Keshe Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Nursultan Nazarbaev Aqtóbe óńirine jumys saparymen baryp, oblystaǵy ındýstrııalyq-ınovasııalyq jobalardyń iske asý barysymen, partııalyq oqýdyń jaı-kúıimen tanysty.
О́rkendeýge qadam basqan óńirde oń ózgeris kóp
Elbasynyń janynda Memlekettik hatshy – Syrtqy ister mınıstri Qanat Saýdabaev, “Nur Otan” HDP Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Nurlan Nyǵmatýlın, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Basshysy Aslan Mýsın boldy. Elbasy bastaǵan delegasııany Aqtóbe halyqaralyq áýejaıynda oblys ákimi Eleýsin Saǵyndyqov qarsy aldy.
Jańa ónimderge suranys kóp
Prezıdenttik kortej áýejaıdan birden óńir ekonomıkasynyń damýyna tyń serpin berip otyrǵan irgeli kásiporyndardyń biri – “Aqtóberentgen” aksıonerlik qoǵamyna at basyn tiredi.
“Aqtóberentgen” aksıonerlik qoǵamy dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Rahymjan Ismaǵambetov Elbasyn kásiporynnyń búgingi tynys-tirshiligimen jáne osynda sońǵy kezderi shyǵaryla bastaǵan jańa ónimdermen tanystyrdy. Ol Nursultan Ábishulyna “Arman-2” jáne “Arman-32” flıýrografııalyq qondyrǵysyn kórsetti. Odan keıin jańa qurastyrylyp jatqan kompıýterlik tomograf janyna toqtalyp, osy zamanǵy ozyq medısınalyq qondyrǵynyń artyqshylyqtary men tıimdiligi týraly áńgimeledi.
Aksıonerlik qoǵamnyń quryltaıshysy “ARSNO” JShS ekeni belgili. “Aqtóberentgen” AQ elimizde medısınalyq jáne ónerkásiptik rentgendik apparatyn óndiretin jalǵyz kásiporyn bolyp tabylady. Munda alyp júriletin jáne jyljymaly rentgendik dıagnostıkalyq jáne flıýrografııalyq apparaty, sonymen qatar dánekerleý jalǵamalarynyń defektoskopııasy úshin stasıonarlyq jáne jyljymaly ónerkásiptik apparatyn shyǵarady.
Kásiporyn shyǵaratyn 28 túrli rentgen apparatyn álemniń jıyrma úsh eli paıdalanady. Olar TMD elderinde jáne shetelderde úlken suranysqa ıe bolyp otyr. Munda reseılik áriptestermen úsh birlesken kásiporyn qurylǵan.
“Aqtóberentgen” AQ shyǵaratyn ónimniń assortımentin jáne sapalyq ólshemderin keńeıte otyryp, ınnovasııa salasyna eleýli kólemde qarajat bólýde. Qazaqstan Respýblıkasynyń Údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda kásiporyn óz qarajaty jáne “Qazaqstan Damý Banki” AQ nesıesimen qarjylanatyn 16 qıyqty osy zamanǵy kompıýterlik tomograftar óndirý jobasyn júzege asyrýda. Bul joba “General Electric Healthcare” (AQSh) kompanııasymen birge TMD elderi aýmaǵynda birinshi ret qolǵa alynyp otyr.
О́ndiristi tehnologııalyq jaraqtandyrý, óndiristiń mádenıeti men qaýipsizdigi “GE Healthcare”-niń barlyq talaptaryna saı keletin daıyndyq jumystary júrgizildi. Maýsym aıynda kompıýterlik tomograftardy qurastyrýdyń birinshi kezeńi júzege asyryldy. О́ndiristik jeliniń josparlanǵan qýattylyǵy jylyna 28 kompıýterlik tomograf shyǵarýǵa múmkindik beredi, baǵasy osyndaı sheteldik qondyrǵylarǵa qaraǵanda 30 paıyzǵa tómen. Kompıýterlik tomograf óndirisi úshin osy zamanǵy asa joǵary tehnologııalyq medısınalyq tehnıka óndiriletin jalpy alańy 900 sharshy metr №3 jańa qurastyrý sehy quryldy.
Jobanyń iske asyrylýy osy zamanǵy medısınalyq rentgendik apparatpen densaýlyq saqtaý júıesi mekemelerin qamtamasyz ete alady. Kásiporyn ónimderi Qazaqstan, Reseı jáne taǵy basqa TMD elderine ótkiziletin bolady. Munda qazirdiń ózinde 197 adam eńbek etedi, ortasha aılyq jalaqy – 73500 teńgeni quraıdy.
Osynda qoıylǵan stendter men maketter aldynda Elbasy Nursultan Nazarbaevqa oblystyń Indýstrııalandyrý kartasy týraly oblys ákiminiń orynbasary Roza Kemalova baıandady.
О́ńirde respýblıkalyq Indýstrııalandyrý kartasyna engizilgen on eki joba bolsa, oblystyń Indýstrııalandyrý kartasy aıasynda 36 joba júzege asyrylatyn bolady. Solardyń arasynda respýblıkalyq Indýstrııalandyrý kartasyna engen jobalardy “Aqtóberentgen” aksıonerlik qoǵamy, “AIS” JShS, “Aqtóbe mys kompanııasy” JShS júzege asyrýda jáne oblystyq deńgeıdegi “Sıtal”, “Voshod Orıel”, “QazaqOılAqtóbe” JShS jáne basqa kásiporyndar óńirdiń qarqyndy damýyna serpin beretin bolady. Oblysta 2020 jylǵa deıin jalpy somasy 1,8 trıllıon teńge bolatyn 134 ınvestısııalyq joba júzege asyrylady. Ústimizdegi jyly jalpy somasy 143,9 mıllıard teńge bolatyn 43 údemeli ınvestısııalyq-ınnovasııalyq joba iske qosylady. Oblysta ústimizdegi jyldyń segiz aıynda 578,7 mlrd. teńgeniń ónerkásip ónimderi óndirildi. Jalpy kólem ındeksi 112 paıyzdy qurady. Memlekettik údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda jalpy somasy 1,0 trln. teńge bolatyn 84 joba júzege asyrylýda.
