Foto: Ashyq derekkóz
Bilim basqarmasynyń málimetinshe, elordada 314 964 myń oqýshyny qamtıtyn 206 orta bilim berý uıymy bar. Onyń 124-i memlekettik (bala sany 260 418), 75-i – jekemenshik (bala sany 47 760), 7-ýi – respýblıkalyq mektep (6 786 oqýshy).
Mamandar mekteptegi oryn tapshylyǵyna demografııalyq ósim men ishki mıgrasııanyń belsendi júrýi sebep ekenin aıtady.
«Astana qarqyndy damyp kele jatqan, halqy jyl saıyn eselep ósip otyrǵan megapolıs. Mundaı demografııalyq ósim eń aldymen bilim berý ınfraqurylymyna úlken jaýapkershilik júkteıdi. О́ıtkeni árbir bala sapaly ári qolaıly jaǵdaıda bilim alýǵa tıis. Sońǵy jyldary Astanaǵa qonys aýdarýshylar sany aıtarlyqtaı artty. Bul bir jaǵynan, qalanyń áleýmettik-ekonomıkalyq áleýetiniń joǵary ekenin kórsetse, ekinshi jaǵynan, bilim berý uıymdaryndaǵy oryn tapshylyǵy máselesin kún tártibine shyǵardy», deıdi bilim basqarmasynyń baspasóz hatshysy Aıajan Amantaıqyzy.
Basqarma ókiliniń aıtýynsha, atalǵan másele búginde edáýir turaqtanǵan.
«Sońǵy úsh jylda 110 myń oqýshy ornyna arnalǵan 44 jańa mektep ashyldy, onyń 23-i – keleshek mektepteri. 2024 jyly 66 myń oryndyqty 16 keleshek mektep qoldanysqa berildi. 2025 jyly 28 myń orynǵa arnalǵan 7 keleshek mektep paıdalanýǵa berildi. Sońǵy eki jylda salynǵan jaıly mektepter sany qala tarıhynda rekord bolǵany nazar aýdartty. Bul tek sandyq kórsetkish emes, sapalyq ózgeristiń de aıqyn kórinisi», deıdi maman.
Qazir elordada turǵyn úı qurylysy qarqyn alǵan aýdandarda halyq sany kóbeıip keledi. Sáıkesinshe, mektepke baratyn balalardyń qatary da artqan. Mundaǵy kóp mektepter 1200-1500 orynǵa laıyqtalǵanymen ár mektepte 4 myńǵa jýyq oqýshy bar. Sport zalda bir ýaqytta 4-5 synyp sabaq ótedi.
«Meniń balamnyń synybynda 30-dan asa bala bar. Synyp keń, ári jaryq bolǵanymen, munshalyqty balaǵa laıyqtalmaǵan. Oqýshy kóp bolǵan saıyn, aýasy tar. Birinshiden, densaýlyqqa zııany tıedi, ekinshiden, bilim sapasy aqsap qalady. Aınaldyrǵan 40 mınýtta osynsha baladan úı tapsyrmasyn surap úlgermeıdi. Tek jańa sabaq tyńdaýmen shekteletin shyǵar. Men sol bilim sapasyna alańdaımyn», deıdi qala turǵyny Jaına Qydyrbaeva.
Bilim basqarmasy oqýshy oryndaryn tapshylyǵyn júıeli sheship, bolashaqta úsh aýysymdy mektepterdi boldyrmaý úshin, aldaǵy úsh jylda 140 myńnan astam orynǵa 60 mekteptiń qurylysy júrgiziletinin aıtady.
«Qazirgi tańda mektep salýda eń birinshi halyq sany kóp shoǵyrlanǵan aýdandarǵa basymdyq berilip otyr. Nura, Esil, Saraıshyq aýdandarynda mektepter kezek-kezegimen salynyp jatyr», deıdi basqarmanyń baspasóz hatshysy Aıajan Amantaıqyzy.
Basqarma málimetinshe, bıyl jalpy qýattylyǵy 15 672 oqýshy ornyna (eki aýysymda) arnalǵan 12 mekteptiń qurylysy josparlanǵan. Jańa oqý jylyna deıin qoldanystaǵy mektepterge salynǵan 6 mektep janyndaǵy qosymsha japsarjaı ǵımarat (№72, 73, 86, 41, 82, 79), sondaı-aq bir jekemenshik mektepti paıdalanýǵa berý josparlanyp otyr. Jyl sońyna deıin taǵy 4 qosymsha mektep japsarjaıy (№13, 80, 83, 91) jáne bir jekemenshik mekteptiń qurylysyn aıaqtaý josparlanǵan.
Jalpy, bilim salasyndaǵy másele tek qurylyspen bitpek emes. Sarapshylar aldaǵy ýaqytta pedagogterdiń de tapshylyǵy seziletinin aıtady. Elordada 2030 jylǵa qaraı 10 myńnan asa muǵalim qajet degen boljam bar.
Aıta keteıik, Qazaqstan boıynsha bıyl 215 myńnan astam oqýshy mektep bitiredi.
