«Jastar» ǵylymı-zertteý ortalyǵy el jastarynyń qarjylyq saýatyna baılanysty arnaıy saýalnama júrgizdi. Anyqtalǵandaı, 35-ke deıingi otandastarymyzdyń 4/1-inde depozıt jınaǵy bar. Jeke qoryna qarjyny ásirese 24-28 jas aralyǵyndaǵy azamattar kóbirek jınaıdy eken.
Ashyp aıtsaq, 14-18 jas aralyǵyndaǵy jastardyń 9,4%-inde, 19-23 jas aralyǵyndaǵy jastardyń 22,2%-inde, 24-28 jas aralyǵyndaǵy jastardyń 28,8%-inde, al 28-34 jas aralyǵyndaǵy jastardyń 25,4%-inde depozıt jınaǵy bar.
Bir qyzyǵy, jas býynnyń 2,8%-ynda qos-qostan depozıt tirkelgen. Negizi 43,4% jastarda tek bir depozıt jınaǵy bar. Demek kópshiligi jas qosylǵan saıyn keleshekke qarjy qoryn jınaýdy ádetke aınaldyrǵan. Ári oǵan múmkindigi bar degen sóz.
Negizi banktik depozıtter – jańa býyn ata-anasynyń qaltasyna qaramaı, qarjylaı táýelsiz bolýynyń da kórsetkishi. Bir jaǵynan, elimizde depozıt ashý tegin, kez kelgen jasta, sýmmada, tipti onlaın ashýǵa bolady.
Aıta keteıik, Memleket basshysy bıylǵy Joldaýynda halyqtyń qarjylyq saýatyn arttyrý jáne qaryz júktemesin tómendetý máselesine aıryqsha toqtalǵan edi. Sondaı-aq Prezıdent «Qaryzsyz qoǵam» jobasyn jalǵastyrýdyń mańyzyn atap ótken-di. О́ıtkeni joba 2022 jyldan beri halyqtyń qarjylyq saýatyn arttyrýdy, qaryzǵa táýeldilikti azaıtýdy, jeke qarjyǵa jaýapkershilikpen qaraý mádenıetin qalyptastyrýdy kózdeıdi. Byltyr bul joba aıasynda 845 myń azamat bilim alyp, zańgerlik kómekke júgindi. Al bıyl 2 aqpan men 25 tamyz aralyǵynda 51 myń adam oflaın-oqýdan ótken, 111 myń azamatqa zańgerlik keńes berilgen, 174 836 qatysýshy onlaın-kýrstardy aıaqtaǵan. Jyl basynan beri jalpy 770 myńnan asa otandasymyzdyń bereshegin retteýge qatysty naqty kómek kórsetilgen.
Al Qarjylyq monıtorıng agenttiginiń sáýir aıyndaǵy esebine súıensek, 2,8 myń oqý ornyndaǵy 567 myń oqýshyǵa qarjylyq qaýipsizdik boıynsha sabaq ótkizilgen. Mundaı jumys 100 joǵary oqý ornynda júrgizilip, 100 myńnan asa stýdentti qamtyǵan.
Qoryta aıtqanda, qoǵamda qarjylyq mádenıet birtindep qalyptasyp keledi. Oǵan qosa bul úrdis jastardyń óz bolashaǵyna jaýapkershilikpen qaraýǵa bet alǵanyn aıǵaqtaıdy. Osy rette memlekettik baǵdarlamalar men áleýmettik bastamalar naqty úles qosyp otyr.