Esepti kezeńde 54,7 mlrd. teńge bolatyn 18 jańa nysan paıdalanýǵa berildi. Negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııa kólemi 6,7 paıyz ósti. Osy kezge deıin 218,5 myń sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Oblystyń syrtqy saýda aınalymy 4414,5 mln. AQSh dollaryn qurady. Shaǵyn jáne orta bıznes nysandary 2,4 paıyz, olarda jumys isteıtinder sany 2,0 paıyz, al shyǵarǵan taýarlar men kórsetken qyzmetteri 6,9 paıyz ósti. Sondaı-aq bıýdjetke túsetin tólemder men salyqtar artty. Aýyl sharýashylyǵyn damytýǵa 5,8 mlrd. teńge baǵyttaldy.
Oblystaǵy qoǵamdyq-saıası turaqtylyqqa ekonomıkanyń qarqyndy damýymen birge, “Nur Otan” HDP oblystyq fılıalynyń, belsendi jumys isteıtin úkimettik emes uıymdar men 8 etno-mádenı ortalyqtyń yqpaly zor.
Elbasy kóńil aýdarǵan ınvestısııalyq jobalardyń qaı-qaısysy da óńir úshin mańyzdy. 110 sıyrǵa arnalǵan taýarly-sút fermasyn salyp jatqan “AIS” JShS joba iske qosylǵanda oblysty sút jáne sút ónimderimen tolyq qamtamasyz etetin bolady. 23,3 mıllıon AQSh dollary kóleminde ınvestısııa tartylǵan “Parıjskaıa kommýna” JShS-nyń mal sharýashylyǵy kesheni jylyna 40 myń shoshqa ósirýge, 3200 tonna shoshqa etin óndirýge baǵyttalǵan. Elbasy bolashaqta júzege asyrylatyn jobalarǵa jatatyn “Jańajol GTES-i”, “Batyskalıı” JShS, “Qandyaǵash GTES-100”, “QazaqOılAqtóbe” JShS sııaqty kásiporyndardyń óndiristik negizdemelerimen tanysty.
Partııalyq oqý ortalyǵy ashyldy
Elbasy “Nur Otan” HDP Joǵary partııa mektebiniń Aqtóbe aımaqtyq ortalyǵyna keldi. Osy jyldyń mamyr aıynda partııa Tóraǵasy Nursultan Nazarbaevtyń tapsyrmasy boıynsha “Nur Otan” HDP-nyń Joǵary partııalyq mektebi ashylǵan bolatyn. Mekteptiń ashylýy partııa ómirindegi mańyzdy oqıǵalardyń birine aınalǵany belgili. Bul kadrlardy partııa jumysynyń zamanaýı sıpaty men tásiline oqytatyn biregeı ortalyq qurýǵa múmkindik berdi. О́ńirlerdiń ishinde alǵashqy bolyp Aqtóbe qalasynda “Nur Otan” HDP Joǵary partııa mektebiniń aımaqtyq ortalyǵy óz esigin aıqara ashty. “Nur Otan” HDP Aqtóbe fılıalynyń ǵımaraty tórt qabatty, jalpy aýmaǵy 4781,70 sharshy metrdi quraıdy. Ǵımarat 2008 jyly qaıta óńdeýden ótkizildi. Osynda 2008 jyldyń qyrkúıek aıynda Qazaqstan jáne Reseı elderi prezıdentteriniń qatysýymen shekaralas aımaqtardyń besinshi forýmy bolyp ótti. Ǵımaratqa jóndeý jumystary júrgizildi. Jalǵap salynyp jatqan 3 qabatty ǵımarattyń jalpy aýmaǵy 4347, 17 sharshy metrdi quraıdy. Onyń birinshi qabatynda eki oqý aýdıtorııasy, eki kompıýter klasy, eki akt zaly, ashana ornalasady. Ekinshi qabatynda 350 orynǵa arnalǵan alty oqý aýdıtorııasy men májilis zaly bolady, úshinshi qabatta taǵy da alty oqý aýdıtorııasy ornalasady. Partııa Tóraǵasy Nursultan Nazarbaev mektep fılıalynyń materıaldyq-tehnıkalyq bazasymen tanysty, kitaphanany kórdi. Sodan keıin Aqtóbe, Atyraý, Batys Qazaqstan jáne Mańǵystaý oblystarynan kelgen bastaýysh partııa uıymdary tóraǵalarymen, Aqtóbe bólimshesiniń jumysshylarymen jáne oblystyń partııa aktıvimen kezdesti. Olar bul jolǵy semınardyń alǵashqy tyńdaýshylary boldy dese de bolady.
Kezdesýge qatysýshylar aldynda sóz alǵan Nursultan Ábishuly partııanyń ótken sezinde bastaýysh uıymdardyń bedelin barynsha kótere otyryp, eldiń erteńine, halyqtyń maqsat-múddesine qyzmet etetindeı kadrlyq saıasat ustanýǵa tapsyrma berilgenin jetkizdi. Nursultan Nazarbaev 2020 jylǵa arnalǵan Strategııalyq damý josparyn oryndaý barysynda partııa qyzmetkerleri men belsendileri úshin jergilikti jerlerde qazaqstandyqtardy qoǵamdy damytýǵa jumyldyrý aıryqsha mańyzdy ekendigin atap ótti.
