kıimder, germetıkalyq úıler qajet. Sonymen qatar bul planetada aýyrlyq kúshi Jerdegiden úsh ese tómen. Bul degenimiz - 60 kg salmaqtaǵy adam Marsta ózin 20 kg sekildi sezinedi. Bul qyzyq bolǵanymen, densaýlyqqa zııany da bar. Máselen, bulshyq etter men súıekter álsireıdi, sondyqtan jattyǵý men medısınalyq baqylaý qajet.

Mars planetasy týraly qyzyqty derekter

Ǵylymda Marstyń taǵy bir ataýy - qyzyl planeta.
Planetanyń beti temir totyǵyna (tot) toly bolǵandyqtan topyraq qabaty qyzyl túske aınalǵan. Marsta úlken janartaý bar. Janartaý Olympus Mons dep atalady. Ol - Kún júıesindegi eń úlken janartaý.
Bıiktigi - 22 shaqyrym (Jerdegi Everestten 2,5 ese bıik).

Marsqa qonystanýdyń negizgi kedergileri qandaı bolmaq?

Árıne ýaqyt boıynsha beıimdelý qıynǵa soǵady. Sebebi, Marstaǵy bir táýlik -shamamen 24 saǵat 39 mınýt 35 sekýndty quraıdy.Jerdegi bir táýlik -24 saǵat. Aıyrmashylyǵy Marstaǵy bir kún (ony sol dep ataıdy) Jerdegi kúnnen shamamen 39,5 mınýtqa uzaǵyraq. Al Marstaǵy bir jyl - shamamen 687 Jer kúnine teń.
Klımattyq jaǵdaıdyń qolaısyzdyǵy planetada ómir súrý múmkindigin azaıtady.Marstaǵy ortasha temperatýra - 63°C, al túnde - 125°C deıin tómendeıdi. Jıi bolatyn shańdy daýyldar kún energııasyn bógep, qurylǵylardyń jumysyn qıyndatady.
Marsqa shamamen 6–9 aıda jetýge bolady.

Marsqa qonystaný ǵylymı turǵyda múmkin bolǵanmen taıaý bolashaqta (10–20 jylda) tolyqqandy kolonııa qurý – óte qıyn. Alǵashqy qadam retinde shaǵyn zertteý bazalary ornatylyp, onda azdaǵan adam ýaqytsha ómir súrýi múmkin. Iаǵnı, Marsqa adam jiberiletindigi -shyndyq, biraq turaqty qonystaný múmkindigi - ázirge belgisiz.