• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
12 Aqpan, 2011

Hosnı Múbárak otstavkaǵa ketti

393 ret
kórsetildi

Eldi 29 jyldan astam ýaqyt basqarǵan Egıpet prezıdenti Hosnı Múbárak otstavkaǵa ketti. Bul týraly memlekettik televızııa efırinde Mysyrdyń vıse-prezıdenti Omar Súleı­man málimdedi. Prezıdenttiń ketkeni jáne revolıý­sııanyń jeńisi týraly jańalyq Tahrır alańyna jınalǵandar ara­synda adam aıtqysyz qýanysh týǵyzdy. Atalǵan alańǵa myń­da­ǵan adam jınalǵan bolatyn. Olar: «Bostandyq! Bostan­dyq! Egıpet – bostan el!» dep aıqaılady. Vıse-prezıdenttiń sózine qaraǵanda, keteriniń aldynda Múbárak eldi basqarýdy Qarýly kúshterdiń joǵary keńesine tapsyrǵan. Jaqyn arada atalǵan keńestiń ókili halyqqa teledıdar arqyly úndeýmen shyǵady dep kútilýde. Al Mysyr azamattary men Múbárak rejimi arasyndaǵy qarsy turýshylyq 25 qańtardan beri jalǵasyp kelgeni belgili. Kóptegen baqylaýshylar demonstranttar úshin Taıaý Shyǵystaǵy asa turaqty rejimderdiń birin taqtan taıdyrý múmkin emes dep eseptegen edi. Alaıda olardyń sáýegeıligi uzaqqa barmady. Al Múbáraktiń ózi bolsa, ólsem óz elimde ólemin dep, Mysyrdan qashý nıeti joq ekenin bildirip otyrǵan kórinedi. Fransýz dástúrin qurmetteýi tıis Fransııa prezıdenti Nıkola Sarkozı jýyqta osyndaı málimdeme jasaǵan. Onyń aıtýynsha, Fransııada osy ýaqytqa deıin ústemdik quryp kelgen mýltıkýltýralızm dástúri óziniń negizsizdigin kór­setti. Endigi kezekte osy elge turaqty turý úshin kelgen kez kelgen sheteldik ózin fransýz ultynyń bir bóligi retinde sezinýi tıis. Bul elde qyzdarǵa mektepke barý jóninde tyıym salýǵa eshkimniń qaqysy joq. Fransııa prezıdentiniń mundaı málimdeme jasaýyna sońǵy kezdegi osy elde Arab elderinen keletin musylman azamattardyń sany barǵan saıyn kóbeıe túskendigi áser etken sekildi. Fransııa qala­larynyń kóshelerinde páránji kıgen áıelder men kóshede namaz oqý­shy­lar kóbeıip ketken. Sebebi, osy eldegi meshitterge adamdar syımaı barady. Osyǵan oraı  ótken jyldyń 10 qyrkúıeginde Fran­­sııa senaty áıelderge qoǵamdyq oryndarda páránji kıip júrý­ge tyıym salatyn­daı zań qabyldaǵan bolatyn. Osy zańǵa syn kózi­men qaraýshylar Fransııanyń árbir adamnyń ulttyq dástúri men quqy­ǵyn qurmet­teýshi el ekendigin eske alyp, bul zańnyń osy dástúrge qaıshy ekendigin aıtsa, Fransııa prezıdenti oǵan jaýap retinde fransýzdardyń kelýshilerdiń dástúrlerin qurmetteımiz dep óziniń ulttyq dástúri­nen aıyrylyp bara jatqandyǵyn málimdegen. Eýropa ekonomıkasyna ıntegrasııalanady Eýropalyq komıssııanyń atynan Ýkraınamen kelissóz júrgizý­shi toptyń jetekshisi Fılıpp Kýıson Ýkraına men Eýropa odaǵy ara­syndaǵy erkin saýda aımaǵy týraly kelisimge bıyl qol qoıy­la­tyndyǵyn málimdedi. Fılıpp Kýısonnyń aıtýynsha, kelisimge qol qoıyl­ǵannan keıin ol ekijaqty ratıfıkasııadan