О́shpes dańq • 28 Aqpan, 2025
«Mergen – qorǵanysta tirenish, shabýylda súıenish» deıdi halyq. Yqylym zamannan beri shapqan attyń jalynda júrip, qulashtaı sadaq tartqan qazaq balasy Ekinshi dúnıejúzilik soǵysta da quralaıdy kózge atqan mergendigin áıgilep, qorǵanysqa tireý, shabýylǵa súıeý bola bilgen. Atqan oǵy múlt ketpeı, bir ózi 200-den asa jaý áskerin jer jastandyryp, namystyń týyn jyqpaǵan surmergenderdiń erligi nege eskerýsiz qaldy? «Keńes Odaǵynyń batyry» atanýǵa ábden laıyq qazaqtyń bórideı kókjal oǵlandary kezinde nege ulyqtalmady?
О́shpes dańq • 25 Aqpan, 2025
«Ana kegi» nemese jan túrshiger kórinis haqynda
Qandy qyrǵynǵa eshqashanda romantıkalyq kózqaraspen qaraýǵa bolmaıdy. Birinshi dúnıejúzilik soǵysqa qatysty Marııa Remarktiń «Batys maıdanda ózgeris joq» degen romanyndaǵy jas sarbaz Paýl Boımer men maıdandastarynyń bastan keshken jaıttaryn tolǵanbaı, kózge jas almaı oqý múmkin emes. Ekinshi dúnıejúzilik soǵysta dál sondaı oqıǵanyń birine Ábdiker Ábildaev atty qazaq jigiti kýáger bolǵan eken.
О́shpes dańq • 22 Aqpan, 2025
Ekinshi dúnıejúzilik soǵysta boraǵan bomba men jaýǵan oqtyń astynda júrip, jaraly jaýyngerlerge járdem qolyn sozǵan qazaq qyzdary az bolmaǵan. Solardyń biri – «Sosıalıstik Qazaqstan» (qazirgi «Egemen Qazaqstan») gazetiniń 1943 jyldyń 6 maýsymyndaǵy №118 sanynda Sultan Qojanııazulynyń «Maıdandaǵy qazaq qyzy» atty maqalasy.
О́shpes dańq • 21 Aqpan, 2025
189 ushaqtyń shabýylyn toqtatqan
Ekinshi dúnıejúzilik soǵysta esimi men erligi qatar umytylǵan batyrlar az emes. Solardyń biri – zeńbirekshi Bektibaı Jylqybaev. Alqara kókte oınaq salǵan jaý ushaqtaryn atyp túsirýdiń sheberi sanalǵan keıipkerimiz týraly «Sosıalıstik Qazaqstan» (qazirgi «Egemen Qazaqstan») gazeti 1943 jyldyń 20 tamyzy kúngi №171 sanynda «Zenetchık Bektibaı Jylqybaev» degen maqala jarııalaǵan.
Basylym • 20 Aqpan, 2025
Lev Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, Halyqaralyq «Alash» ádebı syılyǵynyń ıegeri, jazýshy, fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty Turlybek Mámeseıittiń «Taý minezi» atty kitabynyń tanystyrylymy ótti. Is-sharaǵa fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Raqymjan Turysbek moderatorlyq etti.
О́shpes dańq • 14 Aqpan, 2025
Jeńistiń 80 jyldyǵy qarsańynda Otan úshin opat bolǵan batyrlardyń erligi eske túsedi. Jyr alyby Jambyldyń jyryndaı tizbektelgen kóp qaharmannyń ishinen daralanǵan Ybyraıym mergenniń keskini kóz aldymyzda turyp alatyny bar. Súleımenov jaýdyrǵan árbir oq qazaqtyń qandaı batyr halyq ekenin ózgelerge uǵyndyryp turǵandaı kórinedi. Endeshe, búgingi áńgimemiz 281 fashısti jer jastandyrǵan oǵlanymyz Ybyraıym Súleımenov týraly bolmaq.
О́shpes dańq • 13 Aqpan, 2025
Abdolla aqynnyń ajalmen arpalysy
Ekinshi dúnıejúzilik soǵys kezinde qolyna qarýy men qalamyn qatar ustaǵan aqyndardyń biri – Abdolla Jumaǵalıev. Otty jyrlarymen oqyrmannyń júregin jaýlaǵan jas aqynnyń qalaı ajal qushqany týraly 1943 jyldyń 13 qańtary kúni «Sosıalıstik Qazaqstan» (qazirgi «Egemen Qazaqstan») gazeti «Geroı aqyn» atty maqala jarııalapty.
О́shpes dańq • 12 Aqpan, 2025
Dnepr boıyndaǵy «Shamalǵan tóbe»
Ekinshi dúnıejúzilik soǵystyń ár kúni qym-qýyt taǵdyrly oqıǵalarǵa toly. Eger de álgi oqıǵalar ǵaıyptan taıyp qaǵazǵa qattalyp, ıakı gazetterde jarııalana qalsa, ol sózsiz tarıhqa aınalady. Bul sózimizge 1944 jyldyń 4 qańtary kúni «Sosıalıstik Qazaqstan» (qazirgi «Egemen Qazaqstan») gazetiniń №3 sanynda jarııalanǵan Álisher Toqmaǵambetov esimdi avtordyń «Shamalǵan tóbe» degen maqalasy dálel bola alady.
Rýhanııat • 08 Aqpan, 2025
«Tasqa jazylǵan tarıh» oqyrmanǵa jol tartty
Astana qalasyndaǵy Ulttyq akademııalyq kitaphanada memleket jáne qoǵam qaıratkeri, Parlament Senatynyń depýtaty, akademık Darhan Qydyráliniń ázerbaıjan, qyrǵyz jáne túrik tilderinde jaryq kórgen «Tasqa jazylǵan tarıh», túrik tilinde oqyrmanǵa jol tartqan «Kod adı Türkistan: Mustafa Çokay», orys tilinde basylǵan «Tıýrkskıı mır: cherez prızmý ıstorıı» kitaptarynyń tusaýkeseri ótti. Is-shara Túrki mádenıeti jáne murasy qorynyń uıytqy bolýymen uıymdastyryldy.
Qoǵam • 08 Aqpan, 2025
Keshe elordaǵaǵy «Rixos President Astana» qonaqúı kesheniniń konferensııa zalynda «Ardagerler uıymy» respýblıkalyq qoǵamdyq birlestigi «Uly Jeńis: erlikke taǵzym, urpaqqa úlgi» atty taqyryppen keńeıtilgen tóralqa otyrysyn ótkizdi. Is-sharada Jeńistiń 80 jyldyǵyna daıyndyq jáne ony merekeleý máseleleri talqylandy.
