Ulttyq quryltaıda Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev aıtqan oılar eldiń rýhanı damýy men bilim salasyna qatysty tereń ári salmaqty baǵdardy aıqyndady. Bul sózderde naqty bastamalarmen qatar, qoǵam sanasyn qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan júıeli kózqaras anyq seziledi. Ulttyq quryltaıdyń Qyzylorda qalasynda ótýi de aıryqsha mánge ıe. Bul óńir – ulttyq jady, rýhanı sabaqtastyq pen tarıhı mura toǵysqan keńistik.
Prezıdent kitaphana taqyrybyna arnaıy toqtalyp, Qyzylordada zamanaýı kitaphana salynatynyn, Astana men Almatyda Prezıdenttik kitaphanalar boı kóteretinin aıtty. Bul sheshim kitaphananyń qoǵamdaǵy ornyna jańasha kózqaras qalyptasyp kele jatqanyn kórsetedi. Kitaphana – ulttyq jadyny júıeleıtin, mádenı tájirıbeni urpaqqa jetkizetin, bilim aınalymyn qalyptastyratyn qoǵamdyq orta.
Qazaqstannyń Ulttyq elektrondy kitaphanasyn 122 eldiń oqyrmandary paıdalanady
Osy mádenı-rýhanı keńistikte Qyzylorda qalasynyń zııatkerlik ortalyqtarynyń biri – Qorqyt Ata atyndaǵy Qyzylorda ýnıversıtetiniń róli erekshe. Búginde «Arman-PV» baspasy Qyzylorda qalasymen jáne osy ýnıversıtetpen áriptese otyryp, bilim mazmunyn jańǵyrtý baǵytynda júıeli jumys júrgizip keledi. Ýnıversıtet bilim men ǵylymdy, kitaphana men zertteý mádenıetin ushtastyra otyryp, zamanaýı akademııalyq ortany qalyptastyrǵan. Munda jasandy ıntellekt negizderi men sıfrlyq tehnologııalardy meńgerý baǵytynda naqty tájirıbe bar, al ýnıversıtet ǵalymdary ǵylymı oıdy zamanaýı tehnologııalyq tásildermen baılanystyra alatyn kásibı tulǵalar. Oqýlyqtardy ázirleý barysynda biz osy ǵalymdarmen birlese otyryp, mazmundy talqylap, ǵylymı jáne ádistemelik turǵydan aqyldasa otyryp jumys isteımiz.
Osy turǵyda baspa salasynyń jaýapkershiligi arta túsedi. Sebebi kitaphana mazmun arqyly ómir súredi. Al mazmunnyń sapasy avtorlyq ujymnyń kásibıligine, redaksııalyq mádenıetke, ǵylymı jáne ádistemelik negizge tikeleı baılanysty. Qazaqstanda bul jaýapkershilikti jyldar boıy arqalap kele jatqan baspalar bar. Solardyń biri – biz, 25 jyldan astam ýaqyt boıy mektep oqýlyqtary men oqý-ádistemelik keshenderin ázirlep kele jatqan «Arman-PV» baspasy. Bul oqýlyqtarmen birneshe býyn muǵalimderi jumys istep, oqý úderisinde qoldanyp keledi.
Quryltaıda sıfrlandyrý men jasandy ıntellekt taqyryby mádenıetpen tyǵyz baılanysta kóterildi. Bul – ýaqyt talabynan týǵan, biraq máni tereń oı. Tarıh pen mádenı murany sıfrlyq formatqa kóshirý ulttyq sanany saqtaýdyń mańyzdy jolyna aınalyp otyr. Munda mazmunnyń júıeliligi, derektiń anyqtyǵy, tildik sapa erekshe mańyzǵa ıe. Bilim berý salasynda bul talap oqýlyq mazmunyn da jańa deńgeıge kóterýdi qajet etedi.
Prezıdent qoldaǵan «Ulttyq sıfrlyq mura» qory osy baǵyttaǵy mańyzdy qadam bolmaq. Ǵylymı eńbekterdi, arhıvtik materıaldardy, mýzeı qorlaryn, óner týyndylaryn bir júıege keltirý – bolashaqqa arnalǵan strategııalyq ınvestısııa. Bul bastama bilim berý mazmunyna da tikeleı áser etedi. Qazirdiń ózinde biz 2025-2026 jáne 2026-2027 oqý jyldaryna arnalǵan jańa býyn oqýlyqtary men oqý-ádistemelik keshenderin ázirleý barysynda osy júıelilik pen sapaǵa erekshe mán berip otyrmyz.
Sonymen qatar bıyl daıyndalyp jatqan barlyq oqýlyq Oqý-aǵartý mınıstrligi janyndaǵy Bilim mazmunyn saraptaý ortalyǵynyń saraptamasynan ótedi. Ortalyq oqýlyqtardy suryptap, mazmunyn tereń taldap, aprobasııadan ótkizip, sapasyna keshendi tekseris júrgizedi.
Abaı ilimine jasalǵan aksent te erekshe mánge ıe. «Qara sózderdi» IýNESKO-nyń «Álem jady» tizimine engizý týraly usynys – sóz mádenıetine, oı tereńdigine, rýhanı muraǵa kórsetilgen joǵary qurmet. Bul qadam ulttyq dúnıetanymdy halyqaralyq deńgeıde tanytýǵa jol ashady jáne mektep baǵdarlamalaryndaǵy mátin sapasyna qoıylatyn talapty kúsheıtedi.
Memleket basshysy Abaıdyń «Qara sózderin» IýNESKO tizimine engizýdi usyndy
Sonymen qatar fılosofııa, áleýmettaný, saıasattaný baǵytyndaǵy ǵylymı oıdy damytý, qoǵamdyq pikirdi qalyptastyratyn eńbekterdi qoljetimdi etý týraly aıtylǵan oılar gýmanıtarlyq bilimniń rólin arttyra túsedi. Ǵylym men qoǵam arasyndaǵy baılanysty nyǵaıtýda oqýlyq pen oqý ádebıetiniń orny erekshe.
Ulttyq quryltaıda kóterilgen bastamalardyń barlyǵy bir arnaǵa toǵysady. Ol – ulttyq murany saqtaı otyryp, ony zamanaýı formatta urpaqqa jetkizý. Bul úderiste baspa salasy bilim men mádenıettiń senimdi tiregine aınalýy tıis. «Arman-PV» baspasy úshin bul kópjyldyq tájirıbege súıengen kásibı joldyń jalǵasy.
Memleket basshysy aıqyndaǵan baǵyt – biz úshin kásibı baǵdar, ortaq jaýapkershilik. Ulttyq mazmundy sapaly usynyp, bilim keńistigin damytý – bolashaqqa salynǵan berik negiz.
Dıdara Alına,
«Arman-PV» baspasynyń bas dırektory