– Elmen jáne halyqpen jumys isteý demokratııalyq elde ońaı emes, basqalar qalaı jumys isteý kerek ekenin bilýimiz kerek, jańa saıası tehnologııalardy úırenýimiz qajet. Jalpy, partııada jumys istep júrgen kadrlardyń, onyń ishinde bastaýysh uıymdar tóraǵalarynyń dárejesi bıik bolmasa halyqpen jumys isteý qıyn. Qandaı máselege de halyqtyń múddesinen kelý kerek. Halyqty tolǵantqan barlyq máselelerdi oń sheshýge uıtqy bolý qajet. Kadrlardy oqytý úshin saıasattaný jaǵynan ǵylymı bilimi bar ǵalymdardy tartýymyz kerek. Táýelsizdigin jańa ǵana alǵan elder úshin bıliktiń partııasy bolýy álemdik tájirıbede bar. Japonııada, Sıngapýrda, Malaızııada solaı bolǵan. “Nur Otan” HDP – halyqtyń partııasy. Taıaýdaǵy 40-50 jylda eldegi turaqtylyq pen birlikti qamtamasyz etip, saılaýlarda jeńiske jetýi tıis, – dedi Elbasy.
Partııalyq oqý júıesinde kásibılikti turaqty kóterý tártipke aınalýǵa tıis, al partııa óz kadrlarynyń ıntellektýaldyq jáne qyzmettik ósýine barlyq jaǵdaıdy jasaýy kerek. Elbasy partııanyń jańa Baǵdarlamasyn da nazardan tys qaldyrmady. Onyń maqsat-mindetteri Qazaqstannyń 2020-shy jylǵa deıingi strategııalyq damý maqsattarymen úılesetinin atap ótti. Onda aldaǵy 10 jylda “Nur Otan” partııasy jalpy qoǵam men qoldaýshylar aldyna usynǵaly otyrǵan saıası baǵyt anyqtalǵan.
Aqtóbe memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýtynyń rektory Ǵalymjan Nuryshev eldegi barlyq ıgilikterdiń bári Elbasynyń syndarly saıasatynan bastaý alatynyn jetkizdi. О́rkenıetti elderdiń ózimen terezesi teń dárejede turǵan Qazaqstannyń búgininen erteńi ajarly bolatynyna Prezıdent júrgizip otyrǵan sarabdal saıasattyń berik negiz qalap otyrǵanyn erekshe atap ótti. “Aqtóbe mys kompanııasy” JShS bastaýysh partııa uıymy atynan sóılegen Aleksandr Koshık, Mańǵystaý oblystyq týrızm, dene tárbıesi jáne sport bastaýysh uıymynyń ókili Rýshanıa Elızareva da elimizdegi saıası turaqtylyqtyń, bereke birliktiń jáne ekonomıkalyq damýdyń berik tuǵyryn qalap otyrǵan Elbasynyń sarabdal saıasaty degen pikirlerin ortaǵa saldy. Nursultan Nazarbaevqa jergilikti jerde biliktilikti kóteretin, elimizdiń daǵdarystan keıingi jańarýynda asa qajet kásibı jáne teorııalyq bilim beretin oqý ortalyǵynyń ashylǵanyna óz rızashylyqtaryn bildirdi.
Sonymen qatar nurotandyqtar Memleket basshysyn aldaǵy 10 jyldyqtyń aýqymdy mindetterin júzege asyrýǵa, sondaı-aq aldaǵy EQYU Sammıti men Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵy syndy memlekettik jáne halyqaralyq mańyzdy oqıǵalardyń daıyndyǵy jáne ótkizý jumystaryna óz úlesterin qosýǵa ázir ekendikterine sendirdi. Elbasy tapsyrmasy boıynsha osyndaı oqý ortalyqtary taǵy da úsh aımaqta ashylatyn bolady.
Jastardyń bastamasy jalǵasyn tabady
Memleket basshysy korteji merekedegideı bezendirilgen oblystyq ákimdik aldyndaǵy alańǵa bet túzedi. Qalanyń basty alańy túrli-tústi banerlermen, transparanttarmen jáne jelbiregen jalaýlarmen bezendirilgendikten, qyzyldy-jasyldy sáýlelermen astasqan teńizdeı tolqıdy. Jastardyń kóńildi daýystarynan kúzgi aspannyń aýasy jańǵyryǵady. Elbasy Nursultan Nazarbaev bastaǵan delegasııa músheleri Ábilqaıyr han eskertkishiniń aldyna qoıylǵan sahna tórine kóterildi.
Osynda Nursultan Ábishuly Aqtóbe oblysynyń nurotandyqtary bastaǵan jáne búkil el jastary qoldaǵan “Aýyldyń órkendeýi – Qazaqstannyń órkendeýi” atty marafon estafetasynyń qorytyndysy boıynsha oblys jastarynyń sletine qatysty. Shalǵaıdaǵy eldi mekenderdi abattandyrý, áleýmettik mekemelerdiń qurylysy men olarǵa jóndeý jasaýǵa negizdelgen aqtóbelik jasotandyqtardyń bastamasy tek jastardyń emes, Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev tarapynan da qoldaý tapqan bolatyn. Oń bastama kóp uzamaı óz nátıjesin kórsetip, respýblıka jastarynyń keń aýqymdy aksııa-estafetasyna aınaldy. Tek bizdiń oblystyń ózinde stýdentter men qurylys jasaǵy jalaýy astynda 70 myńnan astam jastar birikti.
