Foto: pixels.com
Avtonaryqta nesıe sharttary jaqsarǵandyqtan suranys ta artqan. Bankter men avtodılerler aksııa usynyp, baǵdarlama sanyn kóbeıtti. Qaryz alyshýlar avtomobıldi tek júrip-turý úshin emes, jetkizý, taksı jáne shaǵyn bıznes sııaqty salalarda tabys quraly retinde paıdalandy. Bul qarjylyq sharttar qıyndaǵanyna qaramastan turaqty suranysty qalyptastyrdy.
Qazaqstan qarjygerler qaýymdastyǵy analıtıkteriniń aıtýynsha, ótinim bergenderdiń sany naqty berilgen nesıelerge tikeleı áser etti. Avtonesıe bólshek nesıe segmentteri arasynda jańa nesıe rásimdeý boıynsha ósim kórsetti. Byltyrǵydan (35 %) 47%-ǵa joǵary.
Avtokredıttiń ortasha mólsherlemesi jyldyń alǵashqy jartysynda tómendep bara jatty, biraq aksııalar aıaqtalyp, qarjylandyrý quny ósip, júıedegi jalpy mólsherleme óskendikten 2025 jyldyń basyndaǵy deńgeıge oraldy.
Sońǵy 9 aıda maquldanǵan ótinim úlesi 16.5%-dan 17.5%-ǵa jetti, buǵan jalaqynyń ósýi (+11.3 %) jáne jumysy bar adamdardyń (+103 myń) kóbeıýi áser etti. Keıbir qaryz alýshynyń tólem qabileti jaqsaryp, bank talabyna sáıkes keldi. Degenmen bul rásimdelgen bólshek nesıe kórsetkishiniń ortasha deńgeıinen (27.1 %) aıtarlyqtaı tómen.
Qaýymdastyq ýaqytyly tólenbegen avtonesıeniń úlesi (3.3 %) bólshek nesıe kórsetkishiniń ortasha deńgeıinen (4%) kem ekenin atap ótti. Bul qaryz alatyn adamdardyń senimdi ekenin kórsetedi. Kólik kepilde turǵandyqtan olar nesıesin ýaqytynda tóleýge tyrysady, tólemeı qoıý qaýpi azaıady.
Bıylǵy 9 aıda eldegi zaýyttar 106.7 myń kólik (byltyrǵy osy kezeńde – 91 myń) jasady, nátıjesi avtonesıege oń yqpalyn kórsetti. Jalpy tirkelgen kólikterdiń ishinde Qazaqstanda shyqqandardyń úlesi 6-dan 11%-ǵa ósti.
Analıtıkter tórtinshi toqsanda avtonesıege suranys tómendeıdi dep boljady. Buǵan naýryzda bazalyq mólsherlemeniń 15.25%-dan 16.5 %-ǵa, keıin qazanda 18%-ǵa joǵarylaýy jáne qaryz alýshylarǵa qoıylatyn talaptardyń qatańdaýy sebep bolǵan. Jańa avtolızıng baǵdarlamasy jaǵdaıdy jaqsartýy múmkin.
Aıta keteıik, elimizde 12 qarashadan bastap jeke tulǵaǵa arnalǵan avtolızıng resmı túrde iske qosyldy. Endi el azamattary avtokólikti lızıng arqyly rásimdep, ony belgili bir merzim paıdalanǵannan keıin tolyqtaı satyp alý nemese kompanııaǵa qaıtaryp berý múmkindigine ıe bolady.