ótýi tıis. Demek, kelisimniń naqty iske kirisýine áli de eki jyldaı ýaqyt qajet. «2013 jylǵa deıingi bul ýaqyt Ýkraına úshin ótpeli kezeń bolyp tabylady. Osy aralyqta biz kvota men tarıfter máselesin sheshetin bolamyz» dep málimdedi Kýıson. Sóıtip, qazirgi pikirlerge qaraǵanda, Ýkraına endi bir 10 jyldan keıin Eýropa ekonomıkasyna tolyq ıntegrasııalanatyn bolady. Assanjdy aıyptaıtyn kitap Jýyqta Germanııada Wikileaks ınternet-portaly men onyń negizin qalaýshy Djýlıan Assanjdy aıyptaıtyn «Wikileaks-tiń ishi. Meniń jumysym álemdegi eń qaýipti saıt» degen kitap jaryq kórdi. Onyń avtory Danıel Domshaıt-Berg Assanjben úsh jyl qatarynan tize qosyp jumys istep, atalǵan ınternet-portaldyń damýyna aıtarlyqtaı úles qosqan adam. Alaıda Domshaıt-Berg ótken jyldyń qyrkúıek aıynda ın­ternet-portaldaǵy qyzmetinen ózi erkimen ketken. Onyń aıtýynsha, mundaı qadam jasaýǵa Assanjdyń barlyq bılikti óz qolyna jınap, basqa­lar­dyń erkin pikirine qulaq qoımaǵandyǵy, tipti aıǵaıǵa basyp, qysym kórsetetindigi, ózin tym óktem ustaıtyndyǵy áser etken. «Wikileaks-ten» jalǵyz men ǵana emes, basqa da kóptegen adamdar ketti. Biz endi ózimiz birigip, Openleaks atty jeke saıt «qurdyq» degen Domshaıt-Berg Assanjdyń aqparattyń qupııalyǵyna qarsy shyǵý arqyly álem­de úlken áńgimeni bastap bergen kózsiz erligin moıyndaı otyryp, «ba­la­larǵa qarýmen oınaýǵa bolmaıdy, qarý retinde men aqparatty, al bala retinde Djýlıan Assanjdy aıtyp otyrmyn» degen ýájin bildirgen. Jalǵan aqparat munaı baǵasyn kóterdi Atalǵan máselege baılanysty Saýd Ara­bııasy syrtqy ister mınıstri Bekzada Saýl Ál-Feısal arnaıy resmı málimdeme ja­sap,                     osydan buryn halyqaralyq baspa­sózdi tarap ketken osy eldiń koroliniń ólimi jónindegi aqparatty teriske shyǵardy. Onyń aıtýyn­sha, koroldiń densaýlyq jaǵdaıy jaqsy. Morok­ko­daǵy emdelý kýrsynan ótken soń qaıtadan úıine oralatyn bolady. О́tken jyldyń sońynda 87 jastaǵy korol Nıý-Iork qalasynda eki operasııadan ótken bolatyn. Daqpyrttyń paıda bolýyna osy jaǵdaı áser etken sekildi. Tarap ketken bul habar halyqaralyq saýda bırjalarynda munaı baǵasynyń kóterilýine yqpal etipti.

Qysqa qaıyryp aıtqanda:

О́zbekstanda osy eldegi jaǵdaıǵa syn kózimen qaraǵan Reseıdiń 5-6 telearnalary jabylǵan. Olardyń qatarynda REN-TV men TVS kanaldary da bar. AQSh amerıkalyq azamattardyń álemdik ınternet shyrmaýyǵyna qosylýyna qosymsha 18 mıllıard dollardyń qarjysyn jumsamaq. Munda qaýipsizdik máselesi de qarastyrylatyn sekildi. Pensılvanıde gaz jarylysynan qaza tapty degen adamdardyń sany keshegi kúni 5-ke jetti. Osy ýaqytqa deıin úsh adam  qaza taýyp, eki adam habarsyz ketti dep sanalǵan edi. Alaıda órt sóndirýshiler endi olardy da ólgender qataryna qosyp otyr.

Internet materıaldary negizinde ázirlendi.

Sońǵy jańalyqtar