Aksııa músheleri 380 aýyldyq okrýgti kórkeıtýge qatysyp, ondaǵy 300 saıabaq, skverlerdi, 3300 kóshe jáne alleıalardy tazartyp, 230 ashyq sport keshenderin jáne 800 áleýmettik nysandardy qaıta jóndeýden ótkizip, kórkeıýine úles qosty. Sondaı-aq 1650-den astam jınalǵan qoqysty joıyp, 20 myń tonnadan astam qatty turmystyq qaldyqtardy shyǵardy, 300 myńnan astam jasyl jelek otyrǵyzdy.
Nursultan Nazarbaev aksııa belsendilerin quttyqtap, qysqasha sóz sóıledi.
– Qazaqstan – bizdiń elimiz, sizderdiń elińiz, erteńgi kúngi balalaryńyzdyń eli, sondyqtan bizdiń eldi mekenderimizdiń taza bolyp, sáýleti men kórki kelisti bolsa, aqtóbelik jastardyń “Aýyldyń órkendeýi – Qazaqstannyń órkendeýi” atty bastamasy elimizdiń barlyq aımaǵynda qoldaý tabýynyń arqasy, 600 myńǵa jýyq jastar eldi mekenderdi kógaldandyrýǵa qatysty, bul jastardyń patrıottyq sezimin qalyptastyrýdyń bir úlgisi boldy. Bul bastamany aldaǵy jyldary da jalǵastyra berińizder, munyń bári de bolashaq úshin jasalyp jatqan sharýa. Búgingi merekelik sátte sizderdi quttyqtaý úshin arnaıy keldim. Eldiń bolashaǵy ózderińizsizder, osylaı eńbektiń dámin tatyp, adamgershilik qasıetterdi boılaryńyzǵa sińire berińizder, – dedi Elbasy.
Prezıdent Nursultan Nazarbaev marafon aksııaǵa belsene qatysyp, ónimdi eńbek etken №32 mektep gımnazııasynyń 10 synyp oqýshysy Nursultan Dosekeshovke, Aqtóbe kólik, kommýnıkasııa jáne jańa tehnologııalar kolledjiniń oqýshysy Olga Ganınaǵa jáne №30 orta mekteptiń oqýshysy Jarmaǵanbetovke avtokólik kiltterin tapsyrdy.
Aksııa-marafonǵa qatysýshylar atynan sóz alǵan №32 orta mektep-gımnazııasynyń 10 synyp oqýshysy Nursultan Dosekeshov jastardyń bastamasyna udaıy qoldaý kórsetip kele jatqan Elbasyna alǵys sezimin bildirdi. Ata-anasynyń Elbasyndaı azamat bolsyn dep óziniń esimin Nursultan qoıǵanyn maqtanyshpen jetkizdi. Aqtóbe kólik, kommýnıkasııa jáne jańa tehnologııalar kolledjiniń 2 kýrs oqýshysy Olga Ganına Elbasyna jastardyń bilim alýyna, kásibı mamandyqqa ıe bolýyna jáne azamat bolyp qalyptasýyna jasalyp otyrǵan qamqorlyq pen kórsetilip otyrǵan senimge rızashylyǵyn bildirdi. Oǵan ózderiniń jaqsy oqýmen jáne tártibimen jaýap beretindikterine sendirdi.
Sáýleti kelisken saıabaq
Odan keıin Memleket basshysy Ortalyq mádenıet jáne demalys saıabaǵyn aralap kórdi. Aqtóbelikter men qala qonaqtarynyń súıikti ornyna aınalǵan saıabaq jýyrda ǵana qaıta jóndeýden ótken edi. Saıabaq aýmaǵy 42 gektardy quraıdy, kógaldandyrý jumystary júrgizilip, jaıaý júrginshiler úshin joldar salynǵan.
Saıabaqtyń ortalyq alańyndaǵy qorǵanda bıiktigi 91 metr týtuǵyr ornalasqan. Týtuǵyr negizin Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik rámizderimen bezendirilgen barelef quraıdy.
Elbasy sýretshiler janyna aıaldap, olardyń týyndylaryna nazar aýdardy. Jasandy sý aıdynyndaǵy sýdomodelshilerdiń jumystaryn tamashalady. Balalardyń oıyn qalashyǵynda boldy. Buqaralyq aqparat quraldary ókilderiniń suraqtaryna da jaýap berdi. Elbasy Aqtóbege jyl saıyn keletinin aıtyp, qalanyń jańaryp, jasaryp kele jatqanyn aıryqsha atap ótti. Aqtóbeniń elimizdegi úzdik qalalar qataryna jatatynyn aıtty. Al osy saıabaqty Sizdiń atyńyzben ataýǵa qalaı qaraısyz degen saýalǵa múdirmesten ondaı bastamanyń kóńiline qonbaıtynyn jetkizdi. Atyn atap, túsin tústemeı-aq elimizdiń Tuńǵysh Prezıdenti atyndaǵy dese qarsylyǵy joqtyǵyn bildirdi. Nursultan Ábishuly saıabaqtyń jaraqtandyrylýy men jasanýyna kóńili toldy.
Jýrnalısterdiń suraqtaryna jaýap bergende Elbasy óńirdegi ındýstrııalyq-ınnovasııalyq jobalardyń iske asyrylý barysyna rıza ekendigin aıtyp, oblys ákiminiń jumysyna jaqsy degen baǵa berdi.
