Kedendik túsim ósip otyr

Qarjy mınıstrliginiń kedendik baqylaý komıteti ústimizdegi jyl­ǵy qańtar-naýryzdaǵy keden organ­da­rynyń qyzmeti týraly aqparat ber­di. Kedendik baqylaý komıte­ti­niń resmı ókili E.Baıtanaevtyń kel­tirgen málimetteri boıynsha keden organdary 2011 jylǵy 1 qań­tardan 31 naýryzǵa deıin bıýdjetke 262 mlrd. 781 mln. teńge túsirip, bol­jamdy tapsyrma 126,2 paıyzǵa oryndalypty. Bul ótken jylmen salystyrǵanda 138 mlrd. 106 mln. teńgege artyq kórinedi. Sonda Qa­zaqstannyń árbir kedenshisi kórse­til­gen merzim ishinde bıýdjetke 183 mln. 300 myń teńge túsýin qamta­masyz etken. Sóıtip respýblıkalyq bıýdjetke kedendik tólemderdiń tú­sý úlesi 37,5 paıyzdy qurap otyr deıdi resmı ókil. Buǵan qosa kedendik tekserýdi júrgizý nátıjesi boıynsha 6 052 mlrd. teńge qosa eseptelgen, bul rette is júzinde 3 448 mlrd. teńge óndirilip alynǵan. Jalpy osy kezeńde 131 qyl­mys­tyq jáne 2 888 ákimshilik is qoz­ǵalǵan. Esirtki kontrabandasy boıynsha 25, onyń ishinde qyzmet­tik-izdestirý ıtterin paıdalana oty­­ryp 16 derek anyqtalǵan. Tár­kilengen esirtkilerdiń salmaǵy 21,607  kg. qurap, onyń ishinde geroın 12,696  kg.  Máselen,  «Dostyq» kedeni JShS dırektoryna qatysty jalpy quny 150 570 AQSh dollar turatyn 6 vagon mys rýdasynyń kon­trabandalyq faktisi boıynsha QK 209-baby 2-bóliginiń «g» tar­maǵy boıynsha qylmystyq is qoz­ǵaldy. Al Jambyl oblysy bo­ıyn­sha KBD qyzmetkerleri  «Merki» BО́P «Bishkek-Lýgovoı» baǵytyn­daǵy jolaýshylar poıyzynda Qyr­ǵyz Respýblıkasynyń azamatynan salmaǵy 5 kg. 920 gramm geroın tárkiledi. Uıymdastyrýshylyq, qyl­­mystyń aldyn alý jáne basqa da júrgizilgen sharalar nátıje­sin­de keden qyzmetkerleriniń quqyq buzýshylyq jáne ózge de qylmys­tar jasaýy azaıdy. Bul oraıda birinshi toqsanda keden organdary laýazymdy tulǵalaryna qatysty 17 qylmystyq is qozǵaldy. Onyń ishin­de basqa quqyq qorǵaý organ­darymen ózara is-qımylda 14 is qozǵaldy. Osy kezeń ishinde keden organdary qyzmetkerleri jasaǵan 13 sybaılas jemqorlyq quqyq bu­zýshylyq anyqtaldy. Sóıtip, ótken jylmen salystyrǵanda keden or­gan­dary júıesinde sybaılas jem­qorlyq 50 paıyzǵa,  sybaılas jem­qorlyq quqyq buzýshylyqtyń 70 paıyzǵa tómendeýi baıqaldy. Keden odaǵy syrtqy shekarasy­nyń qazaqstandyq ýchaskesindegi ót­kizý pýnktterinde baqylaýdy kú­sheı­tý maqsatynda Kedendik baqy­laý komıteti ońtústik shekarany kedendik baqylaýdyń osy zamanǵy tehnı­kalyq quraldarymen jaraq­tan­dy­rýdy odan ári júrgizýde. Máselen, 2010 jyly kedendik ba­qylaýdyń ınspeksııalyq tekserip qaraý kesheni, kólik qu­ral­daryn esepke alýdyń avtomat­tan­dyrylǵan júıesi, taýar­lar­dyń jetkizilýin ba­qylaýdyń av­tomat­tan­dy­rylǵan jú­ıesiniń jolaq­tary, bagajdar men qol júkterin skanerleýge ar­nalǵan rentgente­le­vı­zııalyq  apparattar, derbes qol tı­gizbeı tekserip qaraý júıesi jáne radıasııalyq baqy­laýdyń 6 avtomat­tandyrylǵan jú­ıe­si tehnıkalyq qu­raldaryn or­natý aıaqtaldy. Ústimiz­degi jyly da kedendik baqylaýdy osy zamanǵy teh­nıkalyq quraldar­men jaraq­tan­dyrý josparlanyp otyr. Aleksandr TASBOLATOV.