Qoǵam • 20 Qarasha, 2025

Án áleminiń Ábilahaty

110 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Bıyl kórnekti kompozıtor Ábilahat Espaevtyń týǵanyna 100 jyl toldy. Osyǵan oraı elordadaǵy Ulttyq akademııalyq kitaphanada aıtýly tulǵanyń ǵasyrlyq mereıtoıyna arnalǵan mýzykalyq kesh ótti.

Án áleminiń Ábilahaty

Ábilahat Espaev – qazaq án ónerin jańa bıikke kótergen sanaýly kompozıtordyń biri. Ol 200-den astam mý­zykanyń túrli janryna shyǵarma jazǵan. Aıtalyq, onyń «Marjan qyz», «Shofer keldi qyrmanǵa», «Us­tazym meniń, ustazym», «Aq sáýle», «Saǵynysh eken bala kez», «Jaıyq qyzy», atty ánderin el áli kúnge deıin súıip tyń­daıdy.

Kesh barysynda biregeı ónerpazdyń ómiri men shyǵar­mashylyǵy týraly jyly este­likter aıtyldy. Máselen, kompozıtor, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Jolaman Tursynbaev tulǵanyń ómir­baıa­nyndaǵy kópshilikke beımálim derekterdi áńgimeledi.

ap

«Biz ol kisini «Ahat aǵa» deý­shi edik. Birge qyzmet istedik. Týyn­dylary el arasyna keń tara­ǵan ondaı kompozıtor sırek. Biraq solaı bolsa da keńes ókimeti onyń ónerin moıyndady dep aıta almaımyn. Sebebi bar. Ábilahat aǵa – Qostanaı óńirinde týǵan. Uly aǵartýshy Y.Altynsarınniń atalas týysy. Ashtyq jyldary anasy tórt balasymen qaıtys bolady. Jalǵyz Ábilahat qana tiri qalǵan. Al ákesi Alash qaıratkerleri­men jaqyn aralasqandyqtan qýǵyndalyp, Jambyl oblysyna qonys aýdarǵan. Mine, osyndaı taǵdyrdyń taýqymetin tartsa da Ahat aǵa moıyǵan emes. Ol kisiniń barlyq áni elge birden tanyldy. Biz bala kúnimizde mahabbat qupııasyn «Áli esimde» atty áni arqyly bildik», dedi ol.

Al belgili kompozıtor, Qazaq­stannyń eńbek sińirgen qaırat­keri Serik Erkimbekov maıdanger kompozıtor ásem áýezdi ánder ǵana emes, birqatar sahnalyq qo­ıylymdardyń mýzykasyn jaz­ǵanyn jetkizdi.

«Anyǵynda, bul – kúrdeli jumys. Soǵan qaramastan Qazaq ult aspaptary orkestri men sımfonııalyq orkestrge arnap, tamasha týyndylar jazdy. Onyń názik sezimdi qozǵaıtyn romans­tary da erekshe edi. Ol kisiniń óneri óz ýaqytynda baǵalanbady. Alaıda ýaqyt barlyǵyna tóreshi. Qazir Ábilahat aǵanyń ánderi eldiń aýzynan túspeıdi», dedi Serik Jeksembekuly.

Keshke kompozıtordyń qyz­dary Gúlmıra men Gúlsim onlaın qatysyp, ákesi týraly este­likterimen bólisti. K.Baıseıito­va atyndaǵy Qazaq Ulttyq óner ­ýnı­versıtetiniń aǵa oqytýshysy, óner­taný ǵylymdarynyń ma­gıstri Dılıa Dúıesinova óner ıesi­niń shy­ǵarmashylyǵyna jan-jaq­ty tal­daý jasady. Sazger Damý Oral­ǵazyuly men tanymal akter Syrym Qashqabaev talantty tul­ǵanyń júrekke jyly, syrly án­derin sóz etti. Is-shara sońyn­da qonaqtar Ulttyq aka­demııa­lyq kitaphana uıym­dastyrǵan «Án áleminiń Ábil­ahaty» atty kórmeni tamashalady.

Sońǵy jańalyqtar