Satybaldy SÁÝIRBAI, Sýretterdi túsirgender S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.
О́rkendeýge qadam basqan óńirde oń ózgeris kóp
Elbasynyń janynda Memlekettik hatshy – Syrtqy ister mınıstri Qanat Saýdabaev, “Nur Otan” HDP Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Nurlan Nyǵmatýlın, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Basshysy Aslan Mýsın boldy. Elbasy bastaǵan delegasııany Aqtóbe halyqaralyq áýejaıynda oblys ákimi Eleýsin Saǵyndyqov qarsy aldy.
Jańa ónimderge suranys kóp
Prezıdenttik kortej áýejaıdan birden óńir ekonomıkasynyń damýyna tyń serpin berip otyrǵan irgeli kásiporyndardyń biri – “Aqtóberentgen” aksıonerlik qoǵamyna at basyn tiredi.
“Aqtóberentgen” aksıonerlik qoǵamy dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Rahymjan Ismaǵambetov Elbasyn kásiporynnyń búgingi tynys-tirshiligimen jáne osynda sońǵy kezderi shyǵaryla bastaǵan jańa ónimdermen tanystyrdy. Ol Nursultan Ábishulyna “Arman-2” jáne “Arman-32” flıýrografııalyq qondyrǵysyn kórsetti. Odan keıin jańa qurastyrylyp jatqan kompıýterlik tomograf janyna toqtalyp, osy zamanǵy ozyq medısınalyq qondyrǵynyń artyqshylyqtary men tıimdiligi týraly áńgimeledi.
Aksıonerlik qoǵamnyń quryltaıshysy “ARSNO” JShS ekeni belgili. “Aqtóberentgen” AQ elimizde medısınalyq jáne ónerkásiptik rentgendik apparatyn óndiretin jalǵyz kásiporyn bolyp tabylady. Munda alyp júriletin jáne jyljymaly rentgendik dıagnostıkalyq jáne flıýrografııalyq apparaty, sonymen qatar dánekerleý jalǵamalarynyń defektoskopııasy úshin stasıonarlyq jáne jyljymaly ónerkásiptik apparatyn shyǵarady.
Kásiporyn shyǵaratyn 28 túrli rentgen apparatyn álemniń jıyrma úsh eli paıdalanady. Olar TMD elderinde jáne shetelderde úlken suranysqa ıe bolyp otyr. Munda reseılik áriptestermen úsh birlesken kásiporyn qurylǵan.
“Aqtóberentgen” AQ shyǵaratyn ónimniń assortımentin jáne sapalyq ólshemderin keńeıte otyryp, ınnovasııa salasyna eleýli kólemde qarajat bólýde. Qazaqstan Respýblıkasynyń Údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda kásiporyn óz qarajaty jáne “Qazaqstan Damý Banki” AQ nesıesimen qarjylanatyn 16 qıyqty osy zamanǵy kompıýterlik tomograftar óndirý jobasyn júzege asyrýda. Bul joba “General Electric Healthcare” (AQSh) kompanııasymen birge TMD elderi aýmaǵynda birinshi ret qolǵa alynyp otyr.
О́ndiristi tehnologııalyq jaraqtandyrý, óndiristiń mádenıeti men qaýipsizdigi “GE Healthcare”-niń barlyq talaptaryna saı keletin daıyndyq jumystary júrgizildi. Maýsym aıynda kompıýterlik tomograftardy qurastyrýdyń birinshi kezeńi júzege asyryldy. О́ndiristik jeliniń josparlanǵan qýattylyǵy jylyna 28 kompıýterlik tomograf shyǵarýǵa múmkindik beredi, baǵasy osyndaı sheteldik qondyrǵylarǵa qaraǵanda 30 paıyzǵa tómen. Kompıýterlik tomograf óndirisi úshin osy zamanǵy asa joǵary tehnologııalyq medısınalyq tehnıka óndiriletin jalpy alańy 900 sharshy metr №3 jańa qurastyrý sehy quryldy.
Jobanyń iske asyrylýy osy zamanǵy medısınalyq rentgendik apparatpen densaýlyq saqtaý júıesi mekemelerin qamtamasyz ete alady. Kásiporyn ónimderi Qazaqstan, Reseı jáne taǵy basqa TMD elderine ótkiziletin bolady. Munda qazirdiń ózinde 197 adam eńbek etedi, ortasha aılyq jalaqy – 73500 teńgeni quraıdy.
Osynda qoıylǵan stendter men maketter aldynda Elbasy Nursultan Nazarbaevqa oblystyń Indýstrııalandyrý kartasy týraly oblys ákiminiń orynbasary Roza Kemalova baıandady.
О́ńirde respýblıkalyq Indýstrııalandyrý kartasyna engizilgen on eki joba bolsa, oblystyń Indýstrııalandyrý kartasy aıasynda 36 joba júzege asyrylatyn bolady. Solardyń arasynda respýblıkalyq Indýstrııalandyrý kartasyna engen jobalardy “Aqtóberentgen” aksıonerlik qoǵamy, “AIS” JShS, “Aqtóbe mys kompanııasy” JShS júzege asyrýda jáne oblystyq deńgeıdegi “Sıtal”, “Voshod Orıel”, “QazaqOılAqtóbe” JShS jáne basqa kásiporyndar óńirdiń qarqyndy damýyna serpin beretin bolady. Oblysta 2020 jylǵa deıin jalpy somasy 1,8 trıllıon teńge bolatyn 134 ınvestısııalyq joba júzege asyrylady. Ústimizdegi jyly jalpy somasy 143,9 mıllıard teńge bolatyn 43 údemeli ınvestısııalyq-ınnovasııalyq joba iske qosylady. Oblysta ústimizdegi jyldyń segiz aıynda 578,7 mlrd. teńgeniń ónerkásip ónimderi óndirildi. Jalpy kólem ındeksi 112 paıyzdy qurady. Memlekettik údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda jalpy somasy 1,0 trln. teńge bolatyn 84 joba júzege asyrylýda.
Esepti kezeńde 54,7 mlrd. teńge bolatyn 18 jańa nysan paıdalanýǵa berildi. Negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııa kólemi 6,7 paıyz ósti. Osy kezge deıin 218,5 myń sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Oblystyń syrtqy saýda aınalymy 4414,5 mln. AQSh dollaryn qurady. Shaǵyn jáne orta bıznes nysandary 2,4 paıyz, olarda jumys isteıtinder sany 2,0 paıyz, al shyǵarǵan taýarlar men kórsetken qyzmetteri 6,9 paıyz ósti. Sondaı-aq bıýdjetke túsetin tólemder men salyqtar artty. Aýyl sharýashylyǵyn damytýǵa 5,8 mlrd. teńge baǵyttaldy.
Oblystaǵy qoǵamdyq-saıası turaqtylyqqa ekonomıkanyń qarqyndy damýymen birge, “Nur Otan” HDP oblystyq fılıalynyń, belsendi jumys isteıtin úkimettik emes uıymdar men 8 etno-mádenı ortalyqtyń yqpaly zor.
Elbasy kóńil aýdarǵan ınvestısııalyq jobalardyń qaı-qaısysy da óńir úshin mańyzdy. 110 sıyrǵa arnalǵan taýarly-sút fermasyn salyp jatqan “AIS” JShS joba iske qosylǵanda oblysty sút jáne sút ónimderimen tolyq qamtamasyz etetin bolady. 23,3 mıllıon AQSh dollary kóleminde ınvestısııa tartylǵan “Parıjskaıa kommýna” JShS-nyń mal sharýashylyǵy kesheni jylyna 40 myń shoshqa ósirýge, 3200 tonna shoshqa etin óndirýge baǵyttalǵan. Elbasy bolashaqta júzege asyrylatyn jobalarǵa jatatyn “Jańajol GTES-i”, “Batyskalıı” JShS, “Qandyaǵash GTES-100”, “QazaqOılAqtóbe” JShS sııaqty kásiporyndardyń óndiristik negizdemelerimen tanysty.
Partııalyq oqý ortalyǵy ashyldy
Elbasy “Nur Otan” HDP Joǵary partııa mektebiniń Aqtóbe aımaqtyq ortalyǵyna keldi. Osy jyldyń mamyr aıynda partııa Tóraǵasy Nursultan Nazarbaevtyń tapsyrmasy boıynsha “Nur Otan” HDP-nyń Joǵary partııalyq mektebi ashylǵan bolatyn. Mekteptiń ashylýy partııa ómirindegi mańyzdy oqıǵalardyń birine aınalǵany belgili. Bul kadrlardy partııa jumysynyń zamanaýı sıpaty men tásiline oqytatyn biregeı ortalyq qurýǵa múmkindik berdi. О́ńirlerdiń ishinde alǵashqy bolyp Aqtóbe qalasynda “Nur Otan” HDP Joǵary partııa mektebiniń aımaqtyq ortalyǵy óz esigin aıqara ashty. “Nur Otan” HDP Aqtóbe fılıalynyń ǵımaraty tórt qabatty, jalpy aýmaǵy 4781,70 sharshy metrdi quraıdy. Ǵımarat 2008 jyly qaıta óńdeýden ótkizildi. Osynda 2008 jyldyń qyrkúıek aıynda Qazaqstan jáne Reseı elderi prezıdentteriniń qatysýymen shekaralas aımaqtardyń besinshi forýmy bolyp ótti. Ǵımaratqa jóndeý jumystary júrgizildi. Jalǵap salynyp jatqan 3 qabatty ǵımarattyń jalpy aýmaǵy 4347, 17 sharshy metrdi quraıdy. Onyń birinshi qabatynda eki oqý aýdıtorııasy, eki kompıýter klasy, eki akt zaly, ashana ornalasady. Ekinshi qabatynda 350 orynǵa arnalǵan alty oqý aýdıtorııasy men májilis zaly bolady, úshinshi qabatta taǵy da alty oqý aýdıtorııasy ornalasady. Partııa Tóraǵasy Nursultan Nazarbaev mektep fılıalynyń materıaldyq-tehnıkalyq bazasymen tanysty, kitaphanany kórdi. Sodan keıin Aqtóbe, Atyraý, Batys Qazaqstan jáne Mańǵystaý oblystarynan kelgen bastaýysh partııa uıymdary tóraǵalarymen, Aqtóbe bólimshesiniń jumysshylarymen jáne oblystyń partııa aktıvimen kezdesti. Olar bul jolǵy semınardyń alǵashqy tyńdaýshylary boldy dese de bolady.
Kezdesýge qatysýshylar aldynda sóz alǵan Nursultan Ábishuly partııanyń ótken sezinde bastaýysh uıymdardyń bedelin barynsha kótere otyryp, eldiń erteńine, halyqtyń maqsat-múddesine qyzmet etetindeı kadrlyq saıasat ustanýǵa tapsyrma berilgenin jetkizdi. Nursultan Nazarbaev 2020 jylǵa arnalǵan Strategııalyq damý josparyn oryndaý barysynda partııa qyzmetkerleri men belsendileri úshin jergilikti jerlerde qazaqstandyqtardy qoǵamdy damytýǵa jumyldyrý aıryqsha mańyzdy ekendigin atap ótti.
