Bilim • 18 Qarasha, 2025

Zaısanda Abaıdyń shóberesiniń 100 jyldyǵy atap ótildi

180 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Zaısan qalasynda Muhtar Áýezov atyndaǵy orta mektepte Abaıdyń 180 jyldyǵyna oraı «Abaı taǵylymy jáne urpaqtar sabaqtastyǵy» taqyrybynda ǵylymı konferensııa ótti. Konferensııa taqyrybyna Abaı atamyzdyń 180 jyldyq mereıtoıy jáne Abaıdyń shóberesi, pedagog-aqyn, Qazaq SSR halyq aǵartý isiniń ozyq qyzmetkeri Gúlzıfa Israılqyzynyń 100 jyldyǵy arqaý boldy, dep jazady Egemen.kz.

Zaısanda Abaıdyń shóberesiniń 100 jyldyǵy atap ótildi

Ashylý saltanatynda quttyqtaý sóz alǵan Zaısan Bilim bóliminiń basshysy Merýert Muratqyzy konferensııa qonaqtaryn quttyqtap, Abaıdyń 180 jyldyǵy aıasyndaǵy ıgi sharalardyń mańyzyn atap ótti. «Shákirtsiz ustaz – tul» degen Abaı sózine toqtalǵan spıker, Gúlzıfa Israılqyzynyń shákirtteri osy mektepte arnaıy kabınet ashýǵa uıytqy bolǵanyn jetkizdi. Ol konferensııanyń muǵalimder úshin paıdaly ǵylymı alańǵa aınalaryna senim bildirdi.

Osyndaı tilektestikti Zaısan aýdany ákiminiń orynbasary Nurǵaını Nurlybekqyzy da aıtyp, aýdan kóleminde ótip jatqan Abaı jylyna arnalǵan sharanyń tarıhı mańyzyn atap ótti. Kelesi sóz alǵan «Atamura» baspasynyń jetekshi redaktory Kúlzada Bazylbekqyzy «Atamura» korporasııasynyń prezıdenti Raqymǵalı Abrarulynyń qoldaýymen Gúlzıfa Israılqyzyna arnalǵan synypqa Abaı shyǵarmalarynan 100 kitap tartý etilgenin jetkizdi. Sonymen birge Abaıdyń 180 jyldyǵyna oraı mektepterge 1000 kitap taratylǵanyn aıtty.

Saltanatty rásimdi M. Áýezov mektebiniń basshysy Baqytgúl Qızatqyzy qorytyndylap, mektep ujymynyń konferensııany uıymdastyrýǵa belsendi atsalysqanyn aıtty. Uıymdastyrýshylarǵa alǵys bildirip, konferensııanyń ashyq ekenin jarııalady.

Konferensııa eki bólimnen turdy. Birinshi bólim – Uly Abaıdyń 180 jyldyǵyna arnaldy. «Atamura» baspasynyń avtory, L.N. Gýmılev atyndaǵy EUÝ-diń Abaı akademııasynyń bas ǵylymı qyzmetkeri, f.ǵ.k Aıman Sovetqyzy Aqtanova «Abaı shyǵarmalaryndaǵy ulttyq qundylyqtardy tanytý joldary» atty dáris oqydy. Ol sabaq maqsattaryn qurý, ádebıetti oqytý tásilderi jóninde mańyzdy ádistemelik oılarymen bólisti. Ekinshi dokladty Abaı atyndaǵy QazUPÝ-diń dosenti, p.ǵ.k. Bıdana Qabataı «Orta mektepte Abaı shyǵarmalaryn oqytý máseleleri» taqyrybynda júrgizdi. Úshinshi sózdi Gúlzıfa Israılqyzynyń shákirti, tarıhshy Ádilbek Artyqbaev alyp, «Segiz aıaq» ániniń shyǵý tarıhyn baıandap, ándi dombyrada oryndap berdi. Sondaı-aq Aqjol Qadylbekuly «Abaıtanýshy ǵalymdardyń eńbekteriniń mańyzy» jaıynda mazmundy dáris oqydy.

Ekinshi bólim Gúlzıfa Israılqyzynyń ómir jolyna arnaldy. Alǵashqy sózdi shákirti Kúlzada Bazylbekqyzy «Uly Abaıdyń urpaqtary» atty beınesholýmen bastap, ustazynyń ádebıet pánin oqytýdaǵy ádistemelik eńbekterin tanystyrdy. Zýhra Daýytova «Asyldyń synyǵy – Gúlzıfa Israılqyzynyń ónegeli ómiri» taqyrybynda ustaz ómirine sholý jasady.

Kelesi mańyzdy sát – Gúlzıfa Israılqyzynyń kabınetin ashý rásimi boldy. Lentany Aıman Aqtanova men aýdan til bóliminiń basshysy Raısa Shotaeva qıyp, shashýdy qyzy Roza apaı shashty. Kábınetke kirgen sátte ınteraktıvti taqtadan aqyn Serik Qusanbaevtyń «Ushqan uıam» óleńi oqylyp turdy. Bul kórinis ustaz shákirtteri men qonaqtarǵa erekshe áser qaldyrdy.

Gúlzıfa Israıylqyzy – sanaly ǵumyryn ustazdyqqa arnaǵan tulǵa. Ol Saryjal mektebin bitirgen soń, eńbek jolyn sol mektepte bastaǵan. Soǵys jyldary aýylsharýashylyq jumysyna aralasyp, maıdanǵa qajet ónimder daıyndaýǵa úles qosqan. 1945 jyly Abaı mektebine aýysyp, qazaq tili men ádebıetinen sabaq berdi. «Abaı urpaqtary» jýrnalyn shyǵarýǵa basshylyq etti. 1965 jyly N. Krýpskaıa atyndaǵy pedınstıtýtty támamdady. 2003 jyly oblys ákiminiń «Qurmet gramotasymen» marapattalyp, «Zaısan aýdanynyń Qurmetti azamaty» atandy.

Gúlzıfa Israılqyzy – aqyn. О́leń jazýdy 14 jasynda bastaǵan. Shyǵarmalary «Dostyq», «Kommýnızm týy» gazetterinde jarııalanǵan. 2010 jyly Zaısan ákimdiginiń qoldaýymen óleńderi men ómirbaıany «Talant» baspasynan kitap bolyp shyqty. «Urpaq sózi», «Eskertkishi atamnyń», «Ulylyq máńgi ólmeıdi», «Muhtar aǵaǵa» atty 50-den asa óleńi jınaqqa engen.

Gúlzıfa Israılqyzynyń ónegeli eńbegin jalǵastyryp júrgen shákirtteri búginde túrli salada elge tanymal mamandar atandy. Arasynda aqyn, ǵalym, ustaz, kásipker, basshylyq qyzmetkerler bar: Serik Qusanbaev, Zýhra Daýytova, Kúlzada Iskakova, Tóleýbek Iskakov, Tursynbek Musahanov, Ádilbek Artyqbaev, Nurlybek Kegenov, Gúlsara Tleýberdına jáne basqalar.

Osyndaı tabıǵaty da, tulǵalary da baı Zaısan óńirinde Gúlzıfa Israılqyzy sekildi birtýar ustazdyń eńbegi – ósip kele jatqan urpaq úshin taǵylym men ónegeniń óshpes mektebi.

Gúljanat Qoqanova,
Y. Altynsarın tósbelgisiniń ıegeri