Foto: Ashyq derekkóz
Aıda Balaevanyń aıtýynsha, ult densaýlyǵy – memlekettiń basty baılyǵy, al mindetti áleýmettik medısınalyq saqtandyrý júıesi árbir azamattyń densaýlyǵyn qorǵaýǵa baǵyttalǵan mańyzdy qural bolyp tabylady.
«2026 jyldan bastap saqtandyrylǵan azamattar mindetti medısınalyq saqtandyrý sheńberinde josparly medısınalyq qyzmetterdi tolyq kólemde ala alady. Bul júıe azamattardyń qarjylyq táýekelderin azaıtyp, densaýlyq saqtaý salasyn sapaly jańa deńgeıge kóteredi», dedi mınıstr.
Mınıstrdiń málimetinshe, qazirgi tańda Qazaqstanda 17 mıllıonǵa jýyq adam, ıaǵnı halyqtyń 82 paıyzdan astamy MÁMS júıesinde saqtandyrylǵan. Onyń ishinde 12 mıllıonnan astam azamat jeńildik sanatyna kiredi, al 4,5 mıllıonnan astamy jarnalaryn ózderi tólep otyr.
«Bizdiń mindetimiz osy tizimdi odan ári arttyrý. Sondyqtan júıege áli kirmegen azamattardy mindetti medısınalyq saqtandyrý múmkindikterimen muqııat tanysýǵa shaqyramyn», dedi Aıda Balaeva.
Mınıstr 2026 jyldan bastap MÁMS paketine birqatar sozylmaly aýrýlar engiziletinin atap ótti. Atap aıtqanda, qant dıabeti, balalardyń serebraldy sal aýrýy (DSP), revmatızm jáne ózge de aýrýlar boıynsha dáriger keńesteri, dári-dármekpen qamtamasyz etý jáne em sharalary tolyqtaı MÁMS esebinen kórsetiledi.
«Mysaly, bir jarym mıllıon qazaqstandyq arterııalyq gıpertenzııa dıagnozymen esepte tur. Jyl saıyn osy syrqattyń asqynýynan 50 myńnan astam ınsýlt jáne ınfarkt jaǵdaıy tirkeledi. 2026 jyldan bastap mundaı naýqastarǵa kórsetiletin barlyq qajetti medısınalyq qyzmetter mindetti medısınalyq saqtandyrý esebinen qamtamasyz etiledi», dedi ol.
Sonymen qatar, sozylmaly búırek jetispeýshiligi bar azamattarǵa da aıryqsha qoldaý kórsetilmek.
«Sondaı-aq elimizde 25 myńnan astam azamat sozylmaly búırek jetispeýshiligimen ómir súrse, olardyń 8 myńy gemodıalızge muqtaj. 2026 jyldyń 1 qańtarynan bastap baqylaý, dıagnostıka, dári-dármekpen qamtamasyz etý, gemodıalız jáne tipti búırek transplantasııasy mindetti medısınalyq saqtandyrý paketi arqyly saqtandyrylǵan azamattarǵa qosymsha shyǵynsyz qoljetimdi bolady.
Qant dıabeti álemdegi eń keń taraǵan ınfeksııalyq emes aýrýlardyń biri. Qazaqstanda bul dıagnozben shamamen bes júz myń adam tirkeýde tur. Bul aýrý turaqty baqylaýdy talap etedi. Mysaly, analız tapsyrý, dáriger keńesteri, emdi túzetý jáne basqa da sharalar.
Aldaǵy jyldan bastap qant dıabeti bar azamattardyń emdelýi men dıspanserlik baqylaýy tolyqtaı mindetti medısınalyq saqtandyrý júıesine engiziledi. Demek, barlyq josparly qabyldaýlar, qajetti zertteýler men dári-dármekter qosymsha tólemsiz beriledi. Eń basty shart naýqas mindetti medısınalyq saqtandyrý júıesinde saqtandyrylǵan bolýy kerek», dedi vıse-premer.
Mınıstr aýyl turǵyndarynyń da mindetti medısınalyq saqtandyrýmen tolyq qamtylyp otyrǵanyn atap ótti. Kóptegen aýyl azamattarynyń jarnalary memleket esebinen tólenip, qymbat dıagnostıkalyq zertteýler men joǵary tehnologııalyq emdeý ádisterine qoljetimdilik qamtamasyz etilgen.
«Endi 2026 jyldyń 1 qańtarynan bastap mindetti medısınalyq saqtandyrý týraly zańnyń jańa normasyna sáıkes, D jáne E sanatyndaǵy tómen tabysty adamdar saqtandyrylyp, dıagnostıka men emdi kedergisiz ala alady», dedi ol.
О́zin-ózi jumyspen qamtyǵan azamattar úshin de júıege qosylý jeńildetilgen. Olar aıyna 4 250 teńge nemese jylyna 51 myń teńge tóleı otyryp, MÁMS aıasyndaǵy barlyq qyzmetterdi paıdalana alady.
«Bul ózgeristerdiń basty maqsaty árbir azamattyń sapaly jáne ýaqytyly medısınalyq kómekke qol jetkizýin qamtamasyz etý.
Aldaǵy ýaqytta mindetti medısınalyq saqtandyrý aıasyn keńeıtý baǵytyndaǵy jumys jalǵasady. Sondyqtan áli saqtandyrylmaǵan azamattar mindetti medısınalyq saqtandyrý júıesiniń múmkindikterimen jan-jaqty tanysýy asa mańyzdy», dep túıindedi Aıda Balaeva.