– Elmen jáne halyqpen jumys isteý demokratııalyq elde ońaı emes, basqalar qalaı jumys isteý kerek ekenin bilýimiz kerek, jańa saıası tehnologııalardy úırenýimiz qajet. Jalpy, partııada jumys istep júrgen kadrlardyń, onyń ishinde bastaýysh uıymdar tóraǵalarynyń dárejesi bıik bolmasa halyqpen jumys isteý qıyn. Qandaı máselege de halyqtyń múddesinen kelý kerek. Halyqty tolǵantqan barlyq máselelerdi oń sheshýge uıtqy bolý qajet. Kadrlardy oqytý úshin saıasattaný jaǵynan ǵylymı bilimi bar ǵalymdardy tartýymyz kerek. Táýelsizdigin jańa ǵana alǵan elder úshin bıliktiń partııasy bolýy álemdik tájirıbede bar. Japonııada, Sıngapýrda, Malaızııada solaı bolǵan. “Nur Otan” HDP – halyqtyń partııasy. Taıaýdaǵy 40-50 jylda eldegi turaqtylyq pen birlikti qamtamasyz etip, saılaýlarda jeńiske jetýi tıis, – dedi Elbasy.
Partııalyq oqý júıesinde kásibılikti turaqty kóterý tártipke aınalýǵa tıis, al partııa óz kadrlarynyń ıntellektýaldyq jáne qyzmettik ósýine barlyq jaǵdaıdy jasaýy kerek. Elbasy partııanyń jańa Baǵdarlamasyn da nazardan tys qaldyrmady. Onyń maqsat-mindetteri Qazaqstannyń 2020-shy jylǵa deıingi strategııalyq damý maqsattarymen úılesetinin atap ótti. Onda aldaǵy 10 jylda “Nur Otan” partııasy jalpy qoǵam men qoldaýshylar aldyna usynǵaly otyrǵan saıası baǵyt anyqtalǵan.
Aqtóbe memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýtynyń rektory Ǵalymjan Nuryshev eldegi barlyq ıgilikterdiń bári Elbasynyń syndarly saıasatynan bastaý alatynyn jetkizdi. О́rkenıetti elderdiń ózimen terezesi teń dárejede turǵan Qazaqstannyń búgininen erteńi ajarly bolatynyna Prezıdent júrgizip otyrǵan sarabdal saıasattyń berik negiz qalap otyrǵanyn erekshe atap ótti. “Aqtóbe mys kompanııasy” JShS bastaýysh partııa uıymy atynan sóılegen Aleksandr Koshık, Mańǵystaý oblystyq týrızm, dene tárbıesi jáne sport bastaýysh uıymynyń ókili Rýshanıa Elızareva da elimizdegi saıası turaqtylyqtyń, bereke birliktiń jáne ekonomıkalyq damýdyń berik tuǵyryn qalap otyrǵan Elbasynyń sarabdal saıasaty degen pikirlerin ortaǵa saldy. Nursultan Nazarbaevqa jergilikti jerde biliktilikti kóteretin, elimizdiń daǵdarystan keıingi jańarýynda asa qajet kásibı jáne teorııalyq bilim beretin oqý ortalyǵynyń ashylǵanyna óz rızashylyqtaryn bildirdi.
Sonymen qatar nurotandyqtar Memleket basshysyn aldaǵy 10 jyldyqtyń aýqymdy mindetterin júzege asyrýǵa, sondaı-aq aldaǵy EQYU Sammıti men Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵy syndy memlekettik jáne halyqaralyq mańyzdy oqıǵalardyń daıyndyǵy jáne ótkizý jumystaryna óz úlesterin qosýǵa ázir ekendikterine sendirdi. Elbasy tapsyrmasy boıynsha osyndaı oqý ortalyqtary taǵy da úsh aımaqta ashylatyn bolady.
Jastardyń bastamasy jalǵasyn tabady
Memleket basshysy korteji merekedegideı bezendirilgen oblystyq ákimdik aldyndaǵy alańǵa bet túzedi. Qalanyń basty alańy túrli-tústi banerlermen, transparanttarmen jáne jelbiregen jalaýlarmen bezendirilgendikten, qyzyldy-jasyldy sáýlelermen astasqan teńizdeı tolqıdy. Jastardyń kóńildi daýystarynan kúzgi aspannyń aýasy jańǵyryǵady. Elbasy Nursultan Nazarbaev bastaǵan delegasııa músheleri Ábilqaıyr han eskertkishiniń aldyna qoıylǵan sahna tórine kóterildi.
Osynda Nursultan Ábishuly Aqtóbe oblysynyń nurotandyqtary bastaǵan jáne búkil el jastary qoldaǵan “Aýyldyń órkendeýi – Qazaqstannyń órkendeýi” atty marafon estafetasynyń qorytyndysy boıynsha oblys jastarynyń sletine qatysty. Shalǵaıdaǵy eldi mekenderdi abattandyrý, áleýmettik mekemelerdiń qurylysy men olarǵa jóndeý jasaýǵa negizdelgen aqtóbelik jasotandyqtardyń bastamasy tek jastardyń emes, Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev tarapynan da qoldaý tapqan bolatyn. Oń bastama kóp uzamaı óz nátıjesin kórsetip, respýblıka jastarynyń keń aýqymdy aksııa-estafetasyna aınaldy. Tek bizdiń oblystyń ózinde stýdentter men qurylys jasaǵy jalaýy astynda 70 myńnan astam jastar birikti.
Aksııa músheleri 380 aýyldyq okrýgti kórkeıtýge qatysyp, ondaǵy 300 saıabaq, skverlerdi, 3300 kóshe jáne alleıalardy tazartyp, 230 ashyq sport keshenderin jáne 800 áleýmettik nysandardy qaıta jóndeýden ótkizip, kórkeıýine úles qosty. Sondaı-aq 1650-den astam jınalǵan qoqysty joıyp, 20 myń tonnadan astam qatty turmystyq qaldyqtardy shyǵardy, 300 myńnan astam jasyl jelek otyrǵyzdy.
Nursultan Nazarbaev aksııa belsendilerin quttyqtap, qysqasha sóz sóıledi.
– Qazaqstan – bizdiń elimiz, sizderdiń elińiz, erteńgi kúngi balalaryńyzdyń eli, sondyqtan bizdiń eldi mekenderimizdiń taza bolyp, sáýleti men kórki kelisti bolsa, aqtóbelik jastardyń “Aýyldyń órkendeýi – Qazaqstannyń órkendeýi” atty bastamasy elimizdiń barlyq aımaǵynda qoldaý tabýynyń arqasy, 600 myńǵa jýyq jastar eldi mekenderdi kógaldandyrýǵa qatysty, bul jastardyń patrıottyq sezimin qalyptastyrýdyń bir úlgisi boldy. Bul bastamany aldaǵy jyldary da jalǵastyra berińizder, munyń bári de bolashaq úshin jasalyp jatqan sharýa. Búgingi merekelik sátte sizderdi quttyqtaý úshin arnaıy keldim. Eldiń bolashaǵy ózderińizsizder, osylaı eńbektiń dámin tatyp, adamgershilik qasıetterdi boılaryńyzǵa sińire berińizder, – dedi Elbasy.
Prezıdent Nursultan Nazarbaev marafon aksııaǵa belsene qatysyp, ónimdi eńbek etken №32 mektep gımnazııasynyń 10 synyp oqýshysy Nursultan Dosekeshovke, Aqtóbe kólik, kommýnıkasııa jáne jańa tehnologııalar kolledjiniń oqýshysy Olga Ganınaǵa jáne №30 orta mekteptiń oqýshysy Jarmaǵanbetovke avtokólik kiltterin tapsyrdy.
Aksııa-marafonǵa qatysýshylar atynan sóz alǵan №32 orta mektep-gımnazııasynyń 10 synyp oqýshysy Nursultan Dosekeshov jastardyń bastamasyna udaıy qoldaý kórsetip kele jatqan Elbasyna alǵys sezimin bildirdi. Ata-anasynyń Elbasyndaı azamat bolsyn dep óziniń esimin Nursultan qoıǵanyn maqtanyshpen jetkizdi. Aqtóbe kólik, kommýnıkasııa jáne jańa tehnologııalar kolledjiniń 2 kýrs oqýshysy Olga Ganına Elbasyna jastardyń bilim alýyna, kásibı mamandyqqa ıe bolýyna jáne azamat bolyp qalyptasýyna jasalyp otyrǵan qamqorlyq pen kórsetilip otyrǵan senimge rızashylyǵyn bildirdi. Oǵan ózderiniń jaqsy oqýmen jáne tártibimen jaýap beretindikterine sendirdi.
Sáýleti kelisken saıabaq
Odan keıin Memleket basshysy Ortalyq mádenıet jáne demalys saıabaǵyn aralap kórdi. Aqtóbelikter men qala qonaqtarynyń súıikti ornyna aınalǵan saıabaq jýyrda ǵana qaıta jóndeýden ótken edi. Saıabaq aýmaǵy 42 gektardy quraıdy, kógaldandyrý jumystary júrgizilip, jaıaý júrginshiler úshin joldar salynǵan.
Saıabaqtyń ortalyq alańyndaǵy qorǵanda bıiktigi 91 metr týtuǵyr ornalasqan. Týtuǵyr negizin Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik rámizderimen bezendirilgen barelef quraıdy.
Elbasy sýretshiler janyna aıaldap, olardyń týyndylaryna nazar aýdardy. Jasandy sý aıdynyndaǵy sýdomodelshilerdiń jumystaryn tamashalady. Balalardyń oıyn qalashyǵynda boldy. Buqaralyq aqparat quraldary ókilderiniń suraqtaryna da jaýap berdi. Elbasy Aqtóbege jyl saıyn keletinin aıtyp, qalanyń jańaryp, jasaryp kele jatqanyn aıryqsha atap ótti. Aqtóbeniń elimizdegi úzdik qalalar qataryna jatatynyn aıtty. Al osy saıabaqty Sizdiń atyńyzben ataýǵa qalaı qaraısyz degen saýalǵa múdirmesten ondaı bastamanyń kóńiline qonbaıtynyn jetkizdi. Atyn atap, túsin tústemeı-aq elimizdiń Tuńǵysh Prezıdenti atyndaǵy dese qarsylyǵy joqtyǵyn bildirdi. Nursultan Ábishuly saıabaqtyń jaraqtandyrylýy men jasanýyna kóńili toldy.
Jýrnalısterdiń suraqtaryna jaýap bergende Elbasy óńirdegi ındýstrııalyq-ınnovasııalyq jobalardyń iske asyrylý barysyna rıza ekendigin aıtyp, oblys ákiminiń jumysyna jaqsy degen baǵa berdi.
Satybaldy SÁÝIRBAI, Sýretterdi túsirgender